Engin fyrirs÷gn

Dr. Angela Merkel

Nř rÝkisstjˇrn Ůřskalands tekur vi­ v÷ldum ß ■ri­judag Ý kosningu ß ■řska ■inginu. ═ dag var stjˇrnarsßttmßli nřrrar stjˇrnar undir forsŠti Angelu Merkel lei­toga CDU, undirrita­ur. Me­ ■vÝ er stjˇrnarkreppunni Ý landinu loki­. ═ dag eru tveir mßnu­ir frß ■ingkosningum Ý Ůřskalandi. Ljˇst var­ strax a­ eina stjˇrnarmynstri­ sem gŠti f˙nkera­ af krafti vŠri samstjˇrn Ýhaldsmanna og krata. Og ■a­ var­ ni­ursta­an. Stˇra samsteypa - e­a grosse koalition - tekur v÷ldin. Grosse koalition hefur ekki seti­ Ý Ůřskalandi frß ■vÝ ß mi­jum sj÷unda ßratug 20. aldarinnar, og sat s˙ stjˇrn ßrin 1966-1969. Ůa­ ver­a ■vÝ ˇneitanlega grÝ­arleg ■ßttaskil me­ valdat÷ku hennar Ý nŠstu viku. Eins og fram kom Ý vikunni marka stjˇrnarskiptin ■ßttaskil fyrir ■řska Jafna­armannaflokkinn. Gerhard Schr÷der kanslari Ůřskalands Ý r˙m sj÷ ßr, lŠtur af v÷ldum vi­ valdaskiptin. Hann ver­ur ekki Ý stjˇrn Merkel og vÝkur af hinu pˇlitÝska svi­i. Hefur Matthias Platzeck kj÷rinn lei­togi SPD. Mun Franz MŘntefering, forveri hans ß lei­togastˇli, ver­a varakanslari Ůřskalands.

ËhŠtt er a­ segja a­ stjˇrnarsßttmßlinn sÚ Ýtarlegur - hann er rita­ur ß alls 190 bla­sÝ­ur. Hefur hann a­ geyma ߊtlanir um hvernig standa skuli a­ ■vÝ a­ rÚtta vi­ vi­skiptahalla Ůřskalands. Stendur til a­ hŠkka vir­isaukaskatt um 3% - ˙r 16% upp Ý 19% ß ßrinu 2007. Ennfremur koma fram ߊtlanir um a­ standa fyrir fjßrfestingarßtaki upp ß fj÷lda milljar­a evra til a­ koma hagvexti landsins ß skri­. ┴ ■ri­judaginn fara Merkel og lei­togar hinna tveggja flokkanna fyrir ■ingi­ og kynna stjˇrnina og sßttmßlann formlega fyrir ■ingm÷nnum. Ůar ver­ur kosning um ■a­. Jafnframt ver­ur kanslari kj÷rinn. Mun ■ar me­ Merkel taka vi­ embŠttinu. KaldhŠ­nislegt er a­ h˙n tekur vi­ embŠtti 22. nˇvember, en ■ann dag eru fimmtßn ßr li­in frß ■vÝ a­ eitt helsta ßtr˙na­argo­ hennar Ý stjˇrnmßlum, jßrnfr˙in Margaret Thatcher ba­st lausnar frß forsŠtisrß­herraembŠttinu Ý Bretlandi. M÷rg verkefni blasa vi­ Merkel Ý embŠttinu - sem fyrsta konan ß kanslarastˇli Ý Ůřskalandi. Stu­ningsmenn binda vonir vi­ a­ h˙n standi sig vel - andstŠ­ingarnir vona a­ h˙n misstÝgi sig.

Eitt er vÝst: vel ver­ur fylgst me­ verkum hennar og stjˇrnarinnar fyrstu 100 dagana - hŠtt er ■ˇ vi­ a­ fj÷lmi­lar veiti stˇru samsteypu fßa hveitibrau­sdaga.

Akureyri

═ dag kynnti střrihˇpur ß vegum AkureyrarbŠjar Ý umhverfisrß­i till÷gur sÝnar um nřjan mi­bŠ. Ůessar till÷gur eru umfram allt unnar upp ˙r ■remur bestu ver­launatill÷gunum ˙r Ýb˙averkefninu Akureyri Ý ÷ndvegi. Ýb˙a■ing var haldi­ 18. september 2004 Ý ═■rˇttah÷llinni og ■ar komu bŠjarb˙ar saman og tjß­u sko­anir sÝnar ß mßlefnum mi­bŠjarins. ┴ ■ingi­ mŠttu um 10% bŠjarb˙ar e­a um 1.500 manns. Helsta breytingin ef marka mß till÷gurnar er a­ sÝki ver­ur grafi­ frß sjˇnum upp Ý gegnum mi­bŠinn. ═■rˇttav÷llurinn mun vÝkja fyrir ˙tivistarsvŠ­i og Ýb˙abygg­. Um 330 Ýb˙­ir ver­a reistar ß ■essu svŠ­i - jafnframt mun rÝsa stˇrmarka­ur Ý mi­bŠnum - anna­hvort milli Skipag÷tu og Glerßrg÷tu e­a ß Sjallareitnum. Ekki er gert rß­ fyrir hßhřsabygg­ en nokkur mannvirki ver­a ■ˇ reist ß svŠ­inu. Er um a­ rŠ­a bygg­ upp ß hßmarkshŠ­ 5-6 hŠ­ir. BŠjarsjˇ­ur gerir ß fjßrhagsߊtlun sinni rß­ fyrir um 50 milljˇnum krˇna Ý undirb˙ningsvinnu en breytingarnar vi­ sÝki­, gatnager­ og ni­urrif h˙sa gŠtu kosta­ bŠinn um r˙mlega 500 milljˇnir krˇna.

Ef marka mß till÷gurnar er ekki gengi­ eins langt og Ý vinningstill÷gunni sem haf­i gert rß­ fyrir a­ fjarskiptahjarta bŠjarins hef­i or­i­ a­ flytja til: t.d. jar­lagnir og a­st÷­u SÝmans. MÚr lÝst vel ß ■essar till÷gur - ver­ur ßhugavert a­ sjß ■Šr ver­a a­ veruleika.

Akureyrarkirkja

═ gŠr voru li­in 65 ßr frß vÝgslu Akureyrarkirkju. ═ tilefni afmŠlis kirkjunnar ver­ur hßtÝ­armessa Ý kirkjunni sunnudaginn 20. nˇvember nk. klukkan 14:00. ═ hßtÝ­armessunni ver­ur frumflutt nřtt tˇnverk, "Da pacem Domine" eftir Jˇn Hl÷­ver ┴skelsson, sem hann samdi a­ bei­ni ListvinafÚlags Akureyrarkirkju. Verki­ er skrifa­ fyrir kˇr, orgel og mßlmblßsara. Ůa­ er Kˇr Akureyrarkirkju sem frumflytur verki­ en ß ■essu ßri minnist kˇrinn ■ess a­ 60 ßr eru li­in frß stofnun hans. Sr. Ëskar Hafsteinn Ëskarsson predikar en sr. Svavar A. Jˇnsson, sr. Sˇlveig Halla Kristjßnsdˇttir og Valger­ur Valgar­sdˇttir djßkni ■jˇna fyrir altari. A­ messu lokinni ver­ur KvenfÚlag Akureyrarkirkju me­ kaffis÷lu og lukkupakkas÷lu Ý Safna­arheimilinu. ╔g hvet alla til a­ mŠta - vi­ sem unnum kirkjunni okkar fallegu og tr˙arstarfinu hÚr Ý bŠ munum mŠta.

NFS

═ dag hˇf nř frÚttast÷­ 365-mi­la, NFS, ˙tsendingar. Er ■etta mj÷g ßhugaver­ ■ßttaskil sem ■arna ver­a Ý frÚttami­lun Ý Ýslenskum fj÷lmi­lum. Ůa­ er mj÷g athyglisvert a­ sjß hvernig muni ganga me­ st÷­ina. Sjß allir hversu miklar breytingar ver­a Ý fj÷lmi­lun me­ tilkomu frÚttast÷­var Ý sjˇnvarpi sem muni ganga Ý 16 tÝma ß dag - me­ ■vÝ halda ˙ti frÚttaveitu til landsmanna Ý gegnum daginn. Spyrja mß sig a­ ■vÝ hver tilgangur R┌V sÚ or­inn ef einkaa­ilar geta haldi­ ˙ti frÚttaveitu me­ ■essu tagi sem gengur allan daginn og getur me­ ■vÝ haldi­ ß almannavarnarhlutverkinu sem R┌V hefur jafnan haft. Me­ tilkomu frÚttast÷­var af ■essu tagi er komin frÚttaveita sem haldi­ getur ß stˇrfrÚttum allan sˇlarhringinn, hva­ svo sem R┌V gerir. Ëska Úg nřrri st÷­ velfarna­ar og vona a­ henni muni ganga vel Ý samkeppninni.

Saga dagsins
1709 Biskupsstofan ß Hˇlum Ý Hjaltadal, brann til kaldra kola - tapa­ist miki­ af fornum dřrgripum.
1920 Sr. MatthÝas Jochumsson prestur, skßld og hei­ursborgari ß Akureyri, lÚst - viku ß­ur ß 85 ßra afmŠli sÝnu var hann ger­ur a­ hei­ursborgara Akureyrar og hei­ursdoktor Ý gu­frŠ­i vi­ Hßskˇla ═slands. MatthÝas orti ■jˇ­s÷ng ═slands, Lofs÷ng, og fj÷lda ljˇ­a og samdi ennfremur fj÷lda leikrita.
1959 Kvikmyndin Ben-Hur Ý leikstjˇrn William Wyler frumsřnd - h˙n hlaut 11 ˇskarsver­laun 1960.
1984 Jˇn Baldvin Hannibalsson kj÷rinn forma­ur Al■ř­uflokksins - hann sigra­i Kjartan Jˇhannsson sitjandi formann flokksins, en hann haf­i seti­ ß formannsstˇli allt frß ßrinu 1980. Jˇn Baldvin var fjßrmßlarß­herra 1987-1988 og utanrÝkisrß­herra 1988-1995. Jˇn Baldvin var­ sendiherra ßri­ 1998.
1991 Terry Waite sleppt ˙r gÝslingu hry­juverkaafla Ý Beir˙t Ý LÝbanon - honum haf­i veri­ haldi­ frß ßrinu 1987, en hann haf­i veri­ valinn til a­ vera samningama­ur af hßlfu breskra stjˇrnvalda til a­ reyna a­ leysa a­ra gÝslinga ˙r haldi. Hann var sjßlfur hnepptur Ý var­hald, og sleppt seinast ˙r haldi.

Snjallyr­i­
I love argument, I love debate. I don't expect anyone just to sit there and agree with me, that's not their job.
Margaret Thatcher forsŠtisrß­herra Bretlands (1925)


Engin fyrirs÷gn

Stefßn Fri­rik Stefßnsson

Sveitarstjˇrnarkosningar ver­a a­ vori. ═ tilefni ■ess er fˇlk fari­ a­ velta fyrir sÚr mßlefnum barßttunnar og hva­ ■a­ Štli a­ gera - hvort ■a­ ver­i Ý kj÷ri e­ur ei. ╔g hef teki­ ■ß ßkv÷r­un a­ gefa kost ß mÚr til setu ß frambo­slista SjßlfstŠ­isflokksins ß Akureyri Ý komandi sveitarstjˇrnarkosningum. Ůessa ßkv÷r­un hef Úg Ýhuga­ nokku­ lengi me­ sjßlfum mÚr og hef n˙ teki­ endanlega ßkv÷r­un. Segja mß a­ Úg hafi sÝfellt fŠrst nŠr ßkv÷r­un. ═ gŠrkv÷ldi mß segja a­ ■essi ßkv÷r­un hafi or­i­ endanlega til. Auk ■ess hefur atbur­arßs Ý stjˇrnmßlum hÚr innan flokksins seinustu daga fŠrt mig nŠr endanlegri ßkv÷r­un. Ůa­ er rÚtt a­ ■essi ßkv÷r­un liggi fyrir vel tÝmanlega og ■vÝ er h˙n hÚr me­ tilkynnt ß vef mÝnum - vel tÝmanlega.

╔g hef veri­ nokku­ lengi virkur ■ßtttakandi Ý stjˇrnmßlum. ╔g gekk Ý flokkinn ßri­ 1993, nokkrum mßnu­um fyrir sveitarstjˇrnarkosningar og hef sÝ­an unni­ af miklum krafti fyrir flokkinn, fyrst ß DalvÝk og sÝ­ar hÚr ß Akureyri. ╔g hef veri­ virkur penni ß fj÷lda vefsÝ­na tengdum flokknum til nokkurra ßra - skrifa­ fleiri hundru­ pistla um stjˇrnmßl ß seinustu ßrum og held ˙ti persˇnulegum heimasÝ­um. Fyrir tveim ßrum var Úg kj÷rinn stjˇrnarma­ur Ý Sambandi ungra sjßlfstŠ­ismanna fyrir Nor­austurkj÷rdŠmi og hef ■vÝ unni­ fyrir flokkinn ß vÝ­um vettvangi. Hlaut Úg endurkj÷r Ý stjˇrnina Ý haust Ý kosningu ß ßtaka■ingi Ý Stykkishˇlmi. Hef Úg n˙ nřlega svo teki­ vi­ ritstjˇrn ß vef SUS.

23. september 2004 var Úg kj÷rinn forma­ur Var­ar, fÚlags ungra sjßlfstŠ­ismanna hÚr ß Akureyri. ┴­ur haf­i Úg seti­ Ý stjˇrn fÚlagsins og sinnt verkefnum fyrir ■a­ og flokkinn hÚr Ý bŠnum. En ■essi ßkv÷r­un liggur fyrir - ■a­ sem ekki liggur fyrir er hvernig vali­ ver­i ß lista. Var Úg Ý haust kj÷rinn Ý kj÷rnefnd flokksins Ý bŠnum sem tekur ßkv÷r­un um val sem lagt er fyrir fulltr˙arß­sfund. Tel Úg ekki rÚtt a­ Úg komi a­ ■eirri ßkv÷r­un og hef ■vÝ Ý brÚfi til Ínnu ١ru Baldursdˇttur formanns nefndarinnar, be­ist lausnar ˙r henni. BÝ­ Úg n˙ formlegrar ßkv÷r­unar kj÷rnefndar og fulltr˙arß­s um hvernig listinn ver­i valinn.

En Úg gef semsagt kost ß mÚr - n˙ hefst barßttan af alv÷ru. ╔g er til Ý slaginn og vil vinna af krafti fyrir flokkinn hÚr Ý bŠnum. ╔g vil gera ■a­ Ý fremstu vÝglÝnu ekki sem ■÷gull ßhorfandi a­ ■essu sinni. Hlakkar mÚr til kosningabarßttunnar sem framundan er - vi­ h÷fum gˇ­a st÷­u vi­ sjßlfstŠ­ismenn - gˇ­ verk og farsŠla forystu seinustu ßra a­ bjˇ­a kjˇsendum. Hef Úg ßhuga ß a­ taka ■ßtt Ý ■eirri barßttu af heilum hug.

Stefßn Fri­rik Stefßnsson
forma­ur Var­ar

Saga dagsins
1913 FrÚttamyndir, hinar fyrstu Ýslensku, birtust Ý Morgunbla­inu. Voru d˙kristur sem voru ger­ar til skřringar ß frÚtt um mor­ Ý D˙kskoti Ý ReykjavÝk, ■ar sem kona eitra­i fyrir brˇ­ur sÝnum Ý mat hans.
1940 Akureyrarkirkja, minningarkirkja sr. MatthÝasar Jochumssonar hei­ursborgara Akureyrar, vÝg­ - h˙n var ■ß langstŠrsta gu­sh˙s landsins og r˙ma­i r˙mlega 500 manns Ý sŠti. Gu­jˇn Sam˙elsson h˙sameistari rÝkisins, teikna­i kirkjuna og rÚ­ umhverfi hennar. Upp a­ henni liggja um 100 tr÷ppur.
1983 Mikligar­ur, stŠrsta verslun landsins ß ■eim tÝma, opnu­ Ý ReykjavÝk - verslunarrřmi­ var 4.700 fermetrar. Mikligar­ur sem var rekinn af S═S fˇr ß hausinn 1993 - ■ar er n˙ fj÷ldi mun minni verslana.
1988 Linda PÚtursdˇttir, 18 ßra menntaskˇlanemi frß Vopnafir­i, var kj÷rin Ungfr˙ Heimur Ý London.
2000 Ůjˇ­■ing Per˙ sviptir Alberto Fujimori embŠtti forseta landsins, eftir 10 ßra setu ß ■eim stˇli.

Snjallyr­i­
In order to become the master, the politician poses as the servant.
Charles De Gaulle forseti Frakklands (1890-1970)


Engin fyrirs÷gn

Pallbor­sumrŠ­ur

Helgi Vilberg tˇk ■essa fÝnu mynd af pallbor­sumrŠ­unum Ý Kaupangi Ý gŠrkv÷ldi fyrir ═slending - mßtti til me­ a­ birta hana hÚr ß vefnum. (Kristjßn ١r, Úg, Sigr˙n Bj÷rk, ١ra og Jˇna)

١ra ┴kadˇttir gefur ekki kost ß sÚr

١ra ┴kadˇttir

١ra ┴kadˇttir forseti bŠjarstjˇrnar og bŠjarfulltr˙i SjßlfstŠ­isflokksins hÚr ß Akureyri, hefur gefi­ ˙t svohljˇ­andi yfirlřsingu:

"╔g hef tilkynnt fÚl÷gum mÝnum Ý forystusveit SjßlfstŠ­isflokksins ß Akureyri ■ß ßkv÷r­un a­ gefa ekki kost ß mÚr til endurkj÷rs Ý bŠjarstjˇrnarkosningunum a­ vori.

Stjˇrnmßlaafskipti mÝn hˇfust me­ ■vÝ a­ taka sŠti ß frambo­slista sjßlfstŠ­ismanna ßri­ 1998 og nß kj÷ri sem varama­ur Ý bŠjarstjˇrn. ┴ri­ 2001 tˇk Úg sŠti sem a­alma­ur Ý bŠjarstjˇrn og var ■ß kj÷rin forseti hennar. ═ kosningunum 2002 skipa­i Úg anna­ sŠti­ ß lista SjßlfstŠ­isflokksins og hef veri­ forseti bŠjarstjˇrnar frß upphafi kj÷rtÝmabilsins auk ■ess a­ vera varaforma­ur fÚlagsmßlarß­s og varama­ur bŠjarrß­s, framkvŠmdarß­s og fasteigna Akureyrar.

Vissulega kom til ßlita a­ halda ßfram ■essu stjˇrnmßlastarfi enda er ■a­ bŠ­i gefandi og skemmtilegt. Ni­ursta­an var hins vegar s˙ a­ lßta gott heita ■egar yfirstandandi kj÷rtÝmabili lyki og gefa ■ar me­ ÷­rum fŠri ß a­ spreyta sig ß vettvangi bŠjarmßlanna. SjßlfstŠ­ismenn eru Ý forystu ß Akureyri og ■a­ er tilhl÷kkunarefni a­ fß tŠkifŠri til a­ leggja verk okkar Ý dˇm kjˇsenda.

╔g mun a­ sjßlfs÷g­u taka ■ßtt Ý a­ kynna starf og stefnu sjßlfstŠ­ismanna, stu­la a­ ■vÝ a­ flokkurinn fßi sem glŠsilegast brautargengi Ý kosningunum 2006 og leggja flokknum ßfram li­ eftir mŠtti.
"

١ra ┴kadˇttir

╔g vil er ■essi yfirlřsing liggur fyrir ■akka ١ru ┴kadˇttur fyrir gott samstarf Ý bŠjarmßlum hÚr ß Akureyri. ╔g hef ■ekkt ١ru mj÷g lengi. Me­an Úg bjˇ ß DalvÝk var h˙n b˙sett ■ar og lei­ir okkar hafa ■vÝ mj÷g lengi legi­ saman. ١ra er mikil hei­urskona sem hefur unni­ vel og dyggilega fyrir SjßlfstŠ­isflokkinn - sinnt ■ar lengi miklum verkefnum og skila­ ■eim ÷llum me­ mj÷g miklum sˇma. ╔g ver­ a­ vi­urkenna a­ Úg var­ nokku­ undrandi ß ■essari ßkv÷r­un ١ru en vir­i hana a­ sjßlfs÷g­u.

١ra hefur veri­ Ý forystusveit okkar sjßlfstŠ­ismanna Ý tv÷ kj÷rtÝmabil. H˙n tˇk sŠti Ý bŠjarstjˇrn fyrir fjˇrum ßrum er Valla (Valger­ur Hrˇlfsdˇttir) lÚst eftir erfi­ veikindi. Ůa­ var okkur ßfall a­ missa V÷llu, en h˙n tapa­i erfi­ri barßttu fyrir ˇlŠknandi sj˙kdˇmi, langt um aldur fram. ١ra hefur sÝ­an veri­ enn meira ßberandi Ý forystunni og var­ svo forseti bŠjarstjˇrnar er Sigur­ur J. Sigur­sson hŠtti Ý bŠjarmßlum sÝ­la ßrs 2001 - skipa­i svo anna­ sŠti­ Ý kosningum 2002.

١ra hefur sinnt ■essum forystuverkum me­ glŠsilegum hŠtti - h˙n kom inn Ý bŠjarmßlin Ý sigursveitinni 1998 - ■egar vi­ unnum af krafti fyrir forystuskiptum. H˙n kom Ý bŠjarstjˇrn svo ß erfi­um tÝmamˇtum fyrir flokkinn og tˇk sŠti V÷llu me­ miklum sˇma vi­ ■Šr erfi­u a­stŠ­ur sem fyrr er lřst. H˙n hefur střrt bŠjarstjˇrn me­ tignarlegum hŠtti og sett svip ß fundi bŠjarstjˇrnarinnar. ╔g vil ■akka ١ru fyrir ÷ll gˇ­u samskiptin ß ■essum ßrum - gˇ­a vi­mˇti­ hennar, trygglyndi­ og hei­arleikann sinn sem h˙n hefur sett Ý ÷ll verkefni sÝn.

H˙n er hei­urskona sem hefur veri­ forrÚttindi a­ vinna me­ - vi­ njˇtum krafta hennar ßfram en me­ ÷­rum hŠtti. KŠrar ■akkir fyrir allt ١ra mÝn!

SjßlfstŠ­isflokkurinn

Stjˇrnmßlaskˇla SjßlfstŠ­isflokksins ß Akureyri lauk Ý gŠrkv÷ldi. Seinasta kv÷ld skˇlans hˇfst me­ fyrirlestri Bj÷rns Bjarnasonar dˇmsmßlarß­herra, um stjˇrnskipan og stjˇrnsřslu. Fˇr hann yfir fj÷lda mßlefna Ý rŠ­u sinni og vÚk sÚrstaklega talinu a­ endursko­un stjˇrnarskrßr og mßlefni 26. greinarinnar eftir a­ forseti ═slands synja­i lagafrumvarpi sta­festingar sumari­ 2004. Eins og kunnugt hefur SjßlfstŠ­isflokkurinn ß landsfundi sÝnum ßlykta­ um a­ efnisatri­i greinarinnar skuli falla ˙r gildi vi­ endursko­unina. Ur­u miklar umrŠ­ur um mßli­ og fÚkk Bj÷rn margar gˇ­ar spurningar frß fundarm÷nnum. A­ loknu hlÚi fˇru fram pallbor­sumrŠ­ur undir minni stjˇrn um bŠjarmßl.

Střr­i Úg fundi - erindi fluttu Kristjßn ١r J˙lÝusson, ١ra ┴kadˇttir, Sigr˙n Bj÷rk Jakobsdˇttir og Jˇna Jˇnsdˇttir. Kristjßn ١r fˇr yfir mßlefni kj÷rtÝmabilsins, ١ra fˇr yfir heilbrig­is- og ÷ldrunarmßl, Sigr˙n Bj÷rk um fj÷lskyldu- og menntamßl og Jˇna (sem ß sŠti Ý ßfengis- og vÝmuvarnanefnd) fˇr yfir mßlefni fÝkniefnavandans sem hefur veri­ til umrŠ­u hÚr Ý bŠ ß seinustu mßnu­um og lei­ir til lausnar honum. Eftir frams÷gur střr­i Úg fyrirspurnartÝma. Flestar spurningar fÚkk a­ sjßlfs÷g­u lei­togi okkar, Kristjßn ١r bŠjarstjˇri. Voru lÝflegar og gˇ­ar umrŠ­ur um bŠjarmßlin.

A­ ■eim loknum, ß ellefta tÝmanum sleit Kristjßn ١r skˇlanum - en ■etta var sj÷tta og seinasta kv÷ldi­ ß velheppnu­u nßmskei­i um stjˇrnmßl. Ůakka Úg ÷llum ■eim sem komu fyrir gˇ­a samveru og gˇ­ kynni - margir komu nřir til leiks Ý starfi­ ■arna og var gaman a­ kynnast ■eim. Ůetta ver­ur skemmtilegur kosningavetur tel Úg.

Saga dagsins
1907 Stytta af Jˇnasi HallgrÝmssyni afhj˙pu­ Ý tilefni ■ess a­ 100 ßr voru li­in frß fŠ­ingu skßldsins. Styttan var eftir Einar Jˇnsson. Fyrst sett upp vi­ AmtmannsstÝg en sÝ­ar flutt Ý Hljˇmskßlagar­inn.
1946 Jar­neskar leifar Jˇnasar HallgrÝmssonar skßlds, voru lag­ar Ý moldu Ý ■jˇ­argrafreitnum ß Ůingv÷llum, ß afmŠlisdegi hans. Jar­neskar leifar Jˇnasar lßgu Ý kirkjugar­i Ý Danm÷rku frß 1845.
1957 Nonnah˙s ß Akureyri opna­ sem safn er 100 ßr voru li­in frß fŠ­ingu Jˇns Sveinssonar, Nonna. Hann fˇr ungur til ˙tlanda til nßms og kom tvisvar eftir ■a­ heim, 1894 og 1930. Jˇn lÚst ßri­ 1945.
1995 DŠgurlagas÷ngkonan Elly Vilhjßlms, lÚst, sextug a­ aldri - Elly var ein af allra bestu s÷ngkonum landsins Ý fj÷ldam÷rg ßr. Elly var ßri­ 1999 valin besta s÷ngkona aldarinnar Ý aldamˇtak÷nnun Gallups.
1996 Dagur Ýslenskrar tungu var Ý fyrsta sinn haldinn hßtÝ­legur. Efnt var ■ß til mßlrŠktar■ings og ver­laun Jˇnasar HallgrÝmssonar afhent fyrsta sinni, ■au hlaut ■ß Vilborg Dagbjartsdˇttir rith÷fundur.

Snjallyr­i­
┴ Ýslensku mß alltaf finna svar
og or­a ■etta og hitt sem er og var
og h˙n ß or­ sem geyma gle­i og sorg,
um gamalt lÝf og nřtt Ý sveit og borg.

┴ v÷rum okkar ver­ur tungan ■jßl
■ar vex og grŠr og dafnar okkar mßl.
A­ gŠta hennar gildir hÚr og n˙
■a­ gerir enginn nema Úg og ■˙.
١rarinn Eldjßrn rith÷fundur (1949) (═slenskt mßl)


Engin fyrirs÷gn

Gerhard Schr÷der

Ůßttaskil ver­a brßtt Ý ■řskum stjˇrnmßlum. Stjˇrnmßlaferli ■řska kratans Gerhard Schr÷der kanslara Ůřskalands, lřkur Ý nŠstu viku. Hann mun ■ß lßta af kanslaraembŠtti og afhenda Angelu Merkel lei­toga CDU, v÷ldin. Ůann 22. nˇvember nk. mun hin stˇra samsteypa, rÝkisstjˇrn krata og Ýhaldsmanna, taka vi­ v÷ldum. Schr÷der kvaddi pˇlitÝska svi­i­ Ý gŠr ß fundi SPD Ý Karlsruhe. Hann var ■ar hylltur sem ■jˇ­hetja og tala­i af sannfŠringarkrafti Ý sinni sÝ­ustu pˇlitÝsku rŠ­u. Ůßttaskil ver­a vi­ brotthvarf Schr÷ders. Hann hefur veri­ lykilspilari Ý ■řskum stjˇrnmßlum undanfarinn ßratug. Hann var lengi forsŠtisrß­herra Ý heimahÚra­i sÝnu, Ne­ra-Saxlandi. Hann var­ kanslari Ůřskalands Ý september 1998 eftir sigur vinstriflokkanna Ý ■ingkosningum. Hann vann nauman sigur Ý kosningunum 2002. Lengi vel ■eirrar kosninganŠtur var ˙tlit fyrir a­ Schr÷der missti v÷ldin en fylgisaukning grŠningja undir lok talningarinnar ger­i ■a­ a­ verkum a­ stjˇrnin hÚlt velli. Schr÷der hß­i erfi­an slag seinustu misseri valdaferils sÝns. Hann neyddist til a­ bo­a til kosninga Ý sumarbyrjun, ßri ß­ur en kj÷rtÝmabil rÝkisstjˇrnar krata og grŠningja ßtti a­ lj˙ka. ┴stŠ­a ■ess var s÷gulegt tap kratanna Ý sambands■ingkosningunum Ý Nordrhein-Westfalen Ý maÝ.

Hann lag­i miki­ undir - tˇkst a­ auka fylgi SPD en ekki a­ halda sÚr Ý kanslarastˇlnum. ┌rslit kosninganna voru viss varnarsigur fyrir kratana, en engu a­ sÝ­ur nß­i hann ekki a­ halda st÷­u sinni. Stjˇrnin fÚll og me­ ■vÝ fÚll yfirbur­asta­a hans Ý ■řskum stjˇrnmßlum. Fljˇtt var­ ljˇst eftir kosningarnar a­ Schr÷der gŠti ekki tekist a­ halda kanslarastˇlnum nema sŠkjast eftir samstarfi vi­ Ýhaldsmenn. ┴ ■eim bŠnum kom aldrei til greina a­ krati leiddi stjˇrnina, sÝst af ÷llu Schr÷der. Merkel sˇttist eftir stˇlnum, enda voru kristilegir demˇkratar me­ stŠrri ■ingflokk en kratarnir. Svo fˇr a­ kratarnir ur­u a­ fˇrna Schr÷der. Greinileg eftirsjß er ß honum vi­ ■essi ■ßttaskil, en n˙ ver­ur frˇ­legt a­ sjß hva­ ver­ur um ■ennan litrÝka stjˇrnmßlalei­toga ■řskra krata. Vi­ Merkel blasir hinsvegar stˇrt og erfitt verkefni - er hŠgt a­ fullyr­a a­ hveitibrau­sdagar hennar Ý embŠtti ver­i frekar fßir og nŠg vandrŠ­i sjßanleg Ý st÷­unni. Merkel hefur tekist a­ landa stjˇrnarsamstarfinu - me­ miklum fˇrnum tˇkst henni a­ binda hn˙tana saman. En h˙n getur samt sem ß­ur gla­st yfir ■eim sigri a­ nß kanslarastˇlnum, fyrst kvenna.

═ dag var svo Matthias Platzeck kj÷rinn lei­togi SPD ß ■inginu Ý Karlsruhe. Er hann frß A-Ůřskalandi eins og Merkel. Eru mun meiri lÝkur ß farsŠlu samstarfi SPD og CDU eftir ■essar breytingar en ■ˇtti ß­ur. Ůau ■ykja um margt lÝk og geta unni­ vel saman. Framundan eru ■vÝ umbrotatÝmar fyrir hina sterku samsteypu - margar pˇlitÝskar ßskoranir.

Tony Blair

Tony Blair forsŠtisrß­herra Bretlands, er a­ vakna upp vi­ breytt pˇlitÝskt landslag eftir au­mřkjandi tap sitt Ý breska ■inginu um daginn. Hann er a­ ßtta sig ß ■vÝ a­ honum tekst ekki a­ halda v÷ldum miki­ lengur nema bugta sig og beygja fyrir ■ingm÷nnum flokksins ß aftari bekkjunum. Ůa­ er vissulega beiskt fyrir hann a­ uppg÷tva ■a­. Hann hefur enda jafnan fari­ eigin lei­ir og keyrt ß sÝnum hra­a. Ůa­ er ekki freistandi fyrir hann a­ keyra ß annarra hra­a Ý gegnum heimasvŠ­i sitt Ý pˇlitÝk. Eins og vel hefur komi­ fram krefst ˇrˇlega deildin Ý flokknum ■ess a­ hann hlusti ß ■ß og vinni me­ ■eim a­ mßlum. Ůa­ hefur skort. Sta­an hefur hinsvegar breyst - ■essi hˇpur hefur oddaatkvŠ­i sem Blair ■arf eigi hann a­ geta seti­ me­ einhverjum sˇma fyrir sig nŠstu ßrin. Blair er a­ ßtta sig ß ■vÝ a­ har­i tˇnninn sem hann slˇ Ý seinustu viku en var ger­ur afturreka me­ dugar ekki lengur. Annars er flokkurinn a­ ■vÝ er vir­ist Ý mikilli krÝsu - stjˇrnin segir eitt en hˇpur ˇßnŠg­ra anna­. Ůa­ er bara spurning um tÝma hvenŠr ■etta grasserar meira en or­i­ er. Blair var allavega tekinn Ý gegn um daginn og ■ß kynntist hann hva­ hefur breyst og hva­ hann ■arf a­ gera til a­ halda sÚr ßfram ß pˇlitÝska landakortinu.

Shimon Peres

M÷rgum a­ ˇv÷rum bei­ Shimon Peres lei­togi ═sraelska Verkamannaflokksins, ˇsigur Ý lei­togakj÷ri Ý sÝ­ustu viku fyrir hinum nŠr ˇ■ekkta verkalř­slei­toga Amir Peretz. Peres, sem er kominn ß nÝrŠ­isaldur, hefur lengi veri­ einn af litrÝkustu lei­togum flokksins. Ůa­ hefur hinsvegar lengi hß­ honum a­ honum hefur aldrei tekist a­ lei­a flokkinn til sigurs Ý kosningum. Hann hefur veri­ forsŠtisrß­herra ═sraels ■risvar en alltaf tapa­ stˇlnum svo Ý kosningum. Hann var forsŠtisrß­herra 1976-1977, 1984-1986 og a­ lokum 1995-1996. Hann tˇk Ý sÝ­asta skipti­ vi­ embŠttinu eftir mor­i­ ß Yitzhak Rabin Ý nˇvember 1995. Hann hlaut fri­arver­laun Nˇbels me­ Arafat og Rabin ßri­ 1994. Hann nřtur vir­ingar um allan heim fyrir verk sÝn Ý stjˇrnmßlum. Heima fyrir hefur hann alltaf veri­ umdeildur. Ůa­ mß segja a­ myndin hÚr a­ ofan sem tekin var ß minningarath÷fn vegna ■ess a­ ßratugur vŠri li­inn frß mor­inu ß Rabin tali vel sÝnu mßli - Shimon Peres hefur j˙ alltaf veri­ Ý skugga hins ÷fluga lei­toga Rabins. Hans ver­ur minnst a­ lokum fyrir verk sÝn - en a­ hafa aldrei tekist a­ komast ˙r skugga hans heima fyrir.

Hßskˇlinn ß Akureyri (Borgir)

sunnudagspistli mÝnum um helgina fjalla­i Úg um mßlefni Hßskˇlans ß Akureyri. Ůakka Úg fyrir ■au gˇ­u vi­br÷g­ sem pistillinn fÚkk eftir birtingu ß sunnudaginn. FÚkk Úg fj÷lda t÷lvupˇsta frß řmsu fˇlki og gˇ­ar ßbendingar ß efni­ - er Úg ßnŠg­ur me­ ■au vi­br÷g­ og sko­anaskipti um HA. Ůa­ er alveg ljˇst a­ vi­ hÚr fyrir nor­an megum ekki vera sofandi ß ver­inum hva­ var­ar st÷­u Hßskˇlans ß Akureyri. Vi­ ver­um a­ standa v÷r­ um hann af miklum krafti – tryggja a­ hann haldi styrk sÝnum og st÷­u me­ markvissum hŠtti. Hann hefur byggst upp af miklum krafti og nřtt nßmsframbo­ hefur veri­ einkenni hans. En blikur eru ß lofti eftir atbur­i seinustu vikna - ■a­ blandast engum hugur um ■a­. Vi­ hÚr fyrir nor­an vitum og skynjum a­ ekkert er sjßlfgefi­ me­ skˇlann og berjumst fyrir ■vÝ a­ hann ver­i ßfram sterkur og kraftmikill.

SUS

┴ laugardaginn mun stjˇrn SUS funda hÚr ß Akureyri. Ůann dag ver­ur ennfremur haldin ß Hˇtel KEA formannarß­stefna Sambands ungra sjßlfstŠ­ismanna. SÝ­ar sama dag ver­ur fundur undir yfirskriftinni: EinkaframkvŠmd Ý samg÷ngum, ß Hˇtelinu. Ůa­ er gle­iefni fyrir okkur Ý stjˇrn Var­ar a­ stjˇrn Sambands ungra sjßlfstŠ­ismanna skuli funda ß fyrsta fundi tÝmabilsins utan ReykjavÝkur hÚr ß Akureyri. Sta­festir ■etta a­ mÝnu mati a­ nř stjˇrn SUS hefur Ý hyggju a­ vinna af krafti Ý landsbygg­arstarfinu - telur ■a­ skipta sk÷pum og vilji vinna me­ okkur Ý ■vÝ sem skiptir mßli. Ůa­ er ßnŠgjuefni fyrir okkur a­ sjß hversu vel nřr forma­ur sÚr a­ starf okkar hÚr ˙ti ß landi er mikilvŠgt. Hl÷kkum vi­ til a­ vinna me­ honum Ý ■eim verkefnum - sÚ Úg allavega ekki eftir ■eirri ßkv÷r­un minni a­ sty­ja hann til formennsku Ý SUS. Tel Úg a­ ■essi ßkv÷r­un um fundahald hÚr sřni okkur vel hvernig starf okkar hÚr ß Akureyri sÚ meti­.

Saga gŠrdagsins
1917 L÷grŠ­isl÷g voru sta­fest - samkvŠmt ■eim ur­u menn sjßlfrß­a 16 ßra og fjßrrß­a 21 ßrs. FjßrrŠ­i var lŠkka­ Ý 20 ßr, 1967, og Ý 18 ßr, 1979. SjßlfrŠ­isaldur var svo hŠkka­ur Ý 18 ßr, 1998.
1963 Eldgos hˇfst ß hafsbotni su­vestur af Vestmannaeyjum. Ůar sem ß­ur var 130 metra dřpi kom upp eyja sem var nefnd Surtsey. Gosi­ stˇ­ me­ hlÚum Ý ■rj˙ og hßlft ßr, fram Ý j˙nÝ 1967, og mun vera me­ lengri gosum frß upphafi ═slandsbygg­ar. Surtsey var stŠrst 2,7 ferkÝlˇmetrar en hefur minnka­ mj÷g Ý tÝmanna rßs, h˙n var hŠst 174 metrar. Eldgosi­ Ý sjˇnum ßri­ 1963 er alveg einstakt.
1963 RÝkisstjˇrn Bjarna Benediktssonar tˇk vi­ v÷ldum - h˙n sat vi­ v÷ld Ý tŠp sj÷ ßr og var hluti af vi­reisnarstjˇrn SjßlfstŠ­isflokks og Al■ř­uflokks sem sat ß ßrunum 1959-1971. Bjarni Benediktsson forsŠtisrß­herra og forma­ur SjßlfstŠ­isflokksins, lÚst ß Ůingv÷llum, 10. j˙lÝ 1970. Bjarni fŠddist ■ann 30. aprÝl 1908. ┴ l÷ngum ferli sÝnum var dr. Bjarni, borgarstjˇri Ý ReykjavÝk, utanrÝkisrß­herra, dˇmsmßlarß­herra, menntamßlarß­herra, i­na­arrß­herra og var­ loks forsŠtisrß­herra, Hann var forma­ur SjßlfstŠ­isflokksins Ý 9 ßr, allt frß 1961 til dau­adags 1970. Var lÝka ritstjˇri Morgunbla­sins.
1983 Tˇmas Gu­mundsson skßld, lÚst, 82 ßra a­ aldri - hann var einna fyrstur skßlda til a­ yrkja um ReykjavÝkurlÝf og mannlÝfsbraginn Ý borginni vi­ sundin. Hann vakti mikla athygli me­ ljˇ­abˇk sinni F÷gru ver÷ld, sem kom ˙t 1933. Tˇmas vakti mikla athygli me­ liprum og undurlj˙fum skßldstÝl sÝnum.
1985 HˇlmfrÝ­ur Karlsdˇttir, 22 ßra fˇstra ˙r Gar­abŠ, kj÷rin Ungfr˙ Heimur (Miss World) Ý London.

Saga dagsins
1923 ١rbergur ١r­arson rith÷fundur, hˇf a­ rita brÚf til Lßru Ëlafsdˇttur ß Akureyri - brÚfin sem hann skrifa­i henni ur­u undirsta­an Ý bˇk hans, BrÚf til Lßru, sem var­ miki­ tÝmamˇtarit Ý s÷gu bˇkmenntanna og ger­i ١rberg landsfrŠgan sem rith÷fund - ١rbergur ١r­arson lÚst ßri­ 1974.
1969 Samt÷k frjßlslyndra og vinstri manna, stofnu­ - hann var stofna­ur sem sÚrframbo­ Hannibals Valdimarssonar og bau­ fyrst fram Ý al■ingiskosningunum 1971 og sat Ý rÝkisstjˇrn 1971-1974. Eftir slit stjˇrnarinnar og brotthvarf Hannibals ˙r pˇlitÝk fjara­i fljˇtt undan flokknum - var lag­ur ni­ur 1979.
1978 Mesta slys Ýslenskrar flugs÷gu var­ ■egar 197 manns fˇrust er ■ota sem var Ý eigu Fluglei­a hf. hrapa­i Ý lendingu ß Colombo Ý Sri Lanka. 8 Ýslenskir flugli­ar lÚtu lÝfi­ en fimm komust lÝfs ˙r slysinu.
1990 Borgarstjˇrn ReykjavÝkur sam■ykkti a­ gefa afgrei­slutÝma verslana Ý borginni alveg frjßlsan.
1999 Edduver­laun, ═slensku kvikmynda- og sjˇnvarpsakademÝunnar, voru afhent Ý fyrsta skipti. Mynd Gu­nřjar Halldˇrsdˇttur, Ungfr˙in gˇ­a og h˙si­, bygg­ ß s÷gu f÷­ur hennar, var ■ß mj÷g sigursŠl.

Snjallyr­i­
Success is having a flair for the thing that you are doing; knowing that is not enough, that you have got to have hard work and a sense of purpose.
Margaret Thatcher forsŠtisrß­herra Bretlands (1925)


Engin fyrirs÷gn

Stefßn Fri­rik StefßnssonSunnudagspistillinn
sunnudagspistli Ý dag fjalla Úg um ■rj˙ frÚttamßl vikunnar:

- Ý fyrsta lagi fjalla Úg um mßlefni Hßskˇlans ß Akureyri Ý kj÷lfar ni­urskur­ar ■ar og uppstokkunar Ý vikunni. Minni Úg ß mikilvŠgi skˇlans fyrir okkur hÚr ß Akureyri og hversu sterka st÷­u hann hefur Ý vitund okkar hÚr - hann skiptir miklu mßli og vi­ munum ˇhika­ verja st÷­u hans. ╔g geri mÚr grein fyrir ■vÝ a­ ■a­ hefur veri­ ■rengt a­ skˇlanum me­ ■eim skrefum sem stigin hafa veri­ ß ■essu ßri og ■a­ ver­ur a­ horfast Ý augu vi­ ■a­. ١ a­ skˇlinn hafi styrkst mj÷g ß seinustu ßrum me­ nřjum deildum ver­ur a­ lÝta ß hvert stefnir Ý kj÷lfar ■essarar ßkv÷r­unar sem kynnt var Ý vikunni. Oft er vissulega gott a­ hagrŠ­a en ■a­ er verra ef ■a­ stefnir st÷­u skˇlans Ý tvÝsřnu. Vi­ hÚr fyrir nor­an skynjum allavega vel hversu stˇr partur samfÚlagsins skˇlinn er. FramtÝ­ Eyjafjar­arsvŠ­isins og uppbygging hÚr veltur a­ stˇru leyti ß framtÝ­ Hßskˇlans ß Akureyri. Vi­ getum alls ekki horft ■egjandi ß sto­ir skˇlans veikjast og bogna til.

- Ý ÷­ru lagi fjalla Úg um st÷­una Ý r˙stunum Ý R-listanum og vinnubr÷g­ sumra ■eirra sem ■ar standa eftir. Mikil innri barßtta er greinilega Ý gangi Ý Samfylkingunni fyrir komandi borgarstjˇrnarkosningar. Fyrir sk÷mmu birtist bla­agrein eftir formann Samfylkingarinnar og fyrrum borgarstjˇri ■ar sem h˙n allt a­ ■vÝ lřsir yfir frati ß bß­a borgarfulltr˙a flokksins, Stefßn og Steinunni, og svo gott sem kallar eftir ˇflokksbundnu li­i Ý forystu flokksins - greinilega ßtt ■ar vi­ Dag B. Eggertsson sem h˙n handvaldi sem frambjˇ­anda ˇhß­ra Ý kosningunum 2002 og fÚkk ekki borgarstjˇrastˇlinn (■rßtt fyrir trakteringar Ý ■ß ßtt) Ý fyrra frekar en Stefßn Jˇn ■egar ١rˇlfur hr÷kkla­ist burt. En eymd Samfylkingarinnar er mikil Ý borgarmßlum n˙na - virkar ß mann ˇneitanlega eins og s÷kkvandi skip ˙ti ß sjˇ.

- Ý ■ri­ja lagi fjalla Úg um prˇfkj÷r Samfylkingarinnar ß Akureyri og fer yfir merkilega s÷gu af kynjakvˇtum sem ■ar komst Ý hßmŠli er mi­aldra stjˇrnmßlama­ur slˇ ˙t unga konu Ý krafti kvˇtans. Ůa­ er undarleg auglřsing fyrir Samfylkinguna ß Akureyri a­ ■eir vÝsi 23 ßra gamalli konu, sem ßhuga hefur ß stjˇrnmßlum og hloti­ lř­rŠ­islegt kj÷r Ý fjˇr­a sŠti­, ni­ur og taki upp afdanka­an karlmann sem hefur veri­ sparka­ Ý prˇfkj÷ri ß­ur. Ůa­ er ekki nema fur­a a­ ■essi sta­reynd sÚ lÝtt auglřst af Samfylkingarfˇlki hÚr Ý bŠ. Ef ■essi ni­ursta­a sannar ekki hversu rugla­ir kynjakvˇtarnir eru, ja ■ß veit Úg ekki hva­ sannar ■a­.


All the President's Men

All the President's Men

═ kvikmyndinni All the President's Men er rakin sagan af ■vÝ hvernig tveimur rannsˇknarbla­am÷nnum ß The Washington Post, Carl Bernstein og Bob Woodward, tˇkst a­ vekja ■jˇ­arathygli ß ■Štti nßnustu a­sto­armanna Richard Nixon forseta BandarÝkjanna, Ý innbrotinu Ý Watergate-bygginguna Ý j˙nÝ 1972, sem ß endanum lauk me­ ■vÝ a­ Richard Nixon sag­i af sÚr embŠtti forseta BandarÝkjanna, fyrstur manna, hinn 9. ßg˙st 1974. Ůetta vÝ­frŠgasta pˇlitÝska hneykslismßl 20. aldarinnar hˇfst kaldhŠ­nislega helgina sem hann fagna­i sÝnum stŠrsta pˇlitÝska sigri. Um mi­jan j˙nÝ 1972 er innbroti­ Ý Watergate-bygginguna var frami­ var Nixon nřkominn frß KÝna. Honum haf­i tekist a­ opna BandarÝkjunum lei­ Ý austurveg me­ frŠgum fundi sÝnum og Mao ■ß um vori­. Vi­ heimkomuna var hann hylltur eins og hetja og hann ßvarpa­i sameina­ar deildir BandarÝkja■ings. S÷gulegum ßfanga var nß­: tekist haf­i a­ opna lei­ina til austurvegs og ennfremur sß fyrir lokin ß VÝetnamsstrÝ­inu. Watergate-mßli­ var klaufaleg mist÷k hjß reyndum stjˇrnmßlamanni - afdrifarÝk mist÷k sem hann var­ a­ gjalda a­ sjßlfs÷g­u fyrir me­ embŠtti sÝnu.

Watergate-mßli­ var gott dŠmi um persˇnuleikabresti Nixons sem ur­u honum a­ falli og leiddi a­ mestu til einangrunar hans ˙r svi­sljˇsinu. Me­ fimni tˇkst ˇ■ekktum bla­am÷nnum ß The Washington Post, Bernstein og Woodward, a­ halda mßlinu ß floti, ■rßtt fyrir tilraunir stjˇrnvalda til a­ ■agga ■a­ ni­ur. Litlu muna­i a­ ■a­ hef­i tekist. Hef­i ■eim ekki tekist a­ fß tryggan heimildarmann ˙r innsta hring til a­ leka Ý bla­i­ frÚttum og meginpunktum mßlsins hef­i ■a­ vŠntanlega aldrei komist upp. Ůekktur var sß sem veitti upplřsingarnar sem veitti ■eim lei­ina ß spori­, Ý mi­punkt mßlsins. ═ ■rjß ßratugi var deilt um ■a­ hver vŠri heimildarma­ur bla­sins. Alla tÝ­ var ■ˇ vita­ a­ sß sem lak upplřsingunum til bla­sins vŠri ßhrifama­ur Ý fremstu r÷­ og me­ allar upplřsingar tiltŠkar. Upplřsingarnar sem heimildarma­urinn veitti ur­u s÷nnunarg÷gnin sem leiddu til ■ess a­ Nixon var­ a­ segja a­ lokum af sÚr forsetaembŠttinu og valdakerfi hans hrundi til grunna li­ fyrir li­. Heimildarma­urinn var jafnan nefndur Deep Throat og a­eins ■rÝr menn vissu hver hann var: bla­amennirnir Carl Bernstein og Bob Woodward og Ben Bradlee ritstjˇri The Washington Post.

═ kvikmyndinni All the President's Men, sem segir s÷gu alls mßlsins, var Deep Throat skiljanlega ekki sřndur nema Ý skugga, vi­ sjßum hann a­eins Ý samtali vi­ Woodward Ý bÝlakjallara. Til fj÷lda ßra haf­i ■vÝ veri­ bŠ­i deilt um hver heimildarma­urinn var og ekki sÝ­ur reynt af krafti a­ upplřsa ■a­ af ÷­rum fj÷lmi­lum. Ůa­ var ekki fyrr en undir lok maÝmßnu­ar 2005 sem hulunni var svipt af ■essu mikla leyndarmßli seinni tÝma stjˇrnmßlas÷gu. Ůß var upplřst a­ Mark Felt ■ßv. a­sto­arforstjˇri FBI, hef­i veri­ heimildarma­urinn. Hann var Ý a­st÷­u bŠ­i til a­ vita alla meginpunkta mßlsins, gat svipt hulunni af leyndarmßlum ■ess og var einnig illur Nixon ■vÝ hann haf­i ekki skipa­ hann forstjˇra FBI ßri­ 1972. Honum var ■vÝ ekki sßrt um ÷rl÷g forsetans. Ůa­ er alveg ljˇst a­ ßn heimildanna sem Deep Throat (Mark Felt) veitti hef­i mßli­ aldrei or­i­ ■etta risamßl og forsetinn hef­i geta­ seti­ ß valdastˇli ˙t kj÷rtÝmabil sitt. ŮvÝ var lÝka kyrfilega haldi­ leyndu hver heimildarma­urinn var og ■a­ var ekki fyrr en Felt sjßlfur stÚ fram sem hi­ sanna kom Ý ljˇs.

A­ mÝnu mati besta pˇlitÝska kvikmynd 20. aldarinnar - h˙n er algj÷rlega einst÷k. H˙n er einnig ein af allra bestu myndum ˙r bla­amennskunni sem ger­ar hafa veri­ - segir frß sannri bla­amennsku og vinnsluferli stˇru frÚttarinnar me­ glŠsilegum hŠtti og lřsir einnig metna­i bla­amannsins vi­ a­ rŠkta getu sÝna Ý bransanum me­ vinnubr÷g­um sÝnum. Me­ eindŠmum velheppnu­ frßs÷gn, skemmtilega uppbygg­ og frßbŠrlega leikin ˙rvalsmynd sem skartar tveim af vinsŠlustu leikurum sinnar kynslˇ­ar, ■eim Robert Redford og Dustin Hoffman. Senu■jˇfurinn er ■ˇ Jason Robards sem sřnir stj÷rnuleik Ý hlutverki ritstjˇrans Ben Bradlee og hlaut ˇskarinn fyrir glŠsilega t˙lkun sÝna. Ůetta er hiklaust ein af uppßhaldsmyndunum mÝnum - hef varla t÷lu ß hversu oft Úg hef sÚ­ hana. Er ein af ■eim allra bestu sem blandar saman pˇlitÝk og sagnfrŠ­i. Allir ■eir sem hafa gaman af skemmtilegum spennumyndum me­ sagnfrŠ­ilegu Ývafi Šttu a­ drÝfa Ý ■vÝ a­ sjß ■essa, hafi ■eir ekki sÚ­ hana ß­ur. Ůi­ sem hafi­ sÚ­ hana - sjßi­ hana aftur! Pott■Útt skemmtun fyrir stjˇrnmßlafÝklana.

Saga dagsins
1939 Ůřska flutningaskipinu Parana var s÷kkt ˙t af Patreksfir­i. ┴h÷fnin yfirgaf skipi­ daginn eftir og var tekin til fanga af breska herskipinu Newcastle - var fyrsta skipi­ sem s÷kk hÚr Ý seinna strÝ­inu.
1946 Vestmannaeyjaflugv÷llur formlega tekinn Ý notkun - ■ß eitt mesta mannvirki sinnar tegundar.
1963 Ůriggja alda afmŠlis ┴rna Magn˙ssonar handritasafnara, minnst - nřbygging vi­ Hßskˇla ═slands nefnd eftir honum Ý tilefni dagsins. Ůar eru geymd handrit ═slendinga, sem Danir afhentu okkur.
1973 Samningur vi­ Breta um lausn landhelgisdeilunnar (var­andi 50 mÝlur) var sam■ykktur ß ■ingi.
2002 ═rak sam■ykkir a­ hlÝta ßlyktun 1441 - ßlyktunin leiddi til ■ess a­ rß­ist var Ý ═rak Ý mars 2003.

Snjallyr­i­
My definition of a free society is a society where it is safe to be unpopular.
Adlai Stevenson sendiherra (1900-1965)


PartÝtr÷ll

Tˇk tr÷llaprˇfi­ margfrŠga ß netinu - hÚr er ni­ursta­an. :) Alveg mergja­ hehe - hlˇ mj÷÷÷÷g miki­ af ■essu. ;)



PartÝtr÷ll


Ů˙ ert nřjungagj÷rn, tilfinningarÝk fÚlagsvera.

PartÝtr÷lli­ fylgist vel me­ nřjustu straumum og stefnum hvort sem um er a­ rŠ­a f÷t, tˇnlist e­a grŠjur. Ůa­ eru 74.5% lÝkur ß ■vÝ a­ ■a­ eigi iPod, 61% lÝkur ß ■vÝ a­ ■a­ eigi Fred Perry pˇlˇ bol og 96% lÝkur ß ■vÝ a­ ■a­ eigi Adidas skˇ. PartÝtr÷llinu finnst The OC vera skemmtilegur ■ßttur.

PartÝtr÷lli­ er vinsŠlt - e­a telur sig a­ minnsta kosti vera ■a­. ١tt margir la­ist a­ ■vÝ eins og flugur a­ mykjuhaug eru a­rir sem eru ˇnŠmir fyrir ■okka ■ess og enn a­rir sem hafa jafnvel ofnŠmi fyrir ■vÝ. Ůa­ eru ■eir sem eru Ý eldh˙spartÝinu ß me­an partÝtr÷lli­ hristir rassinn og ba­ar ˙t ÷ngum ß dansgˇlfinu.

Ůegar gamaninu slotar er partÝgrÝman ■ˇ fljˇtt tekin ni­ur og undan henni kemur vi­kvŠma blˇmi­ sem partÝtr÷lli­ raunverulega er.

Hva­a tr÷ll ert ■˙?

Engin fyrirs÷gn

Yasser Arafat

═ dag er ßr li­i­ sÝ­an a­ Yasser Arafat fyrrum forseti PalestÝnu, lÚst. Hann var 75 ßra er hann lÚst, hinn 11. nˇvember 2004 ß Clamart-hersj˙krah˙sinu Ý ParÝs eftir mikil veikindi. Yasser Arafat fŠddist Ý Kairˇ Ý Egyptalandi Ý ßg˙st 1929, a­ ■vÝ tali­ er. Sjßlfur hÚlt Arafat ■vÝ alltaf fram a­ hann hef­i fŠ­st Ý Jer˙salem. FŠ­ingardagur hans var nokku­ ß reiki og ekki allir sÚrfrŠ­ingar sammßla um hvort ■a­ hafi veri­ 4. e­a 24. ßg˙st, sjßlfur sag­i Arafat alltaf a­ fŠ­ingardagurinn vŠri 4. ßg˙st 1929. Hann var nefndur vi­ fŠ­ingu Mohammed Yasser Abdul-Raouf Qudwa al-Husseini. Hann var sonur vefna­arkaupmanns, af palestÝnskum og egypskum Šttum, en mˇ­ir hans var frß Jer˙salem. Hann var alinn upp Ý Egyptalandi, flutti sÝ­ar til Jers˙alem og loks ß Gaza-svŠ­i­. Snemma var­ Arafat barßttuma­ur fyrir frelsi heimalands sÝns. Hann var a­eins 16 ßra gamall ■egar hann byrja­i a­ smygla vopnum fyrir palestÝnska skŠruli­a sem ßttu Ý h÷ggi vi­ vopna­a gy­inga og Breta Ý seinni heimsstyrj÷ldinni og allt fram a­ stofnun ═sraelsrÝkis 1948. Um 1950 fl˙­i Arafat til KaÝrˇ, settist ß skˇlabekk og stofna­i ■ar samt÷k palestÝnskra nßmsmanna. Hann lauk svo prˇfi Ý verkfrŠ­i ßri­ 1956.

┴ri­ 1960 var Arafat einn af stofnendum Fatah-hreyfingarinnar sem er hry­juverkahˇpur sem hefur alla tÝ­ sÝ­an barist gegn Ýsraelskum stjˇrnv÷ldum. Frß KaÝrˇ hÚlt Arafat til Kuwait og 1964 hÚlt hann til JˇrdanÝu til a­ střra ßrßsum al-Fatah ß ═srael. Sama ßr voru Frelsissamt÷k PalestÝnu, PLO, (Palestinian Liberation Organization), stofnu­ en ■au eru samt÷k řmissa lykilhˇpa PalestÝnumanna. Arafat haf­i forg÷ngu um ■a­ a­ Fatah var­ me­limur Ý PLO. Arafat var fyrst kj÷rinn forma­ur framkvŠmdastjˇrnar PLO og var­ sÝ­ar yfirma­ur hermßla ■eirra. Eftir ni­urlŠgjandi og au­mřkjandi ˇsigur araba fyrir ═sraelum Ý sex daga strÝ­inu ßri­ 1967 var­ al-Fatah lei­andi forystuhreyfing PalestÝnumanna, og 1969 var­ Arafat lei­togi PLO og gegndi ■vÝ embŠtti til dau­adags. Hussein JˇrdanÝukonungi og Arafat kom saman ß ßrunum Ý kringum 1970, hraus koninginum hugur vi­ veldi Frelsissamtakanna og hermenn hans hr÷ktu ■au burt eftir blˇ­ba­. Frß JˇrdanÝu lß lei­ Arafats til LÝbanon. Ůa­an střr­i Arafat hry­juverkaßrßsum ß Ýsraelsk stjˇrnv÷ld og almenning. ┴ri­ 1974 var­ s÷gulegt ß ferli Arafats en hann ßvarpa­i allsherjar■ing Sameinu­u ■jˇ­anna ■a­ ßr og flutti eftirminnilega rŠ­u.

┴ri­ 1982 var Arafat ekki lengur vŠrt Ý Beir˙t eftir mannskŠ­a innrßs ═sraela. Ůa­an fl˙­i Arafat me­ samt÷k sÝn og pˇlitÝska forystu landsins til T˙nis, ■ar sem hann dvaldi nokkurn tÝma. ┴ri­ 1988 ur­u mikil ■ßttaskil Ý stefnu og forystu Arafats sem eins helsta lei­toga PalestÝnumanna. Ůß lřsti hann ■vÝ yfir a­ ÷ll rÝki Šttu tilverurÚtt Ý Austurl÷ndum nŠr, t.d. ═srael. Um var a­ mikla tÝmamˇtayfirlřsingu sem greiddi veginn fyrir fri­arvi­rŠ­um. Bakslag kom Ý hugmyndir um fri­arvi­rŠ­ur ßri­ 1990, ■egar Arafat lřsti yfir afdrßttarlausum stu­ningi vi­ Saddam Hussein lei­toga ═raks, eftir innrßs ═raks Ý Kuwait og studdi PLO og Arafat einrŠ­isstjˇrn Husseins Ý PersaflˇastrÝ­inu ßri­ 1991. Enginn vafi er ß ■vÝ a­ sß stu­ningur veikti nokku­ st÷­u Arafats. Fri­arferli hˇfst ■ˇ formlega ß nŠstu mßnu­um. 30. oktˇber 1991 hˇfust formlega vi­rŠ­ur milli deilua­ila Ý M-Austurl÷ndum Ý Madrid ß Spßni, og var George H. W. Bush, ■ßverandi forseti BandarÝkjanna, a­alhvatama­urinn a­ ■vÝ a­ ferli­ hˇfst me­ fundinum. Um var a­ rŠ­a s÷gulega rß­stefnu ■ar sem margir erkifjendur Ý stjˇrnmßlas÷gu svŠ­isins hittust Ý fyrsta skipti og rŠddu saman mßlefnin frß vÝ­u sjˇnarhorni og fˇru yfir st÷­una.

Yasser Arafat

Leiddu rß­stefnan til fri­arvi­rŠ­nanna s÷gulegu Ý Oslˇ ■ar sem ═srael og PalestÝna s÷mdu fri­ 1993. Johan J÷rgen Holst ■ßverandi utanrÝkisrß­herra Noregs, stjˇrna­i vi­rŠ­unum og leiddi ■Šr til lykta sk÷mmu fyrir lßt sitt, en hann lÚst 1994. 13. september 1993 var Ëslˇarsamningurinn svonefndi undirrita­ur Ý Washington af Arafat og Yitzhak Rabin ■ßv. forsŠtisrß­herra ═sraels. ┴ri sÝ­ar sneri Arafat aftur til Gaza og var ßkaft fagna­. ═ lok ■ess ßrs fÚkk Arafat fri­arver­laun Nˇbels ßsamt Rabin og Shimon Peres ■ßv. utanrÝkisrß­herra ═sraels. 20. jan˙ar 1996 kusu PalestÝnumenn heimastjˇrn. Arafat var kj÷rinn forseti heimastjˇrnarinnar me­ 83% atkvŠ­a og gegndi embŠttinu til dau­adags. Rabin var myrtur ß ˙tifundi Ý Tel Aviv, 4. nˇvember 1995. Framlag hans til fri­ar Ý Mi­ Austurl÷ndum kosta­i hann lÝfi­, en ÷fgasinna­ur ma­ur skaut hann til a­ hefna fyrir fri­arsamkomulagi­ vi­ PalestÝnumenn. Mor­i­ ß Rabin Ý nˇvember 1995 leiddi til hnignunar fri­arferlisins. Reynt var til ■rautar ßri­ 2000 a­ nß heildarsamkomulagi um stofnun sjßlfstŠ­s rÝkis PalestÝnumanna.

Hittust Arafat og Ehud Barak ■ßv forsŠtisrß­herra ═sraels, ß fundi me­ Bill Clinton ■ßv. forseta BandarÝkjanna Ý sumarb˙sta­ forsetaembŠttisins Ý Camp David Ý Maryland. Reyndi Clinton til ■rautar a­ nß heildarlendingu Ý mßlinu fyrir lok forsetaferils sÝns, en hann lÚt af embŠtti 2001. Fˇru vi­rŠ­urnar ˙t um ■˙fur og kenndu BandarÝkjamenn Arafat um a­ vi­rŠ­urnar str÷ndu­u. Fri­arvi­rŠ­urnar ßri­ 2000 Ý BandarÝkjunum ur­u seinasta tŠkifŠri Yasser Arafat til a­ lßta draum sinn um frjßlst rÝki PalestÝnumanna rŠtast ß Švi sinni. Har­lÝnumenn ß bor­ vi­ Benjamin Netanyahu og Ariel Sharon komust til valda Ý ═srael og nř uppreisn PalestÝnumanna, IntÝfada, braust ˙t. Fri­arferli­ sem Arafat og Rabin hˇfu Ý byrjun tÝunda ßratugarins bei­ endanlegt skipbrot. ┴ri­ 2001 umkringdi Ýsraelskt herli­ h÷fu­st÷­var Arafats Ý Ramallah, sem er vestan Jˇrdanßr, og ■ar var hann stofufangi Ý tŠp ■rj˙ ßr. Honum var ekki leyft a­ fara til jˇlamessu Ý Betlehem og BandarÝkjastjˇrn sem haf­i stutt hann Ý forsetatÝ­ Bill Clinton sneri vi­ honum bakinu eftir a­ George W. Bush tˇk vi­ embŠtti Ý byrjun ßrsins 2001.

Arafat sem haf­i veri­ reglulegur gestur Ý HvÝta h˙sinu Ý Washington og me­al ■jˇ­arlei­toga vÝ­a um heim ß tÝunda ßratugnum var innikrˇa­ur Ý h÷fu­st÷­vum sÝnum allt ■ar til hann var fluttur helsj˙kur ß hersj˙krah˙s Ý ParÝs Ý lok oktˇbermßna­ar 2004. Margir ■jˇ­arlei­togar heimsˇttu Arafat Ý h÷fu­st÷­var hans og rŠddu vi­ hann sem ■jˇ­arlei­toga lands sÝns. ═sraelsmenn sˇttu reglulega a­ honum og mßtti litlu muna a­ hersveitir ■eirra rÚ­u honum bana um pßskana 2002. Arafat sem haf­i lifa­ vi­ brothŠtta heilsu seinustu fj÷gur ßrin, veiktist sn÷gglega hausti­ 2004 og hraka­i honum ÷rt. Lengi vel neitu­u talsmenn hans og nßnustu samverkamenn Ý Ramallah a­ hann vŠri alvarlega veikur og nefndu a­ veikindi hans vŠru minnihßttar og hann vŠri ß batavegi. Mßli­ tˇk nřja stefnu ■egar Arafat hnÚ ni­ur Ý h÷fu­st÷­vum sÝnum, ■ann 28. oktˇber 2004 og missti me­vitund um tÝma. Eftir ■a­ tjß­u talsmenn hans og forystumenn palestÝnskra stjˇrnmßla sig loks af hreinskilni og vi­urkennt var a­ veikindi Arafats vŠru slÝks e­lis a­ heilsa hans vŠri mj÷g brothŠtt og liti illa ˙t. LŠknar rß­l÷g­u honum a­ leita sÚr lŠknishjßlpar.

Yasser Arafat

┴kve­i­ var a­ flytja lei­togann til ParÝsar ß Clamart hersj˙krah˙si­. Ůa­ var ekki fyrr en Ýsraelsk stjˇrnv÷ld h÷f­u sam■ykkt a­ Arafat fengi a­ sn˙a aftur til sÝns heima, a­ lokinni me­fer­inni sem Arafat ßkva­ a­ fara til ParÝsar. Ůa­ var ˇneitanlega tßknrŠn stund ■egar hann kvaddi ■jˇ­ sÝna hinsta sinni, f÷studaginn 29. oktˇber 2004, me­ tßr ß hvarmi Ý dyrum ■yrlu jˇrdanskra stjˇrnvalda sem flutti hann seinustu fer­ina, fßrveikan til a­ leita sÚr lŠknishjßlpar. Hann kvaddi ■egna sÝna ■ß me­ sama hŠtti og hann haf­i stjˇrna­ henni, me­ kraftmiklum hŠtti. Fljˇtlega eftir komu Arafats til ParÝsar var sß or­rˇmur ß kreiki a­ heilsa hans hef­i batna­ og hann vŠri ß ÷ruggum batavegi. S˙ mynd af st÷­u mßla var tßlsřn ein, enda blasti vi­ nokkrum d÷gum sÝ­ar a­ Arafat vŠri haldinn ˇlŠknanlegum sj˙kdˇmi og fÚll hann Ý dau­adß ■ann 5. nˇvember. ═sraelskir fj÷lmi­lar tilkynntu ■ann dag a­ Arafat vŠri Ý raun lßtinn og hef­i veri­ ˙rskur­a­ur heiladau­ur ß sj˙krah˙sinu eftir a­ hafa sÝfellt hraka­ allan daginn. Yfirlřsingin var dregin til baka af yfirlŠkni sj˙krah˙ssins. ١ var ljˇst a­ Arafat var ekki huga­ lÝf. Honum hraka­i hratt eftir ■a­ og ljˇst stutt vŠri Ý endalokin.

Deilt var um ■a­ undir lokin hvar hann yr­i jar­settur. Fj÷lskylda Arafats og nßnustu samstarfsmenn l÷g­u mikla ßherslu ß a­ efnd vŠri hinsta ˇsk Arafats, um a­ hann yr­i grafinn Ý Jer˙salem ■ar sem hann sag­i alla tÝ­ a­ hann vŠri fŠddur. RÝkisstjˇrn ═sraels neita­i ■rßfaldlega ÷llum vi­rŠ­um e­a sko­anaskiptum um slÝka till÷gu. 10. nˇvember 2004 nß­ist s˙ ni­ursta­a sem allir gßtu sŠtt sig vi­ a­ Arafat skyldi jar­settur vi­ h÷fu­st÷­var sÝnar Ý Ramallah. Hann lÚst um nˇttina. Banamein hans var heilablˇ­fall, en ekki var­ ljˇst Ý lŠknisme­fer­ ■ess stutta tÝma sem hann var Ý ParÝs hva­ var­ honum Ý raun a­ aldurtila, hver hef­i veri­ ors÷k veikinda hans. Skv. hef­ mßtti ekki kryfja lei­togann nÚ heldur taka ÷ndunarvÚl hans ˙r sambandi. Be­i­ var ■vÝ allt ■ar til lÝffŠri hans gßfu sig eitt af ÷­ru og hann lÚst, me­ a­ ˙rskur­a hann endanlega lßtinn. Flogi­ var me­ lÝk Arafats til KaÝrˇ Ý Egyptalandi daginn sem hann lÚst. Ůar var formleg jar­arf÷r Arafats og vi­hafnarkve­juath÷fn hans haldin degi sÝ­ar. SÝ­ar ■ann sama dag var haldi­ me­ lÝkkistu hans til Ramallah. Mikil ringulrei­ skapa­ist ■egar ■yrla lenti me­ kistu Arafats ß Vesturbakkanum.

Ů˙sundir manna ruddust a­ lendingarpallinum og ÷ryggisl÷greglumenn skutu ˙r byssum upp Ý lofti­ til a­ reyna a­ dreifa mannfj÷ldanum. Greftrun Arafats var flřtt og Ý sta­ ■ess a­ kistan stŠ­i ß vi­hafnarb÷rum Ý nokkrar klukkustundir og h˙n vŠri j÷r­u­ vi­ sˇlsetur var h˙n grafin strax vi­ h÷fu­st÷­var heimastjˇrnarinnar. Mikil sorg var ß Vesturbakkanum vegna andlßts Arafats, og var lřst ■ar yfir 40 daga ■jˇ­arsorg. Arafat lÚt eftir sig eiginkonu, Suhu Tawil, sem hann giftist ßri­ 1990, og dˇtturina, Z÷whu Ammar. Suha var lengi umdeild me­al PalestÝnumanna. H˙n er kristin og a­eins rÚtt r˙mlega fertug og ■vÝ r˙mum 30 ßrum yngri en Arafat. Skar­ Arafats Ý palestÝnskum stjˇrnmßlum var bŠ­i stˇrt og mj÷g vandfyllt. Hann haf­i haft bŠ­i t÷gl og hagldir Ý PLO og Ý stjˇrnmßlaheimi PalestÝnu Ý vel yfir fjˇra ßratugi. Forsetakj÷r fˇr fram Ý jan˙ar 2005 og var einn af samstarfsm÷nnum hans innan PLO og eftirma­ur hans Ý forystunni ■ar, Mahmoud Abbas, kj÷rinn forseti heimastjˇrnarinnar. PLO er enn Ý forystusess Ý palestÝnskum stjˇrnmßlum.

Yasser Arafat

Segja mß me­ sanni a­ Švi Yasser Arafat hafi veri­ ˇrj˙fanlega samofin s÷gu palestÝnsku ■jˇ­arinnar og frelsisbarßttu landsins Ý marga ßratugi. Hann leiddi barßttu landsins fyrir frelsi og sjßlfstŠ­i af krafti. Arafat nß­i ekki a­ lifa ■ann dag a­ frjßlst rÝki PalestÝnu liti dagsins ljˇs. Vonandi mun ■egnum hans au­nast a­ sjß slÝkt rÝki koma til s÷gunnar ß nŠstu ßrum og a­ fri­arferli­ milli deilua­ila skili ßrangri ß komandi ßrum.

Saga dagsins
1907 GrÝmseyingar hÚldu fyrsta sinni upp ß "■jˇ­hßtÝ­ardag" sinn - er fŠ­ingardagur prˇfessors Willard Fiske, sem gaf t.d. fÚ til skˇlabyggingar ■ar. Minnismerki um hann vÝgt ■ennan dag 1998-
1991 ┴formum um a­ reisa ßlver ß Keilisnesi var fresta­ um ˇßkve­inn tÝma - ßlveri­ reis aldrei-
1992 Breska ■jˇ­kirkjan leyfir konum a­ taka prestsvÝgslu - mikill ßfangasigur fyrir breskar konur.
1994 Gu­mundur ┴rni Stefßnsson sag­i af sÚr embŠtti fÚlagsmßlarß­herra vegna hneykslismßla. Hann var heilbrig­isrß­herra 1993-1994 og haf­i veri­ fÚlagsmßlarß­herra Ý nokkra mßnu­i er hann sag­i af sÚr - hann var bŠjarstjˇri Ý Hafnarfir­i Ý 7 ßr og talinn einn af krˇnprinsum Ýslenskra krata. Gu­mundur ┴rni lÚt af ■ingmennsku hausti­ 2005 og tˇk hann ■ß vi­ sendiherrast÷rfum Ý SvÝ■jˇ­.
2004 Yasser Arafat forseti PalestÝnu, lÚst ß hersj˙krah˙si Ý ParÝs, 75 ßra a­ aldri. Hann haf­i ■ß veri­ pˇlitÝskur lei­togi PalestÝnumanna Ý r˙mlega fjˇra ßratugi. Hann var­ einn af forystum÷nnum PLO ßri­ 1964 og lei­togi ■ess ßri­ 1969 og leiddi barßttu PalestÝnu fyrir sjßlfstŠ­i. Hann var kj÷rinn forseti landsins ßri­ 1996 og hlaut fri­arver­laun Nˇbels ßri­ 1994 ßsamt Yitzhak Rabin og Shimon Peres.

Snjallyr­i­
Accept the challenges so that you can feel the exhilaration of victory.
George S. Patton hersh÷f­ingi (1885-1945)


Engin fyrirs÷gn

Tony Blair

Ůa­ er alveg ˇhŠtt a­ fullyr­a ■a­ a­ mikil ■ßttaskil hafi or­i­ ß stjˇrnmßlaferli Tony Blair forsŠtisrß­herra Bretlands, Ý gŠr. Eftir a­ hafa seti­ nŠr ˇsigra­ur ß forsŠtisrß­herraferli Ý r˙m ßtta ßr kom a­ ■vÝ sem margir h÷f­u be­i­ eftir a­ gerast myndi ß kj÷rtÝmabilinu en fßir h÷f­u tali­ a­ myndi gerast svo sk÷mmu eftir ■ingkosningarnar Ý vor ■ar sem ■ingmeirihluti Verkamannaflokksins rřrna­i verulega. Hann bei­ ■ß Ý fyrsta skipti ß valdaferlinum ˇsigur Ý atkvŠ­agrei­slu Ý breska ■inginu. Tekist var Ý atkvŠ­agrei­slu ■ar ß um lagafrumvarp rÝkisstjˇrnarinnar um hry­juverkavarnir. Var einkum deilt ■ar um ßkvŠ­i ■ess efnis a­ halda mŠtti m÷nnum Ý allt a­ 90 daga Ý sta­ 14 Ý gŠsluvar­haldi ßn formlegrar ßkŠru vŠru ■eir gruna­ir um hry­juverkastarfsemi. Svo fˇr a­ 322 ■ingmenn greiddu atkvŠ­i gegn frumvarpinu en 291 me­ ■vÝ. Munurinn var­ mun meiri en m÷rgum ˇra­i fyrir. Blair ßkva­ fyrr Ý vikunni a­ semja ekki vi­ uppreisnarli­i­ Ý Verkamannaflokknum sem hefur veri­ ˇrˇlegast vegna forystu forsŠtisrß­herrans frß ■vÝ Ý deilunum vegna ═raksstrÝ­sins og ßkva­ a­ kosi­ skyldi um 90 dagana.

Ýtarlegum pistli ß vef SUS Ý dag fer Úg yfir mßli­. Fer yfir helstu punktana. Eins og gefur a­ skilja lag­i forsŠtisrß­herrann nokku­ undir og ßkva­ a­ kjˇsa skyldi um till÷guna eins og hann vildi a­ h˙n vŠri. Allt var dregi­ fram til a­ verjast Ý st÷­unni. Blair kalla­i heim rß­herrana Jack Straw og Gordon Brown ˙r starfsfer­um sÝnum til Moskvu og Tel Aviv. Brown var nřkominn til ═sraels og hÚlt um lei­ heim me­ flugi og mŠtti me­ hra­a Ý ■ingsalinn Ý London. Sama ger­ist Ý tilfelli Straw. Einn ■ingma­ur Verkamannaflokksins sem var a­ jafna sig eftir hjartaa­ger­ nřlega var kalla­ur til atkvŠ­agrei­slunnar. Allt kom fyrir ekki. Ni­ursta­an er slßandi fyrir forsŠtisrß­herrann - hann lag­i miki­ undir og setti mßli­ Ý dˇm ■ingmanna. Hann tapa­i - a­ ■vÝ er sumir segja Šgivaldinu sÝnu. ═ ■au ßtta ßr sem Blair hefur veri­ forsŠtisrß­herra gat hann lengst af fari­ sÝnu fram Ý ljˇsi grÝ­arlega ÷flugs ■ingmeirihluta og ■urfti ekki Ý raun a­ taka tillit til vinstrisinna­asta arms flokksins. Ůa­ breyttist me­ ˙rslitum ■ingkosninganna Ý maÝ, ■egar a­ ■ingmeirihluti flokksins rřrna­i, fˇr ˙r 160 ni­ur Ý tŠp 70.

Tony Blair

Hann hefur sÝ­an or­i­ a­ spila fleiri millileiki og venjast ■vÝ a­ vera me­ brothŠttari meirihluta sem gŠti leitt til ■ess a­ vissir ■ingmenn ver­i honum ˇ■Šgur ljßr Ý ■˙fu og leiki meiri sˇlˇ - sta­an ver­i ˇ˙treiknanlegri og um lei­ au­vita­ erfi­ari vi­fangs. Hann hefur hinsvegar ekki fari­ alltaf eftir ■essum ˇ˙treiknanlega hˇpi sem hefur n˙ Ý raun ÷rl÷g hans Ý gÝslingu og getur sett hann Ý klemmu hvenŠr sem er. Blair er a­ margra mati lei­togi me­ hugsunarhßtt ljˇnsins. Hann hefur lagt Ý vana sinn a­ gefast ekki upp og berjast me­an hann getur sta­i­ Ý lappirnar. ═ ■essu tilfelli var lagt nokku­ undir - og tapi­ er ßberandi. Ůa­ er mj÷g merkilegt a­ nŠrvera Brown, sem liti­ er ß sem hinn sjßlfgefna eftirmann Blair, Ý ■inginu haf­i ekkert a­ segja fyrir forsŠtisrß­herrann. Tapi­ var­ ekki umfl˙i­. Ůa­ blasir vi­ flestum sem ■ekkja til breskra stjˇrnmßla og hafa kynnt sÚr litrÝkan stjˇrnmßlaferil Tony Blair, sem rÝkt hefur n˙ Ý tŠpan ßratug, a­ sŠludagar hans sem ÷flugs lei­toga flokks og ■jˇ­ar sÚu taldir.

Ůa­ var merkilegt a­ sjß vi­br÷g­ forsŠtisrß­herrans vi­ tapinu ■ar sem hann var Ý ■ingsalnum. Hann leit me­ alv÷rusvip til hli­ar og hristi h÷fu­i­ me­ ßkve­num hŠtti. Sennilega hefur hann hugleitt ■ß hvert hann er kominn ß valdaferlinum - hvernig hann gŠti haldi­ ßfram me­ tr˙ver­ugum hŠtti eftir fyrsta tap sitt Ý ■inginu. Tapi­ er mj÷g ni­urlŠgjandi og ska­andi fyrir pˇlitÝska forystu hans. Ni­ursta­an var j˙ beisk - einkum og sÚr Ý lagi Ý ljˇsi ■ess a­ 49 ■ingmenn Verkamannaflokksins kusu gegn frumvarpi rÝkisstjˇrnarinnar. Ůa­ er ■vÝ varla undrunarefni a­ Blair hafi hugleitt ■etta ßberandi tap sitt - en eins og fyrr segir studdu 20% ■ingmanna flokksins ekki frumvarp eigin flokks. Ni­ursta­an er ˇsk÷p einf÷ld. Umbo­ Tony Blair sem forsŠtisrß­herra og lei­toga Verkamannaflokksins er stˇrlega skadda­ - Šgivald hans ß breskum stjˇrnmßlum og umfram allt eigin flokki hefur be­i­ verulegan hnekki.

Kristjßn ١r J˙lÝusson bŠjarstjˇri

Kristjßn ١r J˙lÝusson bŠjarstjˇri, mŠlti fyrir fjßrhagsߊtlun AkureyrarbŠjar fyrir ßri­ 2006 vi­ fyrri umrŠ­u Ý bŠjarstjˇrn Akureyrar ß ■ri­judag. Var ■etta nÝtjßnda fjßrhagsߊtlunin sem Kristjßn ١r leggur fram ß ferli sÝnum sem forystuma­ur sveitarfÚlags. Kristjßn ١r var bŠjarstjˇri ß DalvÝk Ý 8 ßr, ß ═safir­i Ý 3 ßr og hefur veri­ bŠjarstjˇri ß Akureyri Ý r˙mlega 7 ßr. Hans reynsla er ■vÝ mikil Ý sveitarstjˇrnarmßlum og nÝtjßnda fjßrhagsߊtlunin ß ferli hans blasir vi­. Ůa­ er ßnŠgjulegt a­ kynna sÚr st÷­u AkureyrarbŠjar og athyglisvert a­ sjß hversu litlar umrŠ­ur voru um ߊtlunina Ý bŠjarstjˇrn ß ■ri­judag. Fßir tˇku ■ar til mßls. VŠntanlega ver­a umrŠ­ur lÝflegri vi­ seinni umrŠ­u, en ■a­ er mj÷g merkilegt a­ sjß hversu bŠjarstjˇrnarminnihlutinn hÚr Ý bŠ hefur lÝti­ um mßlin a­ segja. Enda er ■a­ vart ˇe­lilegt sÚ liti­ ß grunnt÷lur fjßrhagsߊtlunarinnar. Heildartekjur AkureyrarbŠjar ver­a tŠpir 10,7 milljar­ar krˇna en heildargj÷ld rÚtt um 10,3 milljar­ar skv. samstŠ­ureikningi og rekstarafgangur ■vÝ tŠpar 400 milljˇnir krˇna. Veltufjßrhlutfall samstŠ­ureiknings er 1,03 og eiginfjßrhlutfall er 0,36 %. Fjßrhagssta­a bŠjarins ver­ur ■vÝ a­ teljast mj÷g sterk.

Fjßrhagsߊtlun ßrsins 2006 gerir ßfram rß­ fyrir miklum fjßrfestingum Ý grunnger­ samfÚlagsins og er ■a­ Ý samrŠmi vi­ mßlefnasamning meirihlutaflokkanna. SamkvŠmt framkvŠmdayfirliti AkureyrarbŠjar eru framkvŠmdir A-hluta tŠpir 1,2 milljar­ar. Ůar af eru 208 milljˇnir vegna fÚlags og ÷ldrunar-■jˇnustu, 264 milljˇnir vegna frŠ­slu- og uppeldismßla, 184 milljˇnir vegna menningarmßla og 234 milljˇnir vegna Šskulř­s- og Ý■rˇttamßla. ═ B-hluta eru 445 milljˇnir ߊtla­ar til framkvŠmda og munar ■ar mestu um framkvŠmdir ß vegum Nor­urorku fyrir 155 milljˇnir og Frßveitu Akureyrar-bŠjar fyrir 171 milljˇnir og Hafnarsamlags Nor­urlands fyrir 82 milljˇnir krˇna. Skatttekjur a­alsjˇ­s eru ߊtla­ar um 5 milljar­ar krˇna og a­rar tekjur AkureyrarbŠjar eru tŠpir 5,8 milljar­ar skv. samstŠ­ureikningi. Ůannig a­ vi­ blasir gˇ­ sta­a - sterk sta­a sem vi­ Ý meirihlutanum getum veri­ stolt af, n˙ ■egar styttist Ý kosningar. ╔g hvet alla lesendur til a­ kynna sÚr fjßrhagsߊtlun AkureyrarbŠjar fyrir ßri­ 2006.

John Lennon

Horf­i ß uppt÷ku af stuttum bŠjarstjˇrnarfundi Ý gŠrkv÷ldi. A­ ■vÝ loknu horf­i Úg ß kvikmyndina Gandhi. Sannkalla­ur kvikmyndarisi sem greinir frß lÝfi og starfi Mahatma Gandhi og stjˇrnmßla■rˇuninni ß Indlandi fyrir og eftir sjßlfstŠ­isyfirlřsinguna 1948. Rakinn er ferill ■essarar frelsishetju Indverja allt frß ■vÝ a­ hann byrjar stjˇrnmßla■ßtt÷ku sÝna, fßtŠkur l÷gfrŠ­ingur Ý AfrÝku, og allt ■ar til a­ hann ver­ur al■jˇ­leg fri­arhetja fyrir mann˙­arsko­anir sÝnar og fri­samar mˇtmŠlaa­fer­ir allt ■ar til fullna­arsigur vinnst. Ben Kingsley fer ß kostum Ý hlutverki frelsishetjunnar og er ˇtr˙lega lÝkur fyrirmyndinni og er einstaklega heillandi Ý persˇnusk÷pun sinni, hann fÚkk enda ˇskarsver­launin fyrir sannkalla­an leiksigur sinn, hann hefur aldrei leiki­ betur ß ferli sÝnum.

Kvikmyndin hreppti alls nÝu ˇskarsver­laun, ■.ß.m. sem besta kvikmyndin og einnig fyrir einstaklega gˇ­a ˇskarsver­launaleikstjˇrn breska leikstjˇrans Richards Attenborough, fyrir hi­ stˇrkostlega handrit sem vakti mikla athygli, fyrir einstaklega vanda­a b˙ninga og stˇrkostlega myndat÷ku. Ůetta er Ýbur­armikil og einstaklega v÷ndu­ kvikmyndaframlei­sla me­ m÷rgum mj÷g stˇrbrotnum hˇpsenum sem veita mikla og heillandi innsřn Ý merkilega tÝma Ý lÝfi indversku ■jˇ­arinnar, en lÝka smŠrri, ljˇ­rŠnni myndir sem gefa ekki sÝst dřrmŠta og fßgŠta innsřn Ý lÝf hins stˇrmerkilega indverska kennimanns sem fÚll fyrir mor­ingjahendi 30. jan˙ar 1948, sk÷mmu ß­ur en draumur hans um sjßlfstŠtt Indland rŠttist loks. Stˇrbrotin mynd, ver­i­ endilega a­ sjß hana ef ■i­ hafi­ ekki gert ■a­ n˙ ■egar.

Skopmynd Martin Rowson af Tony Blair

═ dag er enda­ ß ■vÝ sama og byrja­ var ß, aldrei ■essu vant. Allir sjß eftir atbur­i gŠrdagsins a­ pˇlitÝsk sta­a Tony Blair forsŠtisrß­herra Bretlands, hefur veikst verulega. Alltaf er hŠgt a­ sjß spaugilegar hli­ar ß pˇlitÝkinni - fyrir okkur hŠgrimenn er allavega au­velt a­ sjß grÝni­ Ý vandrŠ­um Blair A­ mÝnu mati eru skopmyndateiknarar Guardian, ■eir Steve Bell og Martin Rowson, algj÷rir snillingar. ═ vikunni birti Guardian flotta og tßknrŠna mynd eftir Rowson sem sřnir hinn fyrrum sigursŠla lei­toga breskra krata Ý skondnu ljˇsi - n˙ ■egar pˇlitÝskt veldi hans er teki­ a­ veslast mj÷g upp - eftir tŠplega ßratug vi­ v÷ld.

Saga gŠrdagsins
1932 G˙ttˇslagurinn - ßt÷k ur­u Ý ReykjavÝk ■egar bŠjarstjˇrnin hÚlt fund Ý Gˇ­templarah˙sinu og fjalla­i um lŠkkun launa Ý atvinnubˇtavinnu. ┌tkoman var­ eftirminnilegasta vinnudeila hÚrlendis.
1960 John Fitzgerald Kennedy kj÷rinn forseti BandarÝkjanna. Hann vann nauman sigur ß Richard Nixon varaforseta, einungis muna­i 0,2% ß ■eim en munurinn Ý kj÷rmannasamkundunni var­ meira afgerandi. Kennedy var­ yngsti forseti landsins, a­eins 43 ßra, og fyrsti ka■ˇlikkinn sem settist ß forsetastˇl - Kennedy var forseti Ý r˙mlega 1000 daga. Hann var myrtur Ý Texas 22. nˇvember 1963.
1988 George H. W. Bush kj÷rinn forseti BandarÝkjanna - vann yfirbur­asigur ß Michael Dukakis rÝkisstjˇra Ý Massachusetts. Bush haf­i veri­ varaforseti Ronald Reagan Ý ßtta ßr. Bush var­ fyrsti varaforseti landsins frß 1836 til a­ vinna forsetakosningar Ý BandarÝkjunum. Hann leiddi Bandamenn Ý gegnum PersaflˇastrÝ­i­ ßri­ 1991. Bush forseti, tapa­i Ý forsetakosningunum ßri­ 1992, fyrir Bill Clinton. Sonur Bush forseta, George Walker Bush yngri, var kj÷rinn forseti BandarÝkjanna ßri­ 2000.
1989 BerlÝnarm˙rinn fellur - stjˇrnv÷ld Ý A-Ůřskalandi leyfa ■ß Ýb˙um landsins a­ fer­ast yfir til V-Ůřskalands Ý fyrsta skipti Ý ■au 28 ßr sem m˙rinn haf­i sta­i­. Ůessi ßkv÷r­un tßkna­i Ý raun endalok m˙rsins og almenningur fˇr me­ sleggjur og hamra og byrju­u a­ brjˇta m˙rinn ni­ur. SÝ­ar var komi­ me­ stˇrvirkar vinnuvÚlar og m˙rinn, sem haldi­ haf­i Ýb˙um A-Ůřskalands Ý gÝslingu og ÷rbirg­ Ý fj÷lda ßra, var loksins felldur. Atbur­arßsin leiddi til ■ess a­ A- og V-Ůřskaland voru sameinu­ 1990.
2004 ١rˇlfur ┴rnason bi­st lausnar frß embŠtti borgarstjˇra, vegna ■ßttt÷ku sinnar Ý samrß­smßli olÝufÚlaganna - ١rˇlfur sem veri­ haf­i marka­sstjˇri ESSO 1993-1996 flŠktist inn Ý mi­punkt ■ess Ý skřrslu Samkeppnisstofnunar. Hann missti tr˙na­ og traust samherja sinna innan meirihluta R-listans Ý borgarstjˇrn og var­ a­ segja af sÚr. Hann haf­i ■ß gegnt embŠtti borgarstjˇra Ý tŠpa 22 mßnu­i.

Saga dagsins
1949 Ůjˇrsßrbr˙ vÝg­ - br˙in ■ˇtti miki­ samg÷ngumannvirki og marka ■ßttaskil Ý samg÷ngumßlum.
1967 Strßkag÷ng voru formlega tekin Ý notkun - ■au voru ■ß lengstu vegg÷ngin, um 800 metrar. G÷ngin voru mikil samg÷ngubˇt, endu komust Ýb˙ar Siglufjar­ar ■ß loks Ý vegasamband allt ßri­.
1970 Charles De Gaulle fyrrum forseti Frakklands, lÚst ß heimili sÝnu Ý Colombey-les-deux-╔glises,
79 ßra a­ aldri. De Gaulle var einn af helstu stjˇrnmßlam÷nnum Frakka ß 20. ÷ld, og forystuma­ur landsins Ý seinna strÝ­inu. Hann var forsŠtisrß­herra landsins 1958-1959 og loks forseti 1959-1969.
1982 Leonid Brezhnev SovÚtlei­togi, deyr, 76 ßra a­ aldri - hann haf­i lengi barist vi­ veikindi.
1996 Sighvatur Bj÷rgvinsson kj÷rinn forma­ur Al■ř­uflokksins Ý sta­ Jˇns Baldvins Hannibalssonar. Sighvatur sigra­i Gu­mund ┴rna Stefßnsson ■ßverandi varaformann flokksins, Ý formannskj÷rinu. Al■ř­uflokkurinn var­ hluti af nřjum flokki, Samfylkingunni, 2000. Flokkurinn er ■ˇ enn formlega til.

Snjallyr­i­
Never look down to test the ground before taking your next step; only he who keeps his eye fixed on the far horizon will find the right road.
Dag Hammarskj÷ld framkvŠmdastjˇri Sameinu­u ■jˇ­anna (1905-1961)


Engin fyrirs÷gn

Vilhjßlmur Ů. Vilhjßlmsson

┌rslit liggja n˙ fyrir Ý prˇfkj÷ri SjßlfstŠ­isflokksins Ý ReykjavÝk. ËhŠtt er a­ segja a­ prˇfkj÷ri­ hafi veri­ glŠsilegt Ý alla sta­i. SjßlfstŠ­isflokkurinn kemur mj÷g sterkur ˙t ˙r ■vÝ - ljˇst er a­ sjßlfstŠ­ismenn hafa vali­ kraftmikinn og glŠsilegan frambo­slista sem telst mj÷g sigurstranglegur Ý vŠntanlegri kosningabarßttu. Vilhjßlmur Ů. Vilhjßlmsson, sem leitt hefur borgarstjˇrnarflokk SjßlfstŠ­isflokksins sÝ­an Ý maÝmßnu­i 2003 er Bj÷rn Bjarnason var­ rß­herra a­ nřju, vann glŠsilegan sigur Ý lei­togaslagnum Ý prˇfkj÷rinu. Hann hlaut 6.424 atkvŠ­i Ý fyrsta sŠti­ ß listanum, r˙mlega helming gildra atkvŠ­a, og ■vÝ ÷flugt og gott umbo­ flokksmanna. Ëska Úg honum innilega til hamingju me­ glŠsilegan ßrangur.

GÝsli Marteinn Baldursson var­ vissulega undir Ý lei­togaslagnum, sem haf­i veri­ snarpur og ÷flugur, en hann mß engu a­ sÝ­ur nokku­ vel vi­ una. Hann fŠr gˇ­a kosningu Ý ■ri­ja sŠti listans og er kominn Ý forystusveit flokksins Ý borginni af krafti. GÝsli Marteinn skipa­i sj÷unda sŠti frambo­slistans ßri­ 2002 en nß­i ekki kj÷ri eins og allir vita Ý kosningunum. Hann hefur veri­ fyrsti varaborgarfulltr˙i sÝ­an og sem slÝkur virkur Ý borgarstjˇrnarflokknum. Hann tˇk ■ß ßkv÷r­un a­ sŠkjast eftir lei­togastˇlnum og bau­ flokksm÷nnum val um a­ fŠra nřrri kynslˇ­ forystu listans. Ůa­ var r÷krÚtt a­ hann hef­i metna­ og ßhuga til forystu.

Ni­ursta­an er me­ ■essum hŠtti - umfram allt eru ■a­ flokksmenn Ý borginni sem taka ßkv÷r­unina og ■a­ er fyrir ÷llu. Ůa­ var gott a­ sjßlfstŠ­ismenn Ý ReykjavÝk h÷f­u prˇfkj÷r og fŠr­u hinum almenna flokksmanni valdi­ Ý ■essum efnum. Mitt mat er ■a­ a­ Vilhjßlmur Ů. hafi umfram allt Ý ■essu prˇfkj÷ri noti­ reynslu sinnar og yfirbur­a■ekkingar ß borgarmßlum. Ůa­ deilir enginn um ■a­ a­ Vilhjßlmur Ů. Vilhjßlmsson ■ekkir borgarmßlin eins og lˇfana ß sÚr. Hann hefur seti­ Ý borgarstjˇrn frß ßrinu 1982, er DavÝ­ Oddsson leiddi SjßlfstŠ­isflokkinn til valda, og hefur veri­ forma­ur Sambands Ýslenskra sveitarfÚlaga allt frß ßrinu 1990.

┴ valdatÝma flokksins 1982-1994 var Vilhjßlmur Ý fj÷lda nefnda fyrir flokkinn og leiddi af krafti m÷rg lykilmßl. SÝ­an hefur hann veri­ Ý ÷­ru sŠti frambo­slistans ■risvar og lykilma­ur Ý innra starfi borgarstjˇrnarflokksins og stefnumˇtun hin seinni ßr. Ůa­ er ekki ˇe­lilegt a­ flokksmenn telji a­ hann eigi a­ fß tŠkifŠri til a­ lei­a listann Ý ■essum kosningum - eigi a­ hafa tŠkifŠri til a­ lei­a flokkinn til sigurs. Ůa­ er enginn vafi ß ■vÝ Ý mÝnum huga a­ Vilhjßlmur Ů. mun lei­a flokkinn til sigurs Ý ■essum kosningum a­ vori. Reynsla hans og ■ekking mun allavega blandast vel vi­ ■a­ sem a­rir frambjˇ­endur hafa fram a­ fŠra.

Hanna Birna Kristjßnsdˇttir kemur mj÷g sterk ˙t ˙r ■essu prˇfkj÷ri. Er h˙n hinn sanni sigurvegari prˇfkj÷rsins a­ mÝnu mati. H˙n gaf kost ß sÚr Ý anna­ sŠti­ - fÚkk ver­ugan keppinaut Ý barßttu um ■a­ sŠti - og haf­i afgerandi sigur og glansar Ý gegnum prˇfkj÷ri­. H˙n fÚkk mj÷g ÷flugan stu­ning til verka og fŠr anna­ sŠti­ me­ mj÷g glŠsilegum hŠtti. ╔g hef ■ekkt H÷nnu Birnu Ý allnokkur ßr - unni­ me­ henni Ý flokksstarfinu og tel mig ■vÝ ■ekkja vel til verka hennar. H˙n er mj÷g ÷flug og sterk - hefur sta­i­ sig vel Ý starfinu fyrir flokkinn sem a­sto­arframkvŠmdastjˇri og sem stjˇrnmßlama­ur Ý borginni.

╔g man a­ ■egar listanum var stillt upp sÝ­ast voru margir sem s÷g­u a­ Hanna Birna hef­i ekki kj÷r■okka og gŠti ekki hafa hloti­ slÝkan ßrangur Ý prˇfkj÷ri. H˙n sanna­i Ý prˇfkj÷rinu a­ h˙n hefur stu­ning og ■a­ afgerandi stu­ning til verka. H˙n hefur allavega hloti­ afgerandi umbo­ flokksfÚlaga Ý borginni til forystu og hlřtur a­ ver­a forseti borgarstjˇrnar er flokkurinn tekur vi­ v÷ldum. Ëska Úg henni til hamingju me­ gˇ­an ßrangur sinn Ý ■essu kj÷ri. Mesta gle­iefni­ Ý ■essu prˇfkj÷ri er a­ mÝnu mati glŠsilegur ßrangur kvennanna sem gßfu kost ß sÚr. MÚr fannst ■a­ reyndar dapurlegt a­ a­eins fimm konur voru Ý kj÷ri af alls 24 frambjˇ­endum.

Allt voru ■etta ■ˇ ÷flugar og glŠsilegar konur sem v÷ktu athygli Ý prˇfkj÷rsslagnum. ŮŠr nß­u enda allar gˇ­um ßrangri. Ver­a ■Šr allar Ý forystusveitinni, nß­u allar kj÷ri Ý efstu tÝu sŠti. Ůa­ er miki­ styrkleikamerki fyrir SjßlfstŠ­isflokkinn a­ hafa tryggt svo gˇ­a st÷­u kvennanna fimm sem Ý kj÷ri voru. Ůa­ er allavega sannkalla­ gle­iefni a­ sjßlfstŠ­ismenn sřna a­ ■a­ ■arf enga kynjakvˇta e­a hˇlfaskiptingar til a­ tryggja gˇ­u st÷­u kvenna. Ůessi ni­ursta­a Štti a­ vera umhugsunarefni fyrir konur sem tala fyrir hinum arfavitlausu og ˇsanngj÷rnu kynjakvˇtum. Allar konurnar hß­u barßttu sÝna vegna eigin ver­leika og verka Ý stjˇrnmßlum e­a ß ÷­rum vettvangi.

Allar hlutu ■Šr brautargengi til forystustarfa fyrir flokkinn. SÚrstaklega er glŠsilegt a­ sjß hversu gˇ­ ˙tkoma Sifjar Sigf˙sdˇttur er. H˙n var ein fßrra frambjˇ­enda sem hvorki haf­i heimasÝ­u e­a kosningaskrifstofu. ┴rangur hennar er glŠsilegur. Sif valdist til setu Ý hinu mikilvŠga ßttunda sŠti frambo­slista flokksins. Nßi h˙n kj÷ri Ý borgarstjˇrn hlřtur flokkurinn meirihluta Ý borgarstjˇrn nŠstu fj÷gur ßrin. Er gle­iefni a­ ■rjßr glŠsilegar konur skipa mikilvŠgustu sŠtin sem ver­a ÷ll a­ vinnast. Tobba, Jˇrunn og Sif eru allt konur sem mikill fengur er a­ Ý barßttuna. Eins og sko­anakannanir hafa veri­ a­ spilast er Sif gulltrygg inn Ý borgarstjˇrn.

Reyndar vir­ist mÚr ß seinustu tveim sko­anak÷nnunum Gallups a­ veri­ sÚ a­ spila um nÝunda mann sjßlfstŠ­ismanna inn Ý borgarstjˇrn. Ůa­ er a­ mÝnu mati ekki ˇvi­eigandi a­ stimpla nÝunda sŠti­ sem hi­ sanna barßttusŠti. Bolli Thoroddsen forma­ur Heimdallar, hlaut gˇ­a kosningu Ý prˇfkj÷rinu og nß­i kj÷ri Ý nÝunda sŠti listans. Hlaut hann ■vÝ bindandi kosningu. ┴rangur hans er mj÷g gˇ­ur og vekur sÚrstaka athygli Ý ljˇsi deilna sem veri­ hafa innan Heimdallar seinustu vikurnar. Eins og ˙rslitin spilast leikur enginn vafi ß a­ hann hefur Ý senn bŠ­i gott og traust umbo­ flokksmanna ß ÷llum aldri til setu ß listanum og er kominn Ý barßttusveitina fyrir nŠstu kosningar.

Eins og fyrr segir hafa kannanir Gallups veri­ a­ spilast me­ ■eim hŠtti a­ nÝundi ma­ur frambo­slistans sÚ inni. Ůa­ er enginn vafi ß ■vÝ Ý mÝnum huga a­ menn eigi a­ leggja kosningabarßttuna upp me­ ■eim hŠtti a­ tryggja kj÷r Bolla Thoroddsen inn Ý borgarstjˇrn - tryggja a­ unga kynslˇ­in Ý flokknum eigi tryggan fulltr˙a inn Ý borgarstjˇrn. Ůa­ vŠri glŠsilegt fyrir okkur alla hŠgrimenn ef flokkurinn hlyti sterkt og gott umbo­ me­ ■vÝ a­ nß inn nÝu borgarfulltr˙um Ý ■essum kosningum. Íll hljˇtum vi­ a­ vilja sigur flokksins sem stŠrstan.

N˙ er prˇfkj÷ri loki­. En me­ ■vÝ er barßttan a­eins rÚtt a­ byrja. StŠrstu ßt÷kin - ■au mikilvŠgustu - eru eftir n˙. Borgin ver­ur a­ vinnast me­ sannfŠrandi og ÷flugum hŠtti. N˙ er mikilvŠgt a­ allir sjßlfstŠ­ismenn, ungir sem gamlir, sameinist Ý lykilverkefni: tryggja ÷flugan og gˇ­an sigur Ý kosningum. Tryggja a­ ■essi gˇ­i listi ver­i s˙ sigursveit sem vi­ flokksfˇlk erum ÷ll sannfŠr­ um a­ hann sÚ. Ůessi listi ■arf a­ vinna kosningarnar me­ kraftmiklum hŠtti Ý maÝ. Tryggja ■arf a­ Vilhjßlmur Ů. ver­i borgarstjˇri og taki vi­ v÷ldum me­ ■ennan samhenta lista a­ baki sÚr.

AndstŠ­ingar eiga erfitt me­ a­ tala n˙ ■egar listinn liggur fyrir. Hann er svo sterkur - umfram allt kraftmikill - a­ andstŠ­ingarnir eiga ekki m÷rg gˇ­ sv÷r vi­ honum. Íflug sta­a kvenna og blanda reynslubolta og nřli­a Ý borgarmßlum skapar m÷rg sˇknarfŠri a­ mÝnu mati fyrir ■ennan lista a­ nß ■eim ßrangri sem vi­ Ý flokknum viljum ÷ll a­ hann nßi. Framundan er krefjandi verkefni fyrir frambjˇ­endur - a­ sigra kosningarnar af krafti me­ sterka mßlefnaskrß og bjartsřni ß framtÝ­ina a­ lei­arljˇsi.

Stefßn Jˇn Hafstein

Eins og fyrr segir eru vinstrimenn Ý borginni ˇßnŠg­ir me­ ■a­ hversu vel tˇkst til Ý prˇfkj÷ri sjßlfstŠ­ismanna. Einn vinur minn Ý borginni, sem er vinstrima­ur, sag­i enda a­ listi okkar sjßlfstŠ­ismanna vŠri eins og hann vŠri hanna­ur ß auglřsingastofu. Svo vel sÚ hann valinn. Eins og vi­ er a­ b˙ast eru fulltr˙ar hins lßtna R-listans teknir a­ ˇkyrrast mj÷g. Allar sko­anakannanir sem birst hafa eftir dau­a R-listans sÝ­sumars hafa sřnt hreinan meirihluta SjßlfstŠ­isflokksins. Flokkarnir sem standa n˙ a­ R-listanum eru fjarri ■vÝ a­ nß meirihluta saman. Ůar a­ auki er ˇsamlyndi­ milli ■eirra sÝfellt meira greinilegra dag frß degi.

Enn ß ■etta fˇlk eftir a­ stjˇrna borginni vŠntanlega Ý hßlft ßr - hanga sem fyrr saman valdanna vegna. Ůau ver­a ˙rillari me­ hverjum deginum. Ůessa dagana er svo borgarstjˇrinn ß fer­ um borgina og vir­ist komin Ý prˇfkj÷rsbarßttu ß kostna­ borgarb˙a. Fagurflennuauglřsingar birtast Ý ÷llum fj÷lmi­lum af borgarstjˇranum a­ reyna a­ bŠta pˇlitÝska st÷­u sÝna - en hinsvegar er ■essi prˇfkj÷rsbarßtta Ý dulargervi hverfafunda. Mj÷g skondi­. Ůa­ er svosem ekki fur­a a­ ß sama tÝma og borgarstjˇrinn sÚ b˙in a­ starta kosningabarßttu ß kostna­ skattborgara og sjßlfstŠ­ismenn hafa vali­ sterkan lista Ý prˇfkj÷ri vaknar ˙rillur sem aldrei fyrr Stefßn Jˇn Hafstein.

Nafni minn birtist Ý kv÷ldfrÚttatÝma St÷­var 2 ß sunnudagskv÷ldi­ og tjß­i sig um ˙rslit prˇfkj÷rs SjßlfstŠ­isflokksins. Fřluna lak af honum - eins og vŠnta mßtti er hann tala­i um flottan lista sjßlfstŠ­ismanna. Ůar sag­i hann a­ lei­togi sjßlfstŠ­ismanna, Vilhjßlmur Ů., vŠri fulltr˙i gamla Ýhaldsins sem borgarb˙ar hef­u kosi­ burt fyrir ßratug og a­ ˙rslitin Ý prˇfkj÷ri sjßlfstŠ­ismanna hafi horft til fortÝ­ar. Tek Úg undir me­ Vilhjßlmi og kalla ■ennan talsmßta Stefßns Jˇns algj÷rt vonskukast. Sta­reyndin er s˙ a­ Vilhjßlmur Ů. er kj÷rinn lei­togi SjßlfstŠ­isflokksins Ý fj÷lmennasta prˇfkj÷ri Ý stjˇrnmßlas÷gu ═slands - ■ar sem r˙mlega 12.000 manns tˇku ■ßtt.

Umbo­ hans er ■vÝ skřrt - greinilegt er a­ Vilhjßlmur Ů. hefur noti­ stu­nings Ý ÷llum aldurshˇpum. Allt tal Stefßns Jˇns eru ■vÝ algj÷rir ˇrar. Var talsmßtinn honum til mikillar minnkunar. Kostulegt var svo a­ sjß Ý fj÷lmi­lum Ý dag Stefßn Jˇn byrja­an Ý prˇfkj÷rsbarßttu gegn hinum hlustandi borgarstjˇra. Byrjar hann me­ trompi, t.d. bla­aauglřsingu Ý dag ■ar sem hann notar merki Samfylkingarinnar. Hefur ■a­ leitt til ßtaka innan Samfylkingarinnar - sem von er. Mikil innri barßtta er greinilega Ý gangi ■ar.

Hermann J. Tˇmasson

Prˇfkj÷r Samfylkingarinnar ß Akureyri fˇr fram um helgina. Ůa­ kom engum ß ˇvart a­ Hermann Jˇn Tˇmasson varabŠjarfulltr˙i flokksins og ßfangastjˇri Ý Verkmenntaskˇlanum ß Akureyri, var kj÷rinn lei­togi frambo­slista ■eirra me­ miklum yfirbur­um. Sigra­i hann keppinaut sinn, Hermann Ëskarsson formann kj÷rdŠmisrß­s Samfylkingarinnar og lektor vi­ HA, en ■eir nafnar voru einir Ý kj÷ri um fyrsta sŠti­. Haf­i veri­ ljˇst mj÷g lengi a­ Hermann Jˇn myndi fß lei­togastˇlinn. Gaf OktavÝa Jˇhannesdˇttir bŠjarfulltr˙i, ekki kost ß sÚr ■egar a­ ljˇst var a­ h˙n nyti ekki fylgis Ý lei­togast÷­una ßfram og a­ Hermann Jˇn myndi gefa kost ß sÚr Ý fyrsta sŠti­.

Hermann Jˇn hefur veri­ mj÷g lÝti­ ßberandi Ý stjˇrnmßlum, nema ■ß sem varama­ur OktavÝu endrum og eins ß bŠjarstjˇrnarfundum og sem nefndarma­ur Ý skˇlanefnd. Reynir n˙ ß hvernig hann sÚ sem lei­togi, en hann hefur au­vita­ enga reynslu af lei­togast÷rfum Ý pˇlitÝk. ═ ÷­ru sŠtinu var­ Sigr˙n Stefßnsdˇttir. Sigr˙n er hin mŠtasta kona. Er h˙n eins og Hermann Jˇn Šttu­ frß DalvÝk og ■ekki Úg ■vÝ vel til ■eirra beggja, og ■ekki fj÷lda fˇlks Ý fj÷lskyldum ■eirra. Sigr˙n hefur veri­ lengi Ý bŠjarmßlunum hÚr og kemur ßrangur hennar engum a­ ˇv÷rum. ═ ■ri­ja sŠtinu var­ svo Helena Karlsdˇttir, sem er tilt÷lulega nř Ý stjˇrnmßlum.

═ fjˇr­a sŠtinu var­ MargrÚt KristÝn Helgadˇttir, 23 ßra laganemi vi­ HA og fyrrum forma­ur ungli­a kratanna hÚr Ý bŠ. En vegna ■ess a­ Samfylkingin ßkva­ a­ sty­jast vi­ afdalakynjakvˇta ver­ur MargrÚt KristÝn a­ sjß ß eftir hinu ÷rugga fjˇr­a sŠti til karlmanns. SŠti­ tekur sß sem var­ fimmti Ý kj÷rinu, ┴sgeir Magn˙sson fyrrum bŠjarfulltr˙i. Ůa­ er undarleg auglřsing fyrir Samfylkinguna ß Akureyri a­ ■eir vÝsi 23 ßra gamalli konu, sem ßhuga hefur ß stjˇrnmßlum og hloti­ lř­rŠ­islegt kj÷r Ý fjˇr­a sŠti­, ni­ur og taki upp afdanka­an karlmann sem hefur veri­ sparka­ Ý prˇfkj÷ri ß­ur.

Eins og flestir muna var ┴sgeir ger­ur afturreka ˙r bŠjarmßlunum hÚr fyrir seinustu kosningar er OktavÝa sigra­i hann Ý lei­togaslag innbyr­is Ý Samfylkingunni. N˙ er hann endurunninn og fŠr­ur upp ß kostna­ ungrar konu Ý stjˇrnmßlum. Ůa­ er ekki nema fur­a a­ ■essi sta­reynd sÚ lÝtt auglřst af Samfylkingarfˇlki hÚr Ý bŠ. Ef ■essi ni­ursta­a sannar ekki hversu rugla­ir kynjakvˇtarnir eru, ja ■ß veit Úg ekki hva­ sannar ■a­. Athygli vekur a­ formanni kj÷rdŠmisrß­s og formanni SamfylkingarfÚlags Akureyrar er hafna­ Ý kj÷rinu.

Ůa­ er merkilegt - svo vir­ist vera sem a­ flokksmenn meti ekki forystu ■eirra og verk fyrir ■ennan flokk.

Akureyrarkirkja

┴ sunnudaginn var allra heilagra messa. A­ ■vÝ tilefni fˇr Úg snemma ß fŠtur ■ann morguninn og fˇr eftir a­ hafa fengi­ mÚr morgunver­ Ý messu Ý Akureyrarkirkju - kirkjunni minni. Nřr prestur okkar Akureyringa, sr. Ëskar Hafsteinn Ëskarsson, predika­i ■essu sinni. Hann tˇk til starfa Ý haust, eftir a­ sr. Jˇna LÝsa Ůorsteinsdˇttir kvaddi okkur og hÚlt til annarra verkefna erlendis. Ëskar er mj÷g gˇ­ur prestur og stendur sig vel a­ mÝnu mati. Ůa­ er reyndar nokku­ merkilegt a­ ßtta sig ß ■vÝ a­ nřr prestur er jafngamall manni sjßlfum. En Ëskar byrjar vel. Eftir messuna var frŠ­slustund og lÚttar veitingar Ý safna­arheimilinu. Ůar frŠddu Hirut Beyene og Kusse Koshoso frß Konsˇ Ý E■ݡpÝu okkur um kristnibo­ og hjßlparstarf Ý AfrÝku. Mj÷g ßhugavert. Eftir ath÷fnina ßtti Úg stund me­ sjßlfum mÚr upp Ý kirkjugar­i. Ůar hvÝla ßstvinir og Šttingjar sem mÚr eru kŠrir. Ůegar Úg vil styrkja sjßlfan mig og Ýhuga řmis mßl fer Úg ■anga­ uppeftir og ß stund me­ sjßlfum mÚr og hugsa um ■ß sem mÚr hefur ■ˇtt vŠnt um - en hafa kvatt ■essa jar­vist, sumir alltof snemma.

Eftir ■a­ heimsˇtti Úg ÷mmubrˇ­ur minn, Kristjßn Stefßnsson, sem n˙ liggur upp ß spÝtala. ╔g get ekki anna­ en dß­st af styrk ■essa mŠta manns sem mÚr er svo kŠr en hann berst n˙ ˇjafnri barßttu vi­ skŠ­an sj˙kdˇm. Kiddi hefur alla tÝ­ veri­ kraftmikill og heilsteyptur ma­ur. Frß ■vÝ Úg man eftir mÚr hefur hann veri­ til sta­ar - hann hefur umfram allt sinnt ÷llum ÷­rum en sjßlfum sÚr. Veri­ tr˙r Šttingjum sÝnum og hl˙­ a­ ■eim. MÚr fannst a­dßunarvert a­ horfa ß hann ey­a sÝ­ustu misserum ■ess tÝma sem hann haf­i gˇ­a heilsu Ý a­ hl˙a a­ StÝnu, konu sinni, og Hugr˙nu, systur sinni, en ■Šr voru undir lok Švi sinnar bß­ar a­ berjast vi­ Alzheimer-sj˙kdˇminn. Kiddi sinnti StÝnu svo vel a­ h˙n fˇr aldrei ß stofnun, nema rÚtt undir lokin. Ůar kynntist Úg hversu sterk ßst og tr˙ getur veri­. Hann hugsa­i um StÝnu af sannri ßst˙­ allt til loka. Vissulega er leitt a­ horfa upp ß ■ß sem manni ■ykir vŠnt um kveljast. Kiddi hefur alla tÝ­ stutt mig heilshugar - n˙ Štla Úg svo sannarlega a­ sty­ja hann Ý barßttunni.

Ůorger­ur KatrÝn Gunnarsdˇttir menntamßlarß­herra

Ůorger­ur KatrÝn Gunnarsdˇttir menntamßlarß­herra og varaforma­ur SjßlfstŠ­isflokksins, ver­ur st÷dd ß Akureyri Ý dag og mun ■ß heimsŠkja framhaldsskˇlana og rŠ­a hitamßl umrŠ­unnar Ý dag: styttingu nßms til st˙dentsprˇfs. ═ Kastljˇsi Ý gŠrkv÷ldi var Ůorger­ur KatrÝn gestur Jˇh÷nnu Vilhjßlmsdˇttur og rŠddi ■essi mßl vi­ hana ■ar. Kl. 18:00 Ý kv÷ld mun Ůorger­ur KatrÝn flytja frams÷gu um menntamßl ß stjˇrnmßlanßmskei­i sjßlfstŠ­isfÚlaganna ß Akureyri, sem haldi­ er Ý Kaupangi vi­ Mřrarveg, flokksa­st÷­u sjßlfstŠ­ismanna ß Akureyri. Er ■ß upplagt tŠkifŠri fyrir nemendur ß Akureyri og ßhugafˇlk um menntamßl a­ mŠta og spyrja hana spurninga um styttingu nßms til st˙dentsprˇfs, samrŠmd st˙dentsprˇf og margt fleira.

Saga gŠrdagsins
1550 Jˇn Arason, sÝ­asti ka■ˇlski biskupinn ß Hˇlum Ý Hjaltadal, og synir hans, Bj÷rn og Ari, voru hßlsh÷ggnir Ý Skßlholti. ═ kj÷lfari­ var l˙terstr˙ l÷gtekin ß Hˇlum og ka■ˇlsk tr˙ var afnumin a­ fullu.
1956 Dwight D. Eisenhower endurkj÷rinn forseti BandarÝkjanna - hann hlaut 58% atkvŠ­a, sem var mesti sigur frambjˇ­anda Ý forsetakj÷ri Ý BandarÝkjunum frß kosningasigri Abraham Lincoln ßri­ 1860. Adlai Stevenson rÝkisstjˇri Ý Illinois, var keppinautur Eisenhowers um forsetaembŠtti­, lÝkt og 1952.
1972 Richard Nixon endurkj÷rinn forseti BandarÝkjanna - forsetinn vann yfirbur­asigur ß George McGovern. Nixon vann mesta sigur sem nß­st haf­i Ý s÷gu forsetakj÷rs Ý BandarÝkjunum fram a­ ■vÝ, hann hlaut 61% atkvŠ­a og 521 kj÷rmann af 538. McGovern tˇkst a­eins a­ vinna Ý tveim fylkjum.
1984 Ronald Reagan endurkj÷rinn forseti BandarÝkjanna - Reagan sigra­i Walter Mondale me­ yfirgnŠfandi hŠtti. Reagan hlaut r˙m 59% greiddra atkvŠ­a og hlaut hann 525 kj÷rmenn af alls 538.
2000 Hillary Rodham Clinton ver­ur fyrsta forsetafr˙ Ý s÷gu BandarÝkjanna sem kosin er Ý opinbert embŠtti - h˙n nß­i me­ ■vÝ kj÷ri sem ÷ldungardeildar■ingma­ur New York-fylkis. Hillary var bŠ­i ■ingma­ur og forsetafr˙ Ý 17 daga, e­a allt ■ar til eiginma­ur hennar, Bill Clinton, lÚt af embŠtti.

Saga dagsins
1864 Abraham Lincoln endurkj÷rinn forseti BandarÝkjanna - hann var myrtur hinn 15. aprÝl 1865.
1987 Ëlafur Ragnar GrÝmsson var kj÷rinn forma­ur Al■ř­ubandalagsins - Ëlafur sigra­i Sigr˙nu Stefßnsdˇttur Ý formannskj÷ri. Hann hlaut 60% atkvŠ­a Ý kosningunni. Ëlafur var fjßrmßlarß­herra 1988-1991. Hann var forma­ur Al■ř­ubandalagsins Ý ßtta ßr og var­ svo forseti ═slands ßri­ 1996.
1990 Mary Robinson kj÷rin forseti ═rlands, fyrst kvenna - Robinson sat ß forsetastˇli til ßrsins 1997.
2000 George W. Bush kj÷rinn forseti BandarÝkjanna - deilt var um sigur hans, enda muna­i litlu ß honum og keppinaut hans, Al Gore, Ý FlˇrÝda fylki. Gore ˇska­i Bush til hamingju me­ sigur en drˇ ■a­ til baka ■egar ljˇst var­ hversu naumt var ß milli ■eirra Ý fylkinu. Muna­i a­eins nokkur hundru­ atkvŠ­um a­ lokum. Ljˇst var or­i­ a­ sigurvegari fylkisins yr­i forseti. Ůa­ naumt var­ a­ ˙rslit fengust ekki strax og handtelja var­ atkvŠ­i Ý nokkrum sřslum fylkisins. Leiddi ■a­ til dˇmsmßla til a­ fß fleiri atkvŠ­i endurtalin. A­ lokum fˇr ■a­ svo a­ HŠstirÚttur BandarÝkjanna sta­festi sigur forsetans Ý fylkinu og Gore vi­urkenndi ˇsigur sinn um mi­jan desember, 36 d÷gum eftir kj÷ri­.
2002 Íryggisrß­ Sameinu­u ■jˇ­anna, sam■ykkir ßlyktun 1441, ■ess efnis a­ afvopna ver­i ═rak og Saddam Hussein forseta landsins - ßlyktunin leiddi svo til ■ess a­ rß­ist var inn Ý ═rak Ý mars 2003.

Snjallyr­i­
Being powerful is like being a lady. If you have to tell people you are, you aren't.
Margaret Thatcher forsŠtisrß­herra Bretlands (1925)


Engin fyrirs÷gn

Stefßn Fri­rik StefßnssonSunnudagspistillinn
sunnudagspistli Ý dag fjalla Úg um tv÷ frÚttamßl vikunnar:

- Ý fyrsta lagi fjalla Úg um ˙rslit prˇfkj÷rs SjßlfstŠ­isflokksins Ý ReykjavÝk sem fram fˇr um helgina. Vilhjßlmur Ů. Vilhjßlmsson sigra­i GÝsla Martein Baldursson Ý barßttunni um lei­togasŠti­ ß lista flokksins fyrir komandi sveitarstjˇrnarkosningar. Konur hlutu gˇ­a kosningu og er j÷fn skipting kvenna og karla Ý tÝu efstu sŠtum frambo­slistans. Ůa­ er enginn vafi ß ■vÝ a­ ■etta prˇfkj÷r hefur styrkt mj÷g grunnsto­ir flokksins Ý borginni – tryggt lÝf og snerpu Ý innra starfi­ sem menn b˙a a­ n˙ ■egar a­ kosningabarßttan hefst. N˙ er prˇfkj÷rinu loki­. En me­ ■vÝ er barßttan a­eins rÚtt a­ byrja. StŠrstu ßt÷kin - ■au mikilvŠgustu - eru eftir n˙. Borgin ver­ur a­ vinnast me­ sannfŠrandi og ÷flugum hŠtti. N˙ er mikilvŠgt a­ allir sjßlfstŠ­ismenn, ungir sem gamlir, sameinist Ý lykilverkefni: tryggja ÷flugan og gˇ­an sigur Ý kosningum. Tryggja a­ ■essi gˇ­i listi ver­i s˙ sigursveit sem vi­ flokksfˇlk erum ÷ll sannfŠr­ um a­ hann sÚ. AndstŠ­ingar eiga erfitt me­ a­ tala n˙ ■egar listinn liggur fyrir. Hann er svo sterkur – umfram allt kraftmikill – a­ andstŠ­ingarnir eiga ekki m÷rg gˇ­ sv÷r vi­ honum.

- Ý ÷­ru lagi fjalla Úg um pˇlitÝsk vandrŠ­i George W. Bush og Tony Blair – sem horf­ust Ý augu vi­ ßf÷ll ß pˇlitÝsku svi­i heima fyrir Ý vikunni sem lei­. Bush ■urfti Ý vikunni a­ horfast Ý augu vi­ sitt lŠgsta persˇnufylgi ß tŠplega fimm ßra forsetaferli – jafnframt eitt lŠgsta fylgi sem sitjandi forseti BandarÝkjanna hefur haft. Er hann ■ar a­ mŠlast me­ svipa­ fylgi og Nixon mŠldist me­ ß ■eim tÝma sem hann var ß lei­ til pˇlitÝskrar gl÷tunar Ý mi­ju Watergate-mßlinu. Ůa­ er alveg ˇhŠtt a­ fullyr­a a­ Bush forseti sÚ n˙ a­ glÝma vi­ mestu erfi­leika sÝna til ■essa ß forsetaferlinum. Ekki a­eins mŠlist persˇnulegt fylgi hans lßgt heldur hafa nßnir samstarfsmenn hans flŠkst Ý hneykslismßl og rannsˇkn ß ■vÝ hvort ■eir hafi gerst brotlegir vi­ l÷g. ┴ sama tÝma er Blair Ý vandrŠ­um. Einn nßnasti samstarfsma­ur hans, David Blunkett, neyddist til a­ vÝkja vegna hneykslismßla og mßl hans eru f÷st Ý ■inginu og blokkeru­ af andstŠ­ingum hans innan eigin flokks.


Fullkomi­ br˙­kaup

Fullkomi­ br˙­kaup

═ gŠrkv÷ldi fˇr Úg ß mi­nŠtursřningu Ý leikh˙si­ ß hinn frßbŠra farsa, Fullkomi­ br˙­kaup, eftir Robin Hawdon. Um er a­ rŠ­a drepfyndinn og rˇmantÝskan farsi um br˙­kaupsdag sem fer ß annan endann. Sřningin haf­i hloti­ frßbŠrar vi­t÷kur, bŠ­i frß gagnrřnendum og ßhorfendum, og ■vÝ h÷f­um Úg og fleiri vinir mÝnir ßhuga. Skelltum vi­ okkur ß sřningu sem hˇfst kl. 23:30. Ůß voru lÝnurnar or­nar ljˇsar Ý prˇfkj÷rinu Ý borginni og upplagt a­ fara Ý leikh˙si­ og lÝta ß verki­. Haf­i Úg Štla­ a­ fara Ý sÝ­asta mßnu­i en var­ a­ hŠtta vi­. Hefur veri­ svo mikil eftirspurn a­ bŠta var­ vi­ fj÷lda aukasřninga og gafst mÚr ■ß og vinafˇlki mÝnu fŠri ß a­ skella sÚr. Var ■etta alveg frßbŠr kv÷ldstund - miki­ hlegi­ og miki­ gaman. ═ stuttu mßli sagt er s÷gu■rß­urinn me­ ■essum hŠtti: "Br˙­kaupsdagurinn er runninn upp. Br˙­guminn vaknar me­ konu sÚr vi­ hli­. Hann hefur aldrei sÚ­ hana fyrr. Hver er ■essi kona? Hva­ ger­ist kv÷ldi­ ß­ur? Hann flŠkist innÝ atbur­arßs sem hann rŠ­ur ekkert vi­, br˙­urin ß lei­inni ß hˇtelherbergi­, ■a­ er Ý r˙st, nakin kona Ý r˙minu og ■ß er banka­..."

Fullkomi­ br˙­kaup er alveg stˇrfenglegt verk - virkilega vel skrifa­ og hratt stykki sem allir Šttu a­ hafa sannkalla­ gaman af. Ůetta var alveg frßbŠrt kv÷ld Ý leikh˙sinu - ma­ur hlŠr frß upphafi til enda. SÚrstaklega fer biskupssonurinn Gu­jˇn DavÝ­ Karlsson ß kostum Ý hlutverki hins einstaklega seinheppna br˙­guma. ┴lfr˙n Írnˇlfsdˇttir er stelpan Ý r˙minu sem hann veit ekkert hver er - en ß svo sannarlega eftir a­ valda einhverjum fur­ulegasta degi Ý lÝfi br˙­gumans, br˙­arinnar og ÷llum sem nŠrri koma. Jˇhannes Haukur Jˇhannesson er svo frßbŠr Ý hlutverki vinar br˙­gumans, sem kemur honum til bjargar me­ ˇfyrirsÚ­um aflei­ingum. Esther Thalia Casey leikur svo br˙­ina sem telur sig eiga Ý vŠndum sŠlurÝkasta dag Švi sinnar en lendir Ý atbur­arßs sem sÝfellt spinnur upp ß sig. Senu■jˇfur sřningarinnar er a­ mÝnu mati MarÝanna Clara Luthersdˇttir sem fer algj÷rlega ß kostum Ý hlutverki herbergis■ernunnar ß hˇtelinu. Gamli gˇ­i meistarinn Ůrßinn Karlsson fer svo enn einu sinni ß kostum - a­ ■essu sinni sem fa­ir br˙­arinnar.

H÷fundur verksins er sß sami og samdi leikriti­ Sex Ý sveit. Ůa­ er vinsŠlasta sřning LeikfÚlags ReykjavÝkur frß upphafi - algj÷rlega ˇgleymanleg sřning sem mÚr er Ý fersku minni. Sjaldan hef Úg allavega hlegi­ meira en ■ß. Nema ef vera skyldi Ý gŠrkv÷ldi. Ůetta var miki­ fj÷r - hlßturkirtlarnir voru allavega Ý essinu sÝnu Ý gŠrkv÷ldi. Var salurinn alveg Ý hlßturkrampa allt frß upphafi til enda. Leikstjˇri verksins er Magn˙s Geir ١r­arson leikh˙sstjˇri. Ůř­ingu anna­ist Írn ┴rnason leikari. Er vŠgt til or­a teki­ a­ honum hafi tekist vel upp. Hvet Úg alla Nor­lendinga til a­ reyna a­ komast ß aukasřningarnar og sjß ■etta frßbŠra verk. Sjˇn er s÷gu rÝkari - verki­ er allavega lykill a­ gˇ­ri kv÷ldstund.

Hvet Úg alla til a­ hlusta ß titillag verksins: Steggur og gŠs - sungi­ af a­alleikurunum Gu­jˇni DavÝ­ og Esther Taliu. H÷fundur lags er Bj÷rn Jr. Fri­bj÷rnsson, en textann samdi HallgrÝmur Helgason. Lagi­ var sami­ sÚrstaklega fyrir ■essa sřningu. En allavega gŠrkv÷ldi­ var allavega Ý senn bŠ­i mj÷g hressilegt og ßnŠgjulegt.

Saga dagsins
1900 William McKinley endurkj÷rinn forseti BandarÝkjanna - var myrtur 6. sept. 1901 Ý New York.
1968 Richard Nixon kj÷rinn forseti BandarÝkjanna - nß­i naumum sigri gegn Hubert Humphrey.
1983 Ůorsteinn Pßlsson kj÷rinn forma­ur SjßlfstŠ­isflokksins Ý sta­ Geirs HallgrÝmssonar sem gaf ekki kost ß sÚr til endurkj÷rs. Ůorsteinn var forma­ur flokksins Ý r˙m sj÷ ßr. Hann tapa­i fyrir DavÝ­ Oddssyni Ý formannskj÷ri 1991. Hann var fjßrmßlarß­herra 1985-1987, forsŠtisrß­herra 1987-1988 og sjßvar˙tvegs- og dˇmsmßlarß­herra 1991-1999. Ůorsteinn var sendiherra Ý Danm÷rku ßrin 1999-2005.
1996 Bill Clinton endurkj÷rinn forseti BandarÝkjanna - sigra­i Bob Dole me­ mj÷g afgerandi hŠtti.
1999 ┴stralir ßkve­a Ý kosningu a­ hafna sjßlfstŠ­i og vera ßfram Ý konungssambandi vi­ Bretland.

Snjallyr­i­
The only real prison is fear, and the only real freedom is freedom from fear.
Aung San Suu Kyi fri­arver­launahafi Nˇbels (1945)


Engin fyrirs÷gn

SjßlfstŠ­isflokkurinn

Prˇfkj÷r SjßlfstŠ­isflokksins Ý ReykjavÝk fer fram Ý dag og ß morgun. Ůa­ stefnir allt Ý spennu■rungnasta prˇfkj÷r SjßlfstŠ­isflokksins Ý borginni frß ■vÝ ßri­ 1981. Ůß tˇkust DavÝ­ Oddsson, Mark˙s Írn Antonsson og Albert Gu­mundsson ß um lei­togastˇlinn. DavÝ­ vann naumlega og Mark˙s Írn var­ annar. Sem dŠmi um hversu naumur sigurinn var­ er a­ DavÝ­ fÚkk 3948 atkvŠ­i en Mark˙s 3925. Ůa­ muna­i ■vÝ a­eins 24 atkvŠ­um a­ Mark˙s Írn Antonsson hef­i leitt frambo­slista SjßlfstŠ­isflokksins Ý kosningunum 1982. Allavega voru ˙rslitin s÷guleg - DavÝ­ var­ sÝ­ar forma­ur flokksins og forsŠtisrß­herra, lengur en nokkur annar. Um lei­togastˇl flokksins a­ ■essu sinni, Ý komandi sveitarstjˇrnarkosningum ■ann 27. maÝ 2006, berjast ■eir GÝsli Marteinn Baldursson og Vilhjßlmur Ů. Vilhjßlmsson. Seinustu vikur hefur barßttan ■eirra ß milli teki­ ß sig řmsar myndir og mikil spenna veri­ yfir v÷tnum hva­ var­ar ˙rslitin. Ůa­ er enda ekki ˇe­lilegt a­ ßhugi sÚ ß sigri Ý prˇfkj÷rinu og ekki sÝ­ur ˙rslitum ■essa prˇfkj÷rs fyrir ßhugamenn um stjˇrnmßl. Ef marka mß nřlegar sko­ananakannanir mŠlist SjßlfstŠ­isflokkurinn me­ um 60% fylgi Ý k÷nnunum Gallups ß fylgi flokkanna Ý borginni.

Um er ■vÝ a­ rŠ­a mesta fylgi SjßlfstŠ­isflokksins Ý ReykjavÝk Ý k÷nnunum Gallups Ý einn og hßlfan ßratug - sÝ­an Ý borgarstjˇratÝ­ DavÝ­s. Af ■vÝ lei­ir a­ sß sem sigrar prˇfkj÷r SjßlfstŠ­isflokksins Ý ReykjavÝk um helgina ver­ur nŠsti borgarstjˇri Ý ReykjavÝk, ef marka mß kannanir. Ůa­ er varla fur­a a­ tekist sÚ ß um ■ann sess, ■a­ er eftir miklu a­ sŠkjast ef marka mß kannanir og ■etta nřja pˇlitÝska landslag sem blasir vi­ Ý borginni eftir endalok R-listans. ┌rslit ver­a ljˇs anna­ kv÷ld, en ߊtla­ er a­ fyrstu t÷lur Ý prˇfkj÷rinu liggi fyrir ß sj÷unda tÝmanum a­ kv÷ldi laugardags. T÷lur ver­a eftir ■a­ birtar ß hßlftÝma fresti ■ar til ˙rslit liggja endanlega fyrir. Stefnt er a­ ■vÝ a­ ˙rslit sÚu alveg ljˇs fyrir mi­nŠtti­ a­ kv÷ldi laugardags. Ůß ver­ur ljˇst hver lei­ir frambo­slistann, ver­i semsagt borgarstjˇraefni SjßlfstŠ­isflokksins Ý kosningunum, og hverjir ver­a Ý efstu sŠtum frambo­slistans Ý kosningunum. Kosi­ er um nÝu efstu sŠtin - ˙rslitin ver­a bindandi hva­ ■au var­ar. Annars fŠr uppstillinganefnd ■a­ verkefni eftir prˇfkj÷ri­ a­ velja ß listann hva­ var­ar ÷nnur sŠti og gera hann klßran til sam■ykktar Ý fulltr˙arß­ flokksins. Ůa­ stefnir ■vÝ aldeilis Ý spennandi tÝma hjß flokknum og vonandi ver­ur listinn vel manna­ur.

Ef marka mß frÚttir Ý dag stefnir Ý s÷gulegt prˇfkj÷r, ekki bara hva­ var­ar ˙rslitin heldur ■ßttt÷ku. Um 20.000 manns hafa gengi­ Ý flokkinn og hafa kj÷rgengi Ý prˇfkj÷rinu og ennfremur blasir vi­ a­ kosninga■ßtttakan fari vel yfir 10.000 manns. ┴nŠgjulegt ver­ur ef eldra met um ■ßttt÷ku Ý prˇfkj÷ri hjß flokknum Ý borginni ver­ur slegi­. Ůa­ var Ý prˇfkj÷rinu 2002 ■egar a­ um 12.000 manns greiddu atkvŠ­i. Stefnir allt Ý a­ ■a­ met falli n˙. Mikil sm÷lun vir­ist Ý flokkinn Ý prˇfkj÷rinu. Ůa­ er miki­ gle­iefni a­ flokksm÷nnum fj÷lgi og ßnŠgjulegt ef frambjˇ­endum tekst a­ tryggja ■a­ ÷fluga maskÝnu ß bakvi­ frambo­ sÝn a­ ■eir dragi til sÝn fˇlk sem gengur Ý flokkinn. Ůa­ er e­li prˇfkj÷ra a­ safna fˇlki inn Ý flokkinn - tryggja lÝf og fj÷r Ý framvar­asveit flokksins og efla innra starfi­ me­ meiri ■ßttt÷ku og nřju fˇlki inn. Fyrst og fremst gle­st Úg me­ ■a­ a­ flokksfÚl÷gum Ý borginni fj÷lgi. Hva­ var­ar ˙rslitin Ýtreka Úg a­ Úg voni a­ GÝsli Marteinn vinni sigur Ý prˇfkj÷rinu. Svo vona Úg ennfremur a­ ungli­um Ý frambo­i vegni vel. Svo mß ekki gleyma a­ tryggja ■arf konunum sem gßfu kost ß sÚr gˇ­a og ÷fluga kosningu.

Fyrst og fremst vona Úg a­ prˇfkj÷ri­ skili flokknum Ý borginni gˇ­um og sigurstranglegum lista fˇlks sem tekur vi­ v÷ldum Ý borginni a­ vori.

David Blunkett

Ůa­ fˇr eins og Úg spß­i fyrr Ý vikunni. David Blunkett atvinnu- og lÝfeyrismßlarß­herra Bretlands, var­ a­ segja af sÚr vegna hneykslismßlanna sem Úg rakti Ý ■eirri fŠrslu. Sta­a hans var or­in vonlaus Ý byrjun vikunnar. Ůa­ sta­festist svo endanlega er lei­ fram a­ mi­ri viku a­ hann haf­i broti­ si­areglur og gat ekki me­ tr˙ver­ugum hŠtti haldi­ ßfram Ý embŠtti. Tony Blair forsŠtisrß­herra, var­ a­ fˇrna ■essum trygga bandamanni sÝnum. Blunkett ba­st formlega lausnar a­ morgni mi­vikudags. Sřnt var ■ß a­ Blair gŠti ekki anna­ en ska­ast me­ a­ hafa hann ßfram Ý embŠttinu. Flestum ■ˇtti ■ˇ a­ Blair hef­i vari­ Blunkett lengur en gˇ­u hˇfi gegndi fyrir flokkinn Ý heild sinni. Tr˙ver­ugleiki forsŠtisrß­herrans ■ˇtti hafa skaddast me­ ■vÝ hversu mj÷g hann neita­i a­ horfast Ý augu vi­ st÷­u mßla og afgl÷p Blunketts. Ůegar ■etta var or­i­ ljˇst var honum fˇrna­. Ůa­ ger­i Blair ekki me­ brosi ß v÷r. Eins og Úg rakti fyrr Ý vikunni hefur Blunkett veri­ einn tryggasti bandama­ur Blairs - alltaf vari­ hann ÷tullega og haldi­ utan um hˇpinn. N˙ er Blunkett b˙inn a­ missa ÷ll sÝn pˇlitÝsku ßhrif og a­ nřju or­inn ˇbreyttur ■ingma­ur. Hann mun vart eiga sÚr endurkomu Ý rß­herrastˇl a­ ■essu sinni.

Blair taldi sig eiga honum grei­a a­ gjalda me­ ■vÝ a­ taka hann aftur inn Ý vor, en n˙ mß flestum ver­a ljˇst a­ Blair ■orir ekki a­ hygla ■essum gamla bandamanni meira. Ůa­ sem meira er a­ v÷ld Blair hafa skaddast me­ brotthvarfi Blunketts. Ůa­ er enginn vafi ß ■vÝ a­ Michael Howard lei­togi ═haldsflokksins, hefur rÚtt fyrir sÚr ■egar hann fullyr­ir a­ Blair sÚ a­ missa t÷kin ß Verkamannaflokknum. ┴hrifasta­a hans hefur allavega stˇrlega breyst. Hann hefur ■egar tilkynnt a­ hann Štli sÚr ekki a­ lei­a flokkinn a­ nřju Ý nŠstu kosningum en sitja ˙t kj÷rtÝmabili­. Ůa­ mß ÷llum vera ljˇst a­ svo ver­ur ekki. Hann mun hŠtta fyrr en sÝ­ar sem lei­togi. ═ ■au ßtta ßr sem Blair hefur veri­ forsŠtisrß­herra gat hann lengst af fari­ sÝnu fram Ý ljˇsi grÝ­arlega ÷flugs ■ingmeirihluta og ■urfti ekki Ý raun a­ taka tillit til vinstrisinna­asta arms flokksins. Ůa­ breyttist me­ ˙rslitum ■ingkosninganna Ý maÝ, ■egar a­ ■ingmeirihluti flokksins rřrna­i, fˇr ˙r 160 ni­ur Ý tŠp 70. Hann hefur sÝ­an or­i­ a­ spila fleiri millileiki og venjast ■vÝ a­ vera me­ brothŠttari meirihluta sem gŠti leitt til ■ess a­ vissir ■ingmenn ver­i honum ˇ■Šgur ljßr Ý ■˙fu og leiki meiri sˇlˇ - sta­an ver­i ˇ˙treiknanlegri og um lei­ au­vita­ erfi­ari vi­fangs.

Enginn vafi er ß ■vÝ a­ Tony Blair hefur stefnt a­ ■vÝ a­ slß met hinnar kraftmiklu jßrnfr˙ar, Margaret Thatcher, sem sat lengur ß forsŠtisrß­herraferli en a­rir Ý seinni tÝma stjˇrnmßlas÷gu. Vissulega getur Blair nß­ ■vÝ, enda nß­i hann Ý vor kj÷ri ß valdastˇl ß kj÷rtÝmabil sem getur vara­ Ý allt a­ fimm ßr. Ef hann situr til loka ■ess ßn ■ess a­ bo­a til kosninga ß­ur hefur hann seti­ samfellt Ý ■rettßn ßr og hefur ■ß nß­ a­ skßka fr˙ Thatcher. Blair er ekki gamall ma­ur, a­eins 52 ßra - en er vissulega or­inn mj÷g pˇlitÝskt ■reyttur og mŠddur eftir ßf÷ll seinustu vikna. Fullyr­a mß a­ s˙ vika sem brßtt er ß enda hafi veri­ ein hans erfi­asta ß ßtta ßra forsŠtisrß­herraferli. LÝkurnar ß ■vÝ a­ hann sitji allavega tÝmabili­ ß enda fara ÷rt minnkandi. Ůreyta kjˇsenda og ekki sÝ­ur flokksmanna me­ pˇlitÝska forystu Blairs er or­in mj÷g greinileg. Vaktaskipti blasa ■vÝ vi­ ß komandi ßrum. Breytingar eru framundan. Ůrßtt fyrir s÷gulegan sigur Ý vor og nokkurn ßfanga ■ß stendur Blair ß krossg÷tum - hann hefur misst Blunkett og hefur misst eldmˇ­inn sinn. Ëneitanlega nßlgast endast÷­in hjß Tony Blair ß pˇlitÝskum leikvangi.

Yitzhak Rabin

╔g mun aldrei gleyma laugardagskv÷ldinu 4. nˇvember 1995. Ůa­ kv÷ld var rˇlegt ß heimili mÝnu. ╔g og ■ßverandi unnusta mÝn vorum a­ horfa ß gˇ­a kvikmynd heima. Man ■etta eins og gerst haf­i Ý gŠr. Myndin var The Maltese Falcon me­ Humphrey Bogart - ˇgleymanleg e­almynd. Ůegar myndinni er loki­ r˙mlega um mi­nŠtti­ skipti Úg yfir ß St÷­ 2. Ůar er ■ß nřlega hafinn aukafrÚttatÝmi ■ar sem Sigmundur Ernir R˙narsson situr Ý frÚttasettinu alvarlegur ß brß. ╔g hef ekki horft ß lengi ■egar Úg geri mÚr grein fyrir ■vÝ hvert tilefni ˙tsendingarinnar er. Yitzhak Rabin forsŠtisrß­herra ═sraels og lei­togi Ýsraelska Verkamannaflokksins, haf­i veri­ skotinn ■rem skotum Ý nßvÝgi af tilrŠ­ismanni ß ˙tifundi um fri­armßli Ý h÷fu­borginni Tel Aviv, ■rem klukkustundum ß­ur. Hann haf­i lifa­ sjßlfa skotßrßsina af, en veri­ mj÷g illa ß sig kominn og stˇrslasa­ur. Hann lÚst svo sk÷mmu eftir komuna ß sj˙krah˙s. Ůetta var merkileg ˙tsending. Gleymi Úg henni ekki. Dagana ß eftir var Rabin minnst um allan heim og hann var kvaddur vi­ vir­ulega ˙tf÷r Ý Tel Aviv a­ vi­st÷ddum fj÷lda lei­toga og jar­settur ß tignarlegum sta­ Ý borginni. Rabin var a­ mÝnu mati merkilegur stjˇrnmßlama­ur - a­ honum var mikill sjˇnarsviptir.

John Lennon

John Lennon var sß ma­ur sem setti a­ mÝnu mati eftirminnilegast mark ß tˇnlistars÷gu 20. aldarinnar. Hann og hljˇmsveit hans, The Beatles, slˇgu Ý gegn og unnu sÚr frŠg­ fyrir ˇgleymanlega tˇnlist. Framlag BÝtlanna og Lennon var­ til ■ess a­ breyta gangi s÷gu tˇnlistarinnar - ekkert var­ samt. ═ sÝ­asta mßnu­i, hinn 9. oktˇber, voru 65 ßr li­in frß fŠ­ingu Lennons. Einhverra hluta vegna gleymdi Úg a­ fjalla um ■a­. Er ■a­ merkilegt, enda hef Úg lengi veri­ mikill unnandi tˇnlistar hans, sÚrstaklega ßranna me­ BÝtlunum og seinni hluta sˇlˇferilsins. Lennon lif­i ekki a­ komast ß ellißr - hann var­ ekki 64 ßra eins og sag­i Ý frŠgu BÝtlalagi. Hann var myrtur af ge­sj˙kum a­dßanda Ý byrjun desember ßri­ 1980. Minningu hans er haldi­ hßtt ß lofti um allan heim - ■ˇ langt sÚ or­i­ um li­i­ frß dau­a hans. ═ gŠrkv÷ldi hlusta­i Úg enn einu sinni ß sÝ­asta meistaraverk hans, Double Fantasy. Ůegar hlusta­ er ß ■ß pl÷tu ver­ur manni ˇsjßlfrßtt hugsa­ til ■essa merka tˇnlistarmanns og hversu margt hann hef­i geta­ ßorka­ ef hann hef­i lifa­ lengur. Eitt er ■ˇ ljˇst - Švistarf hans ver­ur lengi Ý minnum haft.

Derrick

Hef seinustu dagana veri­ a­ rifja upp kynni mÝn af einum besta spennu■Štti seinustu ßratuga - Derrick. ŮŠttirnir, sem voru ■řskir, fj÷llu­u um l÷gregluforingjann Stephan Derrick og a­sto­armann hans, Harry Klein, sem leystu sakamßl Ý MŘnchen Ý BŠjaralandi. ŮŠttirnir um Derrick voru alveg frßbŠrir - ■eir allavega eiga fastan sess Ý huga mÝnum. Ma­ur ˇlst enda upp me­ ■essum ■ßttum. Ůeir eru vinsŠlustu framhalds■Šttir sem Ůjˇ­verjar hafa gert. ŮŠttirnir voru ß dagskrß Ý tŠpan hßlfan ■ri­ja ßratug, ß ßrunum 1974-1998. Horst Tappert er mj÷g eftirminnilegur Ý hlutverki nafna mÝns, Stefßns Derricks. Allavega e­al■Šttir - Úg er svo heppinn a­ eiga nokkra ■Štti ß spˇlu sem Úg horfi stundum ß. Fjarri ■vÝ eru ■etta bestu ■Šttirnir - en Derrick var alltaf gˇ­ur og fßir voru betri ß ■essu svi­i. ŮŠttirnir voru enda ■eirrar ger­ar a­ ■eir voru ekki a­ stŠla um of bandarÝska ■Štti svipa­rar ger­ar - fari­ var eigin lei­ir. Allavega, Derrick var vinsŠll hÚr sem og Ý flestum af ■eim r˙mlega 100 l÷ndum ■ar sem ■eir voru sřndir. Hann ßtti dygga a­dßendur um allan heim. Sem er varla undrunarefni - enda ■Šttirnir fyrsta flokks.

SUS

╔g hef teki­ vi­ ritstjˇrn heimasÝ­u SUS ßsamt gˇ­vini mÝnum, Gunnari Ragnari Jˇnssyni. Er ■etta spennandi verkefni - vissulega mj÷g krefjandi - en virkilega spennandi sem ßhugavert ver­ur a­ takast ß vi­. Vefur SUS er vettvangur allra ungra sjßlfstŠ­ismanna - ■ar geta ■eir skrifa­ og hvet Úg alla ungli­a sem ßhuga hafa ß a­ skrifa a­ hafa samband vi­ mig. Netfangi­ mitt er stebbifr@simnet.is. Me­ okkur Ý ritstjˇrn er gˇ­ur hˇpur fˇlks. Ůa­ eru: Gunnar Dofri Ëlafsson, H÷skuldur MarselÝusarson, Jar■r˙­ur ┴smundsdˇttir, Kßri Allansson og MargrÚt ElÝn Arnarsdˇttir. Ver­ur ■etta ßhugavert samstarf sem mÚr hlakkar mj÷g til. Vi­ Štlum a­ vinna vel saman Ý vetur og stjˇrna kraftmiklum og gˇ­um vef.

Saga gŠrdagsins
1660 K÷tlugos hˇfst me­ langvaranlegum jar­skjßlfta og j÷kulhlaupi - eitt af stŠrstu K÷tlugosunum.
1964 Lyndon Baines Johnson kj÷rinn forseti BandarÝkjanna - vann ÷ruggan sigur ß Barry Goldwater. Johnson hlaut 486 kj÷rmenn og vann stŠrsta kosningasigur sem nokkur kj÷rinn forseti haf­i nß­ fram a­ ■eim tÝma. Johnson var ■ß ■aulreyndur stjˇrnmßlama­ur - hann sat Ý fulltr˙adeildinni 1937-1949 og ÷ldungadeildinni 1949-1961. Hann var svo kj÷rinn varaforseti BandarÝkjanna Ý nˇvember 1960. Johnson var­ forseti BandarÝkjanna, ■ann 22. nˇvember 1963, er John F. Kennedy forseti, var myrtur Ý Dallas Ý Texas. Johnson gaf ekki kost ß sÚr Ý forsetakosningunum 1968 vegna andst÷­u almennings vi­ stefnu hans Ý VÝetnamsstrÝ­inu - Lyndon B. Johnson var­ brß­kvaddur ß b˙gar­i sÝnum Ý Texas Ý jan˙ar 1973.
1968 Al■ř­ubandalagi­ formlega stofna­ sem stjˇrnmßlaflokkur - hann bau­ sÝ­ast fram ßri­ 1995.
1976 Jimmy Carter fyrrum rÝkisstjˇri Ý GeorgÝu, kj÷rinn forseti BandarÝkjanna, Ý tvÝsřnum kosningum ■ar sem Gerald Ford sitjandi forseti, bei­ ˇsigur - Ford haf­i seti­ sem forseti allt frß afs÷gn Nixons.
2004 George W. Bush endurkj÷rinn forseti BandarÝkjanna, Ý tvÝsřnni valdabarßttu ■ar sem nokkur fylki rÚ­u a­ lokum ˙rslitum - John Kerry vi­urkenndi ˇsigur sinn, eftir a­ ljˇst var­ a­ hann haf­i tapa­ Ý Ohio. ┴n sigurs ■ar var­ ljˇst a­ Bush hef­i nß­ endurkj÷ri. Bush hlaut hreinan meirihluta greiddra atkvŠ­a, fyrstur forseta Ý 16 ßr. Hann hlaut 51% atkvŠ­a og 286 kj÷rmenn. Kerry hlaut 252.

Saga dagsins
1942 ┴h÷fn Br˙arfoss bjarga­i 44 skipbrotsm÷nnum af enska skipinu Daleby, sem haf­i veri­ s÷kkt.
1956 Yfirv÷ld Ý SovÚtrÝkjunum rß­ast inn Ý Ungverjaland og fella stjˇrn landsins sem reynt haf­i a­ fŠra stjˇrnarfar ■ess Ý ßtt til lř­rŠ­is, sem var einum of miki­ fyrir sovÚsk yfirv÷ld a­ sŠtta sig vi­.
1980 Ronald Reagan rÝkisstjˇri Ý KalifornÝu, kj÷rinn forseti BandarÝkjanna. Hann var 69 ßra er hann nß­i kj÷ri og ■vÝ elstur ■eirra sem kj÷rinn haf­i veri­ ß forsetastˇl Ý landinu. Hann sat Ý embŠtti Ý tv÷ kj÷rtÝmabil og var­ einn af vinsŠlustu lei­togum Ý s÷gu landsins. Reagan forseti, lÚst 5. j˙nÝ 2004.
1992 Bill Clinton rÝkisstjˇri Ý Arkansas, kj÷rinn forseti BandarÝkjanna. Hann felldi George H. W. Bush sitjandi forseta, af valdastˇli. Clinton forseti, sat Ý embŠtti Ý tv÷ kj÷rtÝmabil, e­a allt til ßrsins 2001.
1995 Yitzhak Rabin forsŠtisrß­herra ═sraels, skotinn til bana ß ˙tifundi Ý Tel Aviv. Framlag hans til fri­ar Ý Mi­ Austurl÷ndum kosta­i hann lÝfi­, en ÷fgasinna­ur ma­ur skaut hann til a­ hefna fyrir fri­arsamkomulagi­ vi­ PalestÝnumenn. Ůjˇ­arsorg rÝkti Ý ═srael vegna andlßts forsŠtisrß­herrans. Ůjˇ­arlei­togar um allan heim fylgdu Rabin til grafar - fri­arferli­ fˇr af sporinu eftir dau­a Rabins.

Snjallyr­i­
Leadership and learning are indispensable to each other.
John F. Kennedy forseti BandarÝkjanna (1917-1963)


Engin fyrirs÷gn

George W. Bush og Samuel Alito

George W. Bush forseti BandarÝkjanna, tilkynnti ß bla­amannafundi Ý HvÝta h˙sinu Ý morgun a­ hann hef­i skipa­ dˇmarann Samuel Alito sem dˇmara vi­ HŠstarÚtt BandarÝkjanna. Er hann skipa­ur Ý rÚttinn sem eftirma­ur S÷ndru Day O'Connor, sem tˇk fyrst kvenna sŠti Ý rÚttinum ßri­ 1981. Er hann ■ri­ja dˇmaraefni­ sem skipa­ er Ý sta­ S÷ndru. Upphaflega, fyrr Ý sumar, haf­i forsetinn skipa­ John G. Roberts sem dˇmara vi­ rÚttinn. ═ kj÷lfar andlßts William H. Rehnquist forseta HŠstarÚttar, Ý haust, var Roberts skipa­ur Ý sta­ hans og var sta­festur sem forseti rÚttarins Ý lok september. Ůß skipa­i forsetinn Harriet Miers yfirl÷gfrŠ­ing HvÝta h˙ssins, sem dˇmara. Tilkynnt var ß fimmtudag a­ h˙n hef­i hŠtt vi­ a­ ■iggja ˙tnefninguna. Sřnt var a­ henni skorti nau­synlegan meirihluta Ý dˇmsmßlanefnd ÷ldungadeildar BandarÝkja■ings og Ý ■ingdeildinni sjßlfri. Andsta­a vi­ hana innan hins Ýhaldssama arms Rep˙blikanaflokksins var­ henni a­ falli - ßn ■ess stu­nings var borin von a­ h˙n hlyti tilskilinn stu­ning Ý ■inginu. ŮvÝ fˇr sem fˇr. Brotthvarf Miers frß ferlinu og erfi­leikar hennar Ý st÷­unni marka­i vandrŠ­alegt ßstand fyrir forsetann. Ůa­ er alltaf vandrŠ­alegt fyrir sitjandi forseta ■egar dˇmaraefni hans er ekki sta­fest af ■inginu e­a vi­komandi ney­ist til a­ bakka frß ferlinu vegna ■ess a­ ferli­ er stranda­ e­a sß sem forsetinn hefur vali­ missir baklandi­.

N˙ tekur Bush forseti engar ßhŠttur Ý st÷­unni. Skipa­ur er tryggur hŠgrima­ur - umfram allt tryggur Ýhaldsma­ur Ý lykilmßlum. Alito er mj÷g tryggur Ýhaldsma­ur hva­ var­ar ■au lykilmßl sem deilt hefur veri­ um seinustu ßrin. Hann er allavega talinn svo lÝkur hŠstarÚttardˇmaranum Ýhaldssama Antonin Scalia, a­ hann er almennt uppnefndur Scalito. Ůessi brandari er lÝfseigur og rifjast upp n˙ ■egar hann er or­inn ˙tnefndur dˇmari vi­ rÚttinn og ■arf a­ heyja barßttu Ý ■inginu fyrir sta­festingu. Bakgrunnur Alito er allavega mj÷g honum til styrktar hva­ var­ar stu­ning rep˙blikana Ý ■inginu. Bush ger­i sÚr allavega grein fyrir ■vÝ hva­a stu­ning ■arf til a­ dˇmaraefni­ komist heilt Ý land - vandrŠ­i Miers og harkaleg endalok sta­festingarferlisins sannfŠr­u hann vel um ■a­. ŮvÝ er skipa­ur tryggur Ýhaldsma­ur me­ ■Šr grunnsko­anir sem forsetinn telur ■urfa til a­ dˇmaraefni­ nßi Ý gegnum hi­ langvinna og har­vÝtuga ferli. B˙ast mß vi­ umtalsver­um deilum. N˙ er veri­ a­ fylla Ý skar­ S÷ndru, sem var ■ekkt sem swing vote Ý rÚttinum. B˙ast mß vi­ a­ demˇkratar berjist hatrammlega gegn ■vÝ a­ yfirlřstur Ýhaldsma­ur taki vi­ af S÷ndru. Ůegar hafa ■ekktir demˇkratar tjß­ andst÷­u sÝna vi­ Alito og lÝklegt a­ nokkur ßt÷k ver­i Ý ■inginu. Um mun meira er enda veri­ a­ spila n˙ en ■egar Roberts kom fyrir ■ingi­.

Samuel Alito er fŠddur Ý Trenton Ý New Jersey hinn 1. aprÝl 1950. Hann ˙tskrifa­ist frß Princeton-hßskˇla ßri­ 1972 og fˇr Ý Yale lagaskˇlann a­ ■vÝ loknu. Hann ˙tskrifa­ist ■a­an ßri­ 1975. ┴rin 1976-1977 starfa­i hann sem a­sto­arma­ur alrÝkisdˇmarans Leonard I. Garth. ┴rin 1977-1981 var Alito a­sto­ardˇmsmßlarß­herra New Jersey-fylkis. 1981-1985 var Alito a­sto­arma­ur Rex E. Lee lagasÚrfrŠ­ings HvÝta h˙ssins. ┴rin 1985-1987 var Alito a­sto­ardˇmsmßlarß­herra BandarÝkjanna, Ý rß­herratÝ­ Edwin Meese. 1987-1990 var Alito saksˇknari New Jersey-fylkis. Frß ßrinu 1990 hefur Alito veri­ alrÝkisdˇmari vi­ ßfrřjunardˇmstˇlinn Ý Philadelphiu. Alito og eiginkona hans, Martha, b˙a Ý West Caldwell Ý New-Jersey. Ůau eiga tv÷ b÷rn, soninn Phil og dˇtturina Lauru. Eins og sÚst ß verkum Alito hefur hann grÝ­arlega reynslu a­ baki og erfitt ver­ur a­ finna a­ verkum hans sem lagasÚrfrŠ­ings. Hann hefur ennfremur flutt tˇlf mßl fyrir HŠstarÚtti BandarÝkjanna og břr ■vÝ yfir vÝ­tŠkri reynslu. Ůa­ er enda rÚtt sem forsetinn sag­i Ý dag a­ Alito er einn virtasti og hŠfasti dˇmari Ý BandarÝkjunum.

Ver­ur merkilegt a­ fylgjast me­ ■vÝ er hann kemur fyrir dˇmsmßlanefndina og svarar ■ar spurningum um lagaleg ßlitaefni og hitamßl samtÝmans. Mß b˙ast vi­ ßt÷kum fyrir ■inginu vegna skipunar Bush forseta ß ka■ˇlikkanum Alito Ý HŠstarÚtt BandarÝkjanna. Ůar ver­a ßtakapunktarnir klassÝskir - en umfram allt har­ir. Ůar takast ß grunnpˇlar, me­ og ß mˇti Ýhaldss÷mum sjˇnarmi­um. Ver­ur sß slagur mj÷g hvass, enda mun sß sem tekur sŠti S÷ndru Day O'Connor Ý rÚttinum hafa umtalsver­ ßhrif ß skipan mßla ß komandi ßrum og framvindu hitamßlanna sem allir ■ekkja. ŮvÝ mß b˙ast vi­ a­ ■a­ muni reyna mj÷g bŠ­i ß Alito, sem berst fyrir sta­festingu ■ingsins, og ekki sÝ­ur Bush, sem skipar hann til setu Ý rÚttinum.

Fall BerlÝnarm˙rsins 1989

═ gŠrkv÷ldi horf­i Úg ß einn ■ßtt ˙r ■ßttar÷­ CNN: The Cold War. Ůar var um a­ rŠ­a ■ßtt um fall BerlÝnarm˙rsins. Mß fullyr­a a­ fall m˙rsins hinn 9. nˇvember 1989 hafi veri­ eitt skřrasta tßkn ■ess a­ kalda strÝ­i­ vŠri ß enda og komm˙nisminn Ý Evrˇpu vŠri a­ geispa golunni. Me­ falli m˙rsins birtust fyrstu skřru merki endaloka komm˙nistastjˇrna um mi­-Evrˇpu. Nokkrum d÷gum eftir fall m˙rsins fÚll A-■řska komm˙nistastjˇrnin og hinar fylgdu sÝ­ar ein af annarri. Endalok komm˙nistastjˇrnanna ur­u misjafnlega fri­samlegar Ý ■essum l÷ndum. ═ A-Ůřskalandi fÚll stjˇrnin me­ mj˙kum hŠtti, en t.d. Ý R˙menÝu kom til valdaskipta me­ harkalegum hŠtti og aft÷ku ß forsetahjˇnum landsins t.d. M˙rinn var reistur ßri­ 1961 til a­ koma Ý veg fyrir fˇlksflˇtta frß A-Ůřskalandi til V-BerlÝnar og var­ hann ß ■eim 28 ßrum sem hann stˇ­ ein af allra helstu tßknmyndum kalda strÝ­sins, ■essa merkilega tÝmabils. ┴ ■essum 28 ßrum og Ý kalda strÝ­inu voru r˙mlega 1.000 A-Ůjˇ­verjar drepnir ß flˇtta til vesturs.

9. nˇvember ver­ur Ý s÷gubˇkunum ßvallt dagur sem markar bŠ­i sigur frelsis og lř­rŠ­is Ý heiminum. Endalok BerlÝnarm˙rsins marka­i alheims■ßttaskil, fßum hef­i ˇra­ fyrir a­ fall hans yr­i me­ jafnrˇlegum hŠtti og raun bar vitni. Fˇlki­ vann sigur gegn einrŠ­isherrum og einrŠ­i me­ eftirminnilegum hŠtti ■ennan dag. ╔g gleymi aldrei ■essum degi og ■ßttaskilunum. ╔g var 12 ßra ■egar ■essi ■ßttaskil ur­u. Svipmyndirnar af almenningi hamrandi me­ sleggjum og h÷mrum ß m˙rnum gleymast aldrei. Eftirminnilegust er ■ˇ myndin af vinnuvÚlunum fella bita ˙r m˙rnum og ■egar fˇlki­ gekk yfir. Frelsi­ haf­i nß­ til hinna ■jß­u komm˙nistarÝkja. Ůetta voru a­ mÝnu mati hin stŠrstu ■ßttaskil endaloka komm˙nismans. EinrŠ­i­ var drepi­ ■etta nˇvemberkv÷ld Ý BerlÝn. SlÝkt augnablik gleymist a­ sjßlfs÷g­u aldrei. Allavega man Úg eftir ■essum degi eins og hann hef­i veri­ Ý gŠr. Sagan var ■arna a­ gerast - atbur­ur sem hˇf dˇmÝnˇfall komm˙nismans. Ůa­ er enn Ý dag gle­iefni a­ horfa ß ■essi miklu umskipti. Hvet alla til a­ sjß ■essa ■Štti.

VŠnn hamborgari

Hva­ er mßli­ me­ forsŠtisrß­herrann? N˙ er hann b˙inn a­ skipa einhverja ■ß tilgangslausustu nefnd sem Úg hef heyrt af til fj÷lda ßra. Um er nefnilega a­ rŠ­a nefnd sem (svo or­rÚtt sÚ vitna­ Ý or­agjßlfurstexta Stjˇrnarrß­sins) "greina ß vanda sem tengist ˇhollu matarŠ­i, offitu, ßtr÷skun og hreyfingarleysi og koma me­ till÷gur a­ samrŠmdum a­ger­um til a­ taka ß vandamßlum sem tengjast ■essu." Jahß, ■a­ er ekkert anna­ - gˇ­an daginn ma­ur minn, var­ mÚr a­ or­i vi­ a­ lesa ■essa frÚtt ß netinu. Hvernig ß nefnd einhverra besservissera fyrir sunnan a­ taka ß ■essu mßli? Er ■etta ekki bara enn ein nefndin sem sett er ß fyrir fˇlk sem ekkert a­ gera nema sitja ß nefndarfundum? Kannski drekka nefndarmenn kaffi og svolgra Ý sig sŠtabrau­sfˇ­ri ß ■essum fundum til a­ meta heilsusta­al ■jˇ­arinnar. ╔g er eins og vel hefur ß­ur komi­ fram algj÷rlega ß mˇti ■vÝ a­ rÝki­ eigi a­ setjast ni­ur ß bßsum sÝnum til a­ mˇta hva­ sÚ ÷­ru fˇlki hollt e­ur ei. Ůa­ ver­ur hver og einn landsma­ur a­ vega ■a­ og meta hva­ ■au setja ofan Ý sig e­a drekka, sama hvort ■a­ er hard liqueur, kaffisull e­a gosdrykkir. Ůa­ er mˇ­gun vi­ allt hugsandi fˇlk a­ setja ß stofn silkih˙funefnd til a­ rß­a hva­ Úg og nßgranni minn megum Úta e­a drekka.

ISG

Ůa­ bar til tÝ­inda undir lok sÝ­ustu viku a­ Ingibj÷rg Sˇlr˙n mŠtti me­ betlistafinn til ˙tger­armanna og tˇk lagi­: "╔g vil ganga ■inn veg - ef ■˙ vilt ganga minn veg" me­ grßtstafinn Ý kverkunum. Alveg sÚrdeilis hlŠgilegt. Ůar tala­i ISG me­ ■eim hŠtti a­ nß mŠtti sßttum ef a­eins yr­i fari­ eftir hennar leikreglum. Ůa­ fyrsta sem mÚr var­ a­ or­i vi­ ■essar fregnir var a­ n˙ vŠri greinilega or­i­ hart Ý ßri Ý Sollukoti Samfylkingarinnar. H˙n semsagt mŠtt til ˙tger­armannanna me­ blik Ý auga en kr÷fuspj÷ld ß lofti. Ůetta finnst flestum fyndi­ - ja nema flokksfÚl÷gum hennar (sem flestir hafa vit ß ■vÝ a­ segja ekki neitt um ■etta ˙tspil) og svo au­vita­ frjßlslyndum sem hafa misst grÝni­ og beina n˙ spjˇtum sÝnum a­ Samfylkingunni og lßta ■ingmenn flokksins hßtt ß bla­ursÝ­um sÝnum. LÝti­ endilega ß ■a­. En fyrir mig sem andstŠ­ing ISG og Samfylkingarinnar er ekki ˇnřtt a­ horfa ß ■etta fyrrum forsŠtisrß­herraefni Samfylkingarinnar Ý kosningunum 2003 Úta ofan Ý sig n˙ alla ■vŠluna um fyrningarlei­ina sem ■ß var lßtin falla. Skßl fyrir ■vÝ ßti Ingibjargar Sˇlr˙nar!

Vetur ß Akureyri

Ůa­ er bara a­ ver­a ansi jˇlalegt og notalegt hÚr nor­ur ß Akureyri. Ůa­ snjˇar og snjˇar - kominn ekta vetur me­ tilheyrandi frosti, skammdegi og kuldatÝ­. ١ a­ Úg sÚ ekki miki­ fyrir snjˇ finnst mÚr alltaf eitthva­ ansi rˇmantÝskt vi­ snjˇ og skammdegi­. N˙ styttist ˇ­um Ý heilagasta tÝma ßrsins - jˇlin sjßlf. Innan vi­ mßnu­ur er Ý upphaf a­ventunnar og upphaf jˇlaundirb˙ningsins. En Úg Štla a­ vona a­ ■a­ muni ekki massasnjˇa hÚr nŠstu vikurnar. Tel ■etta or­i­ notalegt og gott. Get sŠtt mig vi­ ■etta - ef ■etta helst svona. ١ a­ snjˇrinn sÚ rˇmantÝskur eru takm÷rk fyrir ÷llu ■ykir mÚr.

Saga dagsins
1955 MargrÚt prinsessa, tilkynnti formlega a­ h˙n muni ekki ganga a­ eiga heitmann sinn, Peter Townsend flotaforingja. Konungsfj÷lskyldan fÚllst ekki ß rß­ahag ■eirra vegna ■ess a­ Peter var frßskilinn. Peter var alla tÝ­ stˇra ßstin Ý lÝfi MargrÚtar og var­ ■a­ henni ■ungt a­ geta ekki gifst honum nema a­ ■urfa a­ fˇrna st÷­u sinni innan fj÷lskyldunnar og Ý valdar÷­inni. H˙n giftist 1960 og eigna­ist tv÷ b÷rn sÝ­ar. H˙n var alla tÝ­ Ý ßstarsorg vegna Peters og lauk hjˇnabandi hennar me­ skilna­i 1980. MargrÚt lÚst Ý febr˙ar 2002, en h˙n haf­i seinustu ßrin ßtt vi­ heilsuleysi a­ strÝ­a.
1984 Indira Gandhi forsŠtisrß­herra Indlands, myrt af sÝkhum sem komist h÷f­u Ý lÝfvar­asveit hennar og skutu hana Ý gar­i fyrir utan embŠttisb˙sta­ hennar Ý Nřju Delhi. Indira var kraftmesti stjˇrnmßlama­ur Indlands Ý nokkra ßratugi og leiddi Kongressflokkinn frß 1966 til dau­adags. H˙n var forsŠtisrß­herra landsins 1966-1977 og aftur frß 1980. Sonur hennar, Rajiv, tˇk vi­ v÷ldum Ý landinu nokkrum klukkutÝmum eftir lßt mˇ­ur sinnar. Ëeir­ir ur­u um allt landi­ Ý kj÷lfar dau­a hennar.
1993 ═talski leikstjˇrinn Federico Fellini lÚst Ý Rˇm, 73 ßra a­ aldri - var meistari Ý kvikmyndager­.
1997 Breska fˇstran, Louise Woodward, sakfelld fyrir a­ hafa valdi­ dau­a barns sem h˙n passa­i Ý Boston ■egar h˙n var ■ar au-pair. Var ors÷k andlßts barnsins sagt vera Shaken baby syndrome. Dˇmnum var sÝ­ar breytt Ý manndrßp af gßleysi og Louise fÚkk a­ halda aftur heim til Englands.
2003 Mahathir bin Mohamad lŠtur af embŠtti sem forsŠtisrß­herra MalasÝu eftir 22 ßra valdaferil.

Snjallyr­i­
Heyr himnasmi­ur
hvers skßldi­ bi­ur.
Komi mj˙k til mÝn
miskunnin ■Ýn.
ŮvÝ heiti eg ß ■ig,
■˙ hefur skaptan mig,
Úg er ■rŠllinn ■inn,
■˙ ert Drottinn minn.

Gu­, heit eg ß ■ig,
a­ grŠ­ir mig.
Minnst mildingur mÝn,
mest ■urfum ■Ýn.
Ry­ ■˙ r÷­la gramur,
rÝklyndur og framur,
h÷lds hverri sorg
˙r hjarta borg.

GŠt, mildingur mÝn,
mest ■urfum ■Ýn,
helst hverja stund
ß h÷lda grund.
Set, meyjar m÷gur,
mßlsefni f÷gur.
Íll er hjßlp af ■Úr
Ý hjarta mÚr.
Kolbeinn Tumason (1170-1208) (Heyr himnasmi­ur)

Fallegt ljˇ­ Kolbeins Tumasonar sem snertir alltaf streng Ý hjartanu mÝnu - Ý ■essu ljˇ­i er nŠm taug og tŠr sßl.


Engin fyrirs÷gn

Stefßn Fri­rik StefßnssonSunnudagspistillinn
sunnudagspistli Ý dag fjalla Úg um ■rj˙ frÚttamßl vikunnar:

- Ý fyrsta lagi fjalla Úg um nřlegan landsfund VG. Fer Úg yfir ni­urst÷­ur fundarins hva­ var­ar vinstrißherslur flokksins, r˙ssneska endurkosningu forystu flokksins og ■a­ hvernig forma­ur flokksins bi­la­i til Samfylkingarinnar um pˇlitÝsk samstarf ß komandi ßrum. SteingrÝmur J. allt a­ ■vÝ ÷skra­i fimm slagor­ bygg­ ß heiti fundarins: N┌NA vil Úg fara a­ fß a­ rß­a einhverju - N┌NA er komi­ a­ mÚr a­ fß a­ plotta - N┌NA er komi­ a­ okkur a­ stjˇrna en ekki Framsˇkn - N┌NA vil Úg a­ vi­ Samfylking byrjum saman - N┌NA ver­um vi­ a­ beygja til vinstri. ÍrvŠnting SteingrÝms J. var allavega greinileg og ■a­ var ˇneitanlega skondi­ a­ fylgjast me­ frÚttum af ■essum fundi ÷llum. Skiljanlegt er a­ SteingrÝmur J. sÚ or­inn hundlei­ur ß stjˇrnarandst÷­uverunni - eftir a­ hafa dvali­ ■ar 19 af 22 ßrum sÝnum ß ■ingi. Hann mß ■ˇ ekki gleyma ■eirri gullnu sta­reynd a­ ■a­ eru kjˇsendur sem hafa bari­ hann ni­ur Ý ■a­ hlutskipti. Kannski er ■a­ vegna ■ess a­ kjˇsendum hugnast ekki vinstrißherslurnar og rugli­ sem komm˙nÝskur afdalaflokkur frß fortÝ­inni bř­ur upp ß, ß okkar tÝmum.

- Ý ÷­ru lagi fjalla Úg um kvennafrÝdaginn, sem haldinn var Ý byrjun vikunnar. Hßtt Ý 50.000 manns, mest konur eins og fyrir ■rjßtÝu ßrum, komu saman Ý mi­borg ReykjavÝkur til a­ minnast tÝmamˇtanna, en 30 ßrum ß­ur h÷f­u konur komi­ saman af sama tilefni. Ůarna var a­ finna, rÚtt eins og 1975, fˇlk af ÷llum aldri og af ÷llum stÚttum. ═slenskar konur l÷g­u ni­ur vinnu klukkan 14:08 ■ann dag. S˙ tÝmasetning var vissulega tßknrŠn - enda h÷f­u konur ■ß unni­ fyrir launum sÝnum ef liti­ er til ■ess a­ ■Šr munu hafa um 64% af launum karla. Vinnudegi kvenna var ■ß loki­ sÚ liti­ til launamunar kynjanna. Konur ■essa lands eiga ■a­ skili­ a­ vinnuframlag ■eirra Ý sambŠrilegum st÷rfum og karla sÚ meti­ jafnt. JafnrÚtti ver­ur a­ standa undir nafni - me­ vi­eigandi a­ger­um. Kynbundinn launamunur er og ver­ur ˇe­lilegur.

- Ý ■ri­ja lagi fjalla Úg um nřtt og spennandi tÝmarit sem ber heiti­ Ůjˇ­mßl og hefur vaki­ athygli fyrir ßhugaver­ skrif um stjˇrnmßl. Hvet Úg alla lesendur til a­ fß sÚr riti­ og lesa ■a­. Allir ■eir sem ßhuga hafa ß ■jˇ­mßlum - stjˇrnmßlum samtÝma og fortÝ­ar hafa gaman af ■essu riti. Hlakkar mÚr til a­ lesa nŠsta tÝmarit af Ůjˇ­mßlum.


Kleifarvatn

Kleifarvatn

Las Ý vikunni aftur bestu skßlds÷gu ßrsins 2004 - Kleifarvatn eftir meistara Ýslenskra spennusagna, Arnald Indri­ason. H˙n var ennfremur s÷luhŠsta bˇkin fyrir seinustu jˇl - seldist Ý metupplagi. R˙mlega 30.000 eint÷k hafa selst af Kleifarvatni - er h˙n s÷luhŠsta skßldsaga ═slandss÷gunnar, hvorki meira nÚ minna. Hefur engin bˇk selst betur sÝ­an fari­ var a­ halda utan um s÷lu ß bˇkum hÚrlendis me­ ■eim hŠtti sem n˙ er, fyrir nokkrum ßratugum. Kom ■essi gˇ­i ßrangur engum ß ˇvart sem las bˇkina. Las Úg hana tvisvar Ý fyrra, um lei­ og h˙n kom ˙t og svo aftur yfir sjßlf jˇlin. N˙ ß seinustu ßrum hef Úg st˙dera­ miki­ Ý skßlds÷gum Arnaldar, en Úg er mikill unnandi spennusagna hans og ß ■Šr allar. SÚrstaklega er notalegt hvernig Arnaldur yfirfŠrir spennusagnaformi­ ß Ýslenskt samfÚlag og flÚttar persˇnurnar saman vi­ veruleika sem allir Šttu a­ geta kannast vi­. Ůetta er svo sannarlega spennusagnabˇk ß heimsmŠlikvar­a. A­ mÝnu mati er ■etta besta bˇk Arnaldar.

Sem jafnan fyrr er a­als÷guhetjan, Erlendur Sveinsson l÷gregluma­ur, og samstarfsfˇlk hans, ElÝnborg og Sigur­ur Ëli, sem ß­ur hafa komi­ vi­ s÷gu t.d. Ý Mřrinni, Grafar■÷gn og R÷ddinni. Segir frß ■vÝ a­ ■egar vatnsbor­ Kleifarvatns lŠkkar Ý kj÷lfar jar­skjßlfta finnst beinagrind af manni Ý sandinum sem vatni­ haf­i ß­ur huli­. Rannsaka Erlendur og a­sto­armenn hans mßli­ og lei­ir s˙ rannsˇkn ■au nokkra ßratugi aftur Ý tÝmann, til ■ess tÝma er hugsjˇnaeldur brann Ý brjˇsti fˇlks sem var sl÷kktur Ý vi­jum kalda strÝ­sins. S÷gu■rß­urinn er eins og jafnan fyrr hjß Arnaldi meistaralega spunninn og Šsispennandi. Hefur ■a­ veri­ alveg virkilega gaman a­ gleyma sÚr Ý sagnaheimi Arnaldar Ý gegnum tÝ­ina og lesa magna­a frßs÷gn hans ß m÷nnum og ekki sÝ­ur rannsˇkn ß vo­averkum sem spinna upp ß sig. Sem spennusagnah÷fundur er Arnaldur ß heimsmŠlikvar­a og hefur hann hloti­ al■jˇ­lega frŠg­ og hloti­ Glerlykilinn, norrŠnu glŠpasagnaver­launin, fyrir Mřrina og Grafar■÷gn.

Var Arnaldur tilnefndur loks til ═slensku bˇkmenntaver­launanna, fyrir ■essa bˇk. SlŠmt var a­ hann fÚkk ■au ekki - enda var Kleifarvatn langbesta skßldsaga ßrsins 2004, a­ mÝnu mati og margra fleiri. Hefur hann veri­ sni­genginn seinustu ßr, ■rßtt fyrir hvert meistaraverki­ ß eftir ÷­ru. ┴ ■ri­judag kemur ˙t nŠsta bˇk Arnaldar - Vetrarborgin. Ătla Úg a­ kaupa mÚr hana Ý vikunni og lesa hana fyrir helgina - af sama ßhuga og a­rar bŠkur ■essa gˇ­a meistara okkar Ý spennusagnaritun. Skrifa Úg um bˇkina ■egar Úg hef loki­ lestrinum.

Saga dagsins
1796 Dˇmkirkjan Ý ReykjavÝk var tekin formlega Ý notkun - h˙n er h÷fu­kirkja Ýslensku ■jˇ­kirkjunnar.
1934 Fyrri hluti skßlds÷gunnar SjßlfstŠtt fˇlk eftir Halldˇr Kiljan Laxness, kom ˙t. SÝ­ari hlutinn kom ˙t ßri sÝ­ar. SjßlfstŠtt fˇlk er meistaralega vel ritu­ bˇk - h˙n var valin bˇk 20. aldarinnar ßri­ 1999.
1973 Richard Nixon forseti BandarÝkjanna, rekur Elliot Richardson dˇmsmßlarß­herra, og William Ruckelshaus a­sto­ardˇmsmßlarß­herra, ˙r embŠttum sÝnum ■vÝ a­ ■eir h÷f­u ■ß neita­ a­ reka Archibald Cox sÚrstakan saksˇknara Ý Watergate-mßlinu, en hann haf­i ■ß gengi­ nŠrri forsetanum me­ ■vÝ a­ krefja hann um uppt÷kur af leynifundum hans me­ helstu rß­gj÷fum sÝnum. Nixon skipa­i Robert Bork sem dˇmsmßlarß­herra, og ■a­ var hann sem a­ lokum rak Cox. Framgangur rannsˇknar ß hneykslismßlinu var ■ˇ ekki st÷­vu­ ˙r ■essu og sÝ­ar komu Ý dˇmsmßlunum loks fram uppt÷kurnar frŠgu sem s÷nnu­u a­ Nixon forseti haf­i fulla vitneskju, allt frß ■vÝ Ý j˙nÝmßnu­i 1972, um innbroti­ Ý Watergate bygginguna og tˇk ■ßtt Ý yfirhylmingunni. Leiddi Watergate-mßli­ loks til afsagnar Nixons.
1974 Muhammad Ali endurheimtir heimsmeistaratitil sinn Ý boxi me­ ■vÝ a­ veita George Foreman ■ßverandi heimsmeistara, all■ungt roth÷gg Ý heimsfrŠgum boxbardaga kappanna Ý Kinshasa Ý Zaire.
1991 George H. W. Bush forseti BandarÝkjanna, setur fri­arrß­stefnu rÝkjanna Ý M-Austurl÷ndum Ý Madrid me­ rŠ­u ■ar sem hann hvatti bŠ­i Araba og ═sraeli til a­ horfa til framtÝ­ar en ekki fortÝ­ar ■egar ■eir settust a­ samningabor­inu. Um var a­ rŠ­a mj÷g s÷gulega rß­stefnu ■ar sem margir erkifjendur Ý stjˇrnmßlas÷gu svŠ­isins hittust Ý fyrsta skipti og rŠddu ■ß saman mßlefnin frß vÝ­u sjˇnarhorni og fˇru yfir st÷­una. Leiddu ■Šr til fri­arvi­rŠ­nanna Ý Oslˇ milli deilua­ila ßri­ 1993.

Snjallyr­i­
┴starstj÷rnu
yfir Hraundranga
skřla nŠturskř;
hlˇ h˙n ß himni,
hryggur ■rßir
sveinn Ý dj˙pum dali.

FjŠr er n˙ fagri
fylgd ■inni
sveinn Ý dj˙pum dali;
ßstarstjarna
yfir Hraundranga
skÝn ß bak vi­ skř.

Hßa skilur hnetti
himingeimur,
bla­ skilur bakka og egg;
en anda, sem unnast,
fŠr aldregi
eilÝf­ a­ skili­.
Jˇnas HallgrÝmsson skßld (1807-1845) (Fer­alok)

A­ mÝnu mati eitt af allra fallegustu ljˇ­um Ýslenskrar bˇkmenntas÷gu. Falleg frßs÷gn og nŠm tilfinning einkenna ■etta meistaraverk Jˇnasar - st÷k snilld.


Engin fyrirs÷gn

Harriet Miers

═ gŠr tilkynnti George W. Bush forseti BandarÝkjanna, Ý yfirlřsingu til fj÷lmi­la a­ Harriet Miers hef­i af■akka­ ˙tnefningu hans Ý embŠtti dˇmara vi­ HŠstarÚtt BandarÝkjanna. Leystist me­ ■vÝ eitt stŠrsta vandamßl forsetans - enda haf­i blasa­ vi­ a­ skipun Miers vŠri str÷ndu­ og h˙n myndi ekki hljˇta sta­festingu ■ingsins Ý ■vÝ ferli sem brßtt myndi hefjast Ý dˇmsmßlanefnd ÷ldungadeildar BandarÝkja■ings. Engu a­ sÝ­ur markar brotthvarf Miers frß ferlinu vandrŠ­i fyrir forsetann. Ůa­ er alltaf vandrŠ­alegt fyrir sitjandi forseta ■egar dˇmaraefni hans er ekki sta­fest af ■inginu e­a vi­komandi ney­ist til a­ bakka frß ferlinu vegna ■ess a­ ferli­ er stranda­ e­a sß sem forsetinn hefur vali­ missir baklandi­. Fyrst Ý sta­ ßttu flestir von ß a­ forsetinn myndi nß a­ berja saman stu­ning vi­ Miers. Miers ßtti enga dˇmarasetu a­ baki og var ˇskrifa­ bla­ Ý m÷rgum helstu lykilmßlum seinustu ßra: t.d. samkynhneig­, fˇsturey­ingar og fleira. ═haldssamir voru mj÷g Ý vafa um a­ h˙n vŠri sß Ýhaldssami lagasÚrfrŠ­ingur sem Bush forseti, sag­i a­ h˙n vŠri. Tˇku hŠgrisinnu­ustu rep˙blikanarnir hana Ý raun aldrei Ý sßtt og ■vÝ fˇr sem fˇr. H˙n var­ a­ bakka frß draumastarfinu - sem dˇmarasŠti Ý HŠstarÚtti BandarÝkjanna er Ý raun.

Ýtarlegum pistli ß vef SUS Ý dag fjalla Úg um ■essi tÝ­indi - jafnframt um vandrŠ­in sem ste­ja n˙ a­ Bush forseta. Um ■essar mundir er ßr li­i­ frß ■vÝ a­ hann var endurkj÷rinn forseti BandarÝkjanna. Hann bar ■ß siguror­ af John Kerry ÷ldungadeildar■ingmanni frß Massachusetts, Ý j÷fnum og spennandi kosningaslag. Tˇkst honum ■ß a­ hljˇta meira en helming greiddra atkvŠ­a og 286 kj÷rmenn - en 270 kj÷rmenn ■arf til a­ hljˇta lyklav÷ldin Ý HvÝta h˙sinu. Ůa­ haf­i ■ß ekki gerst Ý 16 ßr, e­a sÝ­an fa­ir forsetans vann sigur Ý forsetakosningunum 1988, a­ frambjˇ­andi hlyti meira en helming greiddra atkvŠ­a. Bush var fyrst kj÷rinn Ý embŠtti­ ßri­ 2000, ■ß mj÷g naumlega. Hann hefur ■vÝ sigra­ Ý tvennum forsetakosningum og getur ekki bo­i­ sig fram aftur. Bush hefur jafnan tekist a­ koma ÷flugur ˙r erfi­leikum og sta­i­ af sÚr allar ßrßsir andstŠ­inga sinna. Ůa­ er alveg ˇhŠtt a­ fullyr­a a­ Bush forseti sÚ n˙ ■essa oktˇberdaga a­ glÝma vi­ mestu erfi­leika ß forsetaferli sÝnum. Ekki a­eins mŠlist persˇnulegt fylgi forsetans hi­ lŠgsta ß forsetaferli hans heldur hafa nßnir samstarfsmenn hans flŠkst Ý hneykslismßl og rannsˇkn ß ■vÝ hvort ■eir hafi gerst brotlegir vi­ l÷g vegna uppljˇstrana um starfsmann leyni■jˇnustunnar, CIA.

Vi­ hafa svo bŠst erfi­leikarnir vegna skipunar forsetans ß Miers sem dˇmara vi­ hŠstarÚtt. Skipun Miers Ý rÚttinn var vissulega nokku­ s÷guleg - enda var h˙n a­eins ■ri­ja konan sem skipu­ haf­i veri­ til setu Ý rÚttinum. Fyrst Ý sta­ benti flest til ■ess a­ h˙n yr­i skrautfj÷­ur fyrir forsetann - en andsta­a hŠgriarms Rep˙blikanaflokksins ger­i forsetanum erfitt fyrir. N˙ er h˙n hinsvegar hŠtt vi­ tilnefninguna og ■ßttaskil hafa or­i­ hjß henni. Eins og flestir vita er hŠstirÚttur BandarÝkjanna stjˇrnlagadˇmstˇll og ■vÝ dŠmir hann fyrst og fremst Ý mßlum sem rÝsa vegna ßgreinings um stjˇrnarskrß BandarÝkjanna. Dˇmarar vi­ rÚttinn eru ekki bundnir neinum aldursm÷rkum og eru ■vÝ skipa­ir til dau­adags, nema ■eir bi­jist lausnar frß setu ■ar e­a gerast sekir um brot ß l÷gum og ver­a vegna ■ess a­ lßta st÷rfum. Ver­ur dˇmaraefni forsetans a­ hljˇta sta­festingu meirihluta ÷ldungadeildar BandarÝkja■ings og ■vÝ er forsetinn au­vita­ ekki einrß­ur um ■a­ hverjir veljast ■ar til setu. Ůann stu­ning vanta­i Ý tilfelli Miers og ■vÝ stranda­i ferli­. Hi­ merkilega var undir lokin a­ demˇkratar v÷r­u Miers en hŠgrisinna­ir rep˙blikanar vildu hana ekki. ═ fyrrnefndum pistli fjalla Úg meira um persˇnu Miers og bakgrunn hennar - ■a­ sem mikilvŠgt er a­ fara yfir Ý mßlinu.

N˙ blasir vi­ Bush forseta a­ velja nřtt dˇmaraefni. VŠntanlega mun hann hugsa sig vel um ß­ur en hann velur einhvern til setu Ý rÚttinum. Hann vir­ist hafa misreikna­ sig svakalega ■egar hann valdi Miers - tali­ a­ h˙n myndi ver­a sta­fest ■rßtt fyrir allt og myndi kannski fß vŠgari me­fer­ vegna ■ess a­ h˙n vŠri kona. Endalok ■essarar skipunar Ý rÚttinn hefur vissulega ska­a­ hann og varla ver­ur ana­ a­ vali nřs dˇmara, sem leysa mun af S÷ndru Day'O Connor, fyrstu konuna sem tˇk sŠti Ý rÚttinum, ßri­ 1981. Mun Bush vŠntanlega skipa tryggan Ýhaldsmann til setu n˙ og tekur engar ßhŠttur. Horfir hann ■ar vŠntanlega til ■ess st÷­ugleika sem einkenndi allt ferli­ vi­ skipun John G. Roberts Ý rÚttinn, en hann vakti athygli fyrir ÷fluga og vir­ulega framkomu fyrir dˇmsmßlanefndinni. Var­ andsta­a lÝtil vi­ skipun hans Ý forsetastˇl rÚttarins, en hann tˇk vi­ forystu hans af William H. Rehnquist, sem lÚst Ý haust. Brotthvarf Harriet Ellan Miers frß str÷ndu­u sta­festingarferli vegna sŠtis Ý hŠstarÚtt BandarÝkjanna markar allavega s˙rsŠt ■ßttaskil hjß forsetanum. VŠntanlega er honum lÚtt a­ ■essu hitamßli sÚ loki­, en jafnframt hugsi yfir framtÝ­inni.

Au­ur Au­uns

═ byrjun vikunnar minntu Ýslenskar konur ß st÷­u sÝna Ý samfÚlaginu me­ fj÷lmennum ˙tifundi Ý mi­borg ReykjavÝkur – rÚtt eins og ■Šr ger­u sama dag ■rem ßratugum ß­ur. Fundurinn sendi nokku­ sterk skilabo­ – framlag kvenna til samfÚlagsins skiptir mßli. ┴n ■ess framlags f˙nkerar samfÚlagi­ ekki. Ůau skilabo­ voru jafnvel enn sterkari n˙ en ß sama degi ■rem ßratugum ß­ur. Miki­ hefur veri­ rŠtt og rita­ um mikilvŠgi kvennafrÝdags. ═ pistli ß vef SUS Ý vikunni ■ˇtti mÚr rÚtt a­ minna ß framlag sjßlfstŠ­iskvenna Ý jafnrÚttisbarßttu Ý pˇlitÝk. Eins og flestir vita sitja tvŠr sjßlfstŠ­iskonur Ý rÝkisstjˇrn n˙. Alls hafa fimm sjßlfstŠ­iskonur seti­ Ý rÝkisstjˇrn ß ■eim 35 ßrum sem li­i­ hafa frß ■vÝ a­ Au­ur Au­uns tˇk sŠti Ý rÝkisstjˇrn, fyrst kvenna. ═ pistlinum fjalla­i Úg sÚrstaklega um Au­i. H˙n var ein af fyrstu konunum sem m÷rku­u sÚr sess Ý stjˇrnmßlas÷guna fyrir stjˇrnmßla■ßtt÷ku ß vettvangi borgarstjˇrnar og ■ings, og hlaut h˙n Švarandi sess Ý stjˇrnmßlas÷gu landsins fyrir a­ ver­a fyrsta konan sem var­ borgarstjˇri og rß­herra. ═ pistlinum bar Úg fram spurningu til ■eirra kvenna sem tala fyrir ■vÝ a­ hei­ra framlag kvenna Ý stjˇrnmßlastarfi - hvenŠr Štla ■Šr a­ hefja barßttu fyrir ■vÝ a­ til s÷gunnar komi stytta af Au­i Ý mi­bŠ ReykjavÝkur?

(╔g vil ■akka vefnum akureyri.net fyrir a­ birta ■ennan pistil minn ß vef sÝnum.)

Gregory Peck Ý To Kill a Mockingbird

Ůa­ hefur veri­ nˇg um a­ vera Ý vikunni. Var veikur meginpart hennar. Hinsvegar gat ma­ur lÝti­ pßsa­ sig og nˇg a­ gera. Stjˇrnmßlanßmskei­i­ er byrja­ og Ý m÷rg horn a­ lÝta vegna ■ess. Ůa­ hefur gengi­ alveg mj÷g vel ■ar. Eftir a­ hafa veri­ allt gŠrkv÷ldi­ ■ar kom Úg heim og horf­i, enn einu sinni, ß kvikmyndina To Kill a Mockingbird. Enn Ý dag hrÝfur leikarinn Gregory Peck ßhorfendur Ý ˇskarsver­launahlutverki sÝnu sem l÷gma­urinn Atticus Finch Ý ■essu meistaraverki frß ßrinu 1962. Ůetta er glŠsilega s÷g­ saga um hugrekki, hugsjˇn og persˇnulega sannfŠringu l÷gmanns sem tekur a­ sÚr mßlsv÷rn bl÷kkumanns sem ßkŠr­ur er fyrir a­ hafa mis■yrmt hvÝtri konu Ý smßbŠ Ý Su­urrÝkjum BandarÝkjanna. ═ myndinni, sem bygg­ er ß ver­launaskßlds÷gu Harpers Lee frß ßrinu 1960, leikur Brock Peters, verkamanninn Tom Robinson, hinn meinta glŠpamann. ═ fyrstu lÝtur ˙t fyrir a­ mßlsv÷rn hans sÚ me­ ÷llu vonlaus enda eru fordˇmar samfÚlagsins rÚttlŠtinu yfirsterkara. En Atticus tr˙ir statt og st÷­ugt ß sakleysi skjˇlstŠ­ings sÝns og er tilb˙inn a­ leggja allt Ý s÷lurnar til a­ sanna mßl sitt um lei­ og hann ■arf a­ vernda fj÷lskyldu sÝna fyrir andstŠ­ingum sÝnum. HßklassÝskt meistaraverk - heilsteypt saga um mannrÚttindi, lÝfsvir­ingu og sÝ­ast en ekki sÝst rÚttlŠti.

GÝsli Marteinn BaldurssonVilhjßlmur Ů. Vilhjßlmsson

Ůa­ hefur varla fari­ framhjß neinum a­ prˇfkj÷r SjßlfstŠ­isflokksins Ý borginni ver­ur eftir viku. Flestallir frambjˇ­endur b˙nir a­ opna vefi og e­a kosningaskrifstofur og kynna ■ar sig og sÝn mßlefni. Hef Úg fylgst me­ ■essu prˇfkj÷ri ˙r nokkrum fjarska og haft gaman af a­ fylgjast me­ prˇfkj÷rsslagnum. Hafa lÝtil ßt÷k svosem bein veri­ - enda eru flokksfÚlagar a­ takast ß Ý gˇ­u um sŠti og ßhrif Ý gegnum ■a­. A­alßt÷kin eru enda borgarstjˇrnarkosningarnar - ■ar ver­a menn a­ vinna saman a­ ■vÝ a­ vinna meirihluta Ý borgarstjˇrn. SÚrstaklega hef Úg tala­ mßli yngri frambjˇ­endanna. Ůa­ er alveg klßrt Ý mÝnum huga a­ frambjˇ­endur ß Heimdallar aldri ver­a a­ koma ■ar vel ˙t. SÚrstaklega hef Úg ekki fari­ leynt me­ a­ Úg vil a­ GÝsli Marteinn vinni - en hann er ÷flugur og gˇ­ur ma­ur sem Úg hef ■ekkt nokkurn tÝma og Úg sty­ ßfram til a­ lei­a flokkinn - inn Ý nřja tÝma. Bß­ir eru hann og Vilhjßlmur Ů. mŠtir menn og tryggt a­ flokknum ver­ur vel střrt sama hvor vinnur. En Úg vil a­ unga fˇlkinu sÚ treyst fyrir forystunni og ■vÝ er Úg hiklaust ■eirrar sko­unar a­ GÝsli Marteinni eigi a­ fß tŠkifŠri­ til a­ lei­a flokkinn - og vonandi munu sem flestir ß ungli­aaldri nß ÷ruggu sŠti ß frambo­slista.

Kastljˇs

Ůess var minnst bŠ­i Ý Kastljˇsi og ═slandi Ý dag ß mi­vikudagskv÷ld a­ ßratugur vŠri li­inn frß snjˇflˇ­inu ß Flateyri. Var fjalla­ um mßli­ me­ nŠmum og tilfinningarÝkum hŠtti ß bß­um st÷­vum. SÚrstaklega var mj÷g ßhrifarÝkt a­ horfa ß Kastljˇs, en ■ar var vi­tal vi­ EirÝk Gu­mundsson og R÷gnu Ëladˇttur. ═ flˇ­inu lÚst eldri dˇttir ■eirra, Svana EirÝksdˇttir, en yngri dˇttir ■eirra, Sˇley, fannst lifandi Ý r˙stum h˙ssins ßtta tÝmum eftir a­ flˇ­i­ fÚll. Ůau misstu allar sÝnar veraldlegu eigur Ý flˇ­inu. Var eins og fyrr segir mj÷g ßhrifarÝkt a­ horfa ß vi­tali­ og heyra lřsingar ■eirra ß ■essum degi og sorginni sem ■au ur­u fyrir og hvernig ■au horf­ust Ý augu vi­ hana. Kannast Úg ÷rlÝti­ vi­ ■essa fj÷lskyldu, en sonur ■eirra, Ëli Írn, er gˇ­vinur minn. Er a­dßunarvert hversu heilsteypt ■au hafa horfst Ý augu vi­ framtÝ­ina eftir ■etta mikla ßfall sem ■au ur­u fyrir. Mj÷g ßhrifarÝkt var svo a­ fylgjast me­ stemmningunni fyrir vestan ß minningarath÷fninni og eins og fyrr vann fr˙ VigdÝs hug og hjarta allra landsmanna me­ framkomu sinni ß ■essum degi.

Saga dagsins
1780 Reynista­arbrŠ­ur l÷g­u af sta­ ˙r ┴rnessřslu nor­ur Kj÷l vi­ fimmta mann, me­ 180 kindur og 16 hesta - ■eir fˇrust Ý aftakave­ri Ý Kjalhrauni. Almennar s÷gur segja a­ andi ■eirra sÚ ■ar enn.
1848 Dˇmkirkjan Ý ReykjavÝk var endurvÝg­ eftir endurbŠtur - h÷fu­kirkja Ýslensku ■jˇ­kirkjunnar.
1886 Grover Cleveland forseti BandarÝkjanna, vÝgir frelsisstyttuna Ý New York - h˙n var gj÷f Frakka.
1962 K˙budeilunni lřkur - John F. Kennedy forseti BandarÝkjanna, tilkynnir a­ hŠttußstandi­ sÚ li­i­ hjß og a­ SovÚtmenn hafi lßti­ undan og h÷rfa­ frß K˙bu. HŠttußstand var Ý deilunni Ý 13 daga.
1987 Spjall■ßtturinn ┴ tali hjß Hemma Gunn, var Ý fyrsta skipti ß dagskrß RÝkissjˇnvarpsins - var­ langvinsŠlasti spjall■ßttur Ýslenskrar sjˇnvarpss÷gu og var ß dagskrß Sjˇnvarpsins Ý tŠpan ßratug.

Snjallyr­i­
Og ■vÝ var allt svo hljˇtt vi­ helf÷r ■Ýna
sem hef­i kl÷kkur gÝgjustrengur brosti­.
Og enn Úg veit margt hjarta harmi losti­
sem hugsar til ■Ýn alla daga sÝna.

En me­an ßrin ■reyta hj÷rtu hinna
sem horf­u eftir ■Úr Ý sßrum trega
■ß blˇmgast enn og blˇmgast Švinlega
■itt bjarta vor Ý hugum vina ■inna.
Tˇmas Gu­mundsson skßld (1901-1983) (Hi­ bjarta vor)

Fallegt ljˇ­ borgarskßldsins Tˇmasar - Ý ■essu ljˇ­i er nŠm taug og falleg sßl.


Engin fyrirs÷gn

┴ratugur frß snjˇflˇ­inu ß Flateyri

Flateyri

═ dag er ßratugur li­inn frß snjˇflˇ­inu mannskŠ­a ß Flateyri. Mikill harmur var kve­inn yfir ÷llum landsm÷nnum a­ morgni fimmtudagsins 26. oktˇber 1995, er ■essar nßtt˙ruhamfarir ri­u yfir. 20 manns lÚtu lÝfi­ ■ar, ■ar af fj÷ldi barna og margir misstu ■ar allt sitt og sÝna nßnustu Šttingja. Ůa­ h÷gg sem Vestfir­ingar ur­u fyrir ß ■eim degi og ß­ur sama ßr er snjˇflˇ­ fÚll Ý S˙­avÝk snertu vi­ allri ■jˇ­inni. ═slendingar stˇ­u ■ß eins og jafnan ß slÝkum stundum saman Ý ˇrj˙fanlegri heild og mŠttu ■vÝ sem a­ h÷ndum bar me­ samhug Ý verki. Ůessi kaldi fimmtudagur Ý oktˇbermßnu­i fyrir ßratug mun aldrei lÝ­a mÚr ˙r minni. Daginn ß­ur og um nˇttina haf­i gengi­ yfir Nor­urland sem og mestallt landi­ n÷turlegt kuldave­ur me­ blindbyl. ╔g man vel eftir ■essum morgni. ╔g vakna­i vi­ blindbyl og ni­inn Ý ˇve­rinu hÚr ß Akureyri um sexleyti­ um morguninn. ËfŠrt var or­i­ um allan bŠ og ve­urofsinn enn ■ˇnokkur Ý upphafi ■essa dags. Um sj÷leyti­ um morguninn heyr­i Úg Ý ˙tvarpinu frÚtt ■ar sem tilkynnt var Ý fyrsta skipti um snjˇflˇ­i­. Eftir ■vÝ sem lei­ ß morguninn ur­u frÚttir Ýtarlegri og umfang ■essa skelfilega atbur­ar var­ manni meira ljˇs. Ůa­ var dapurlegt a­ heyra frÚttirnar berast og heyra meira um ■a­ sem gerst haf­i.

Ůa­ var sannkalla­ ßfall a­ heyra fyrstu frÚttir af ■essu snjˇflˇ­i ■ennan morgun og heyra nßnari frÚttir af gangi mßla eftir ■vÝ sem lei­ ß daginn. Hugur minn og allra landsmanna var ß Flateyri - hjß ■eim sem h÷f­u misst allt sitt, bŠ­i veraldlegar eigur sem og ■a­ sem mest er um vert Ý lÝfinu, Šttingjar og vinir. FrÚttir ■essa tÝma koma upp Ý huganum ß ■essum tÝmamˇtum - tÝ­arandinn og sorgin eru enn sterk Ý huga mÝnum, sem og eflaust flestra sem upplif­u ■ennan tÝma. Um var a­ rŠ­a mannskŠ­ustu nßtt˙ruhamfarir Ý s÷gu landsins Ý marga ßratugi. ┴ ■essum n÷turlega vetrardegi lÚtu tveir tugir landsmanna lÝfi­ ß heimilum sÝnum, ■vÝ sem heilagast er, og eftir stˇ­u Šttingjar Ý sorg. Ůetta var tÝmi sem greyptist Ý hjarta allra sem upplif­u ■ß, allavega hva­ mig var­a­i. ╔g ■ekkti engan af ■eim sem lÚtu lÝfi­ fyrir vestan en ■ekki til fˇlks sem bjˇ ß sta­num. Haf­i Úg komi­ ■anga­ og ■ekkti ■vÝ sta­inn og vissi vel um lei­ og fyrstu frÚttir bßrust hversu miki­ skar­ vŠri komi­ Ý ■ennan litla og heillandi bŠ vestur ß fj÷r­um. H÷ggi­ mikla, var­ einkennandi nŠstu vikurnar, bŠ­i Ý hjarta Vestfir­inga og ekki sÝ­ur landsmanna allra.

VigdÝs Finnbogadˇttir forseti

Ekki gleymist mÚr nÚ ÷­rum sem upplif­u ■essa dimmu oktˇberdaga framganga VigdÝsar Finnbogadˇttur ■ßverandi forseta ═slands, og DavÝ­s Oddssonar ■ßverandi forsŠtisrß­herra, sem fˇru vestur og sřndu a­standendum sam˙­ sÝna vi­ minningarath÷fn sem haldin var til hei­urs hinum lßtnu. Samhugur ═slendinga Ý h÷rmungum ßrsins 1995 gleymast ekki okkur sem upplif­um ■essa k÷ldu daga og geymast Ý hjartanu um eilÝf­. Sterkust var minningin um framlag VigdÝsar. H˙n fˇr vi­ allar minningarathafnir og jar­arfarir - h˙n var­ ■ßtttakandi Ý sorg fj÷lskyldna sem misst h÷f­u nßna Šttingja. H˙n tˇk ■ßtt Ý sorgarferlinu - hugga­i fˇlk og styrkti me­ nŠrveru sinni og hlřlegum or­um. ╔g tel a­ VigdÝs hafi aldrei ß sÝnum forsetaferli risi­ hŠrra sem ■jˇ­h÷f­ingi ═slendinga og sem persˇnan ß valdastˇlnum en ■essa dimmu oktˇberdaga, me­ ■vÝ a­ sřna styrk sinn Ý verki og hugga ■ß sem misst h÷f­u allt sitt. Er enda engin fur­a a­ VigdÝs sÚ Flateyringum kŠr - h˙n er enda ■ar Ý dag og dvelur me­ Flateyringum ß ■essum degi, er ßratugur er li­inn. Mun h˙n ■ar flytja Ý kv÷ld rŠ­u og minnast tÝmamˇtanna.

┴ ■essum degi fŠri Úg Flateyringum kŠrar kve­jur - ■eir hafa haft stu­ning ■jˇ­arinnar Ý gegnum ■etta ßfall og hloti­ gˇ­an styrk Ý gegnum allt sem yfir ■ß hefur duni­. ┴ ■essum degi er vi­eigandi a­ hugsa­ sÚ til baka og fari­ yfir ■etta ßfall sem er enn ofarlega Ý huga Vestfir­inga, sem og allra landsmanna. Fj÷lmi­lar hafa fjalla­ um ■etta vel og Ýtarlega Ý allan dag - n˙ sem fyrir ßratug sřna ═slendingar allir samhug Ý verki.

Saga dagsins
1927 GagnfrŠ­askˇlanum ß Akureyri var veitt formlega leyfi til a­ ˙tskrifa nemendur sem st˙denta - samhli­a ■eim breytingum var nafni skˇlans breytt og hÚt hann eftir ■a­ Menntaskˇlinn ß Akureyri.
1951 Winston Churchill komst aftur til valda Ý breskum stjˇrnmßlum eftir nauman kosningasigur. Churchill sat ß­ur sem forsŠtisrß­herra Bretlands ß strÝ­sßrunum, 1940-1945, en leiddi flokk sinn Ý stjˇrnarandst÷­u Ý sex ßr. Churchill lÚt af embŠtti og hŠtti Ý pˇlitÝk 1955 - hann lÚst ßri­ 1965.
1965 Reykjanesbraut, milli KeflavÝkur og Hafnarfjar­ar, var formlega opnu­ til umfer­ar - var fyrsti eiginlegi ■jˇ­vegurinn sem var lag­ur bundnu slitlagi - fyrst Ý sta­ var vegatollur ■ar innheimtur.
1986 HallgrÝmskirkja Ý ReykjavÝk var vÝg­ - h˙n var reist til minningar um sr. HallgrÝm PÚtursson.
1995 20 manns fˇrust ■egar snjˇflˇ­ fÚll ˙r Skollahvilft ß bygg­ina ß Flateyri vi­ Ínundarfj÷r­ klukkan fj÷gur a­ nˇttu. Strax eftir a­ flˇ­i­ fÚll tˇkst a­ bjarga sex m÷nnum ß lÝfi og fjˇrum um hßdegi­. Hundru­ manna tˇku ■ßtt Ý leit og bj÷rgun, en erfitt var a­ komast ■anga­ vegna ve­urs, einungis var fŠrt ■anga­ sjˇlei­ina. Aftakave­ur var ˙t um allt land ß ■essum degi og verst ß Vestfj÷r­um. Snjˇflˇ­i­ ß Flateyri er eitt mannskŠ­asta snjˇflˇ­ Ý s÷gu landsins. Ůjˇ­arsorg var Ý landinu vegna ■essara h÷rmulegu nßtt˙ruhamfara, t.d. fˇru ■ßv. forseti og forsŠtisrß­herra vestur til a­ hughreysta fˇlk sem ßtti um mj÷g sßrt a­ binda ■ar og voru vi­st÷dd minningarath÷fn ß ═safir­i.

Snjallyr­i­
Vi­ andv÷rpum hljˇ­lßt en huglei­um ■ˇ
hve h÷ggi­ var miki­ er bygg­ina slˇ.
H˙n magnar sÝn ßhrif svo or­laus og skřr
s˙ allsherjar sorg er ß Flateyri břr.

Og lÚtt er a­ tßrast ß lÝ­andi stund
og leita sem vinur ß syrgjenda fund;
Ý harmanna tÝbrß ■au titra svo gl÷ggt
■au tuttugu hj÷rtu sem brustu svo sn÷ggt.

Vi­ barnshjarta­ syrgjum er sviplega brast
og sjˇmannsins handtaki­, ÷ruggt og fast
og alla ■ß kosti sem fˇru svo fljˇtt
Ý framhlaupi dau­ans ß skelfingarnˇtt.

Svo bi­jum vi­ Gu­ a­ hann gefi ■ann fri­
sem grŠ­ir og lÝknar og una mß vi­.
Og al■jˇ­ar sam˙­ sÚ sřnileg gj÷r­
Ý sorginni miklu vi­ Ínundarfj÷r­.
Gu­mundur Ingi Kristjßnsson skßld (1907-2002) (Sorg ß Flateyri)

Fallegt ljˇ­ skßldsins ˙r Ínundarfir­inum Ý kj÷lfar snjˇflˇ­sins ß Flateyri - tßknrŠnn endir ß bloggfŠrslu ß ■essum degi.


Engin fyrirs÷gn

Kvennafundur ß Ingˇlfstorgi - 24. oktˇber 2005

═ gŠr voru ■rÝr ßratugir li­nir frß hinum s÷gulega kvennafrÝdegi. 24. oktˇber 1975 tˇku Ýslenskar konur sÚr frÝ ß degi Sameinu­u ■jˇ­anna ß al■jˇ­legu kvennaßri, til a­ sřna fram ß mikilvŠgi starfa kvenna Ý ■jˇ­fÚlaginu. AthafnalÝf Ý landinu lama­ist ■ß a­ miklu leyti. ┴ LŠkjartorgi Ý ReykjavÝk var ß ■essum degi haldinn fundur sem tŠplega 30.000 manns sˇttu, nŠr eing÷ngu konur. Fundurinn marka­i upphaf jafnrÚttisbarßttu kvenna og leiddi til stofnunar Kvennalista 1982 - eflaust ßtti fundurinn lÝka s÷guleg ßhrif sem leiddu til ■ess a­ VigdÝs Finnbogadˇttir gaf kost ß sÚr til forsetaembŠttis ßri­ 1980 og nß­i kj÷ri. Ůessa s÷gulega dags var minnst Ý gŠr, ■rem ßratugum sÝ­ar, me­ barßttufundi kvenna ß Ingˇlfstorgi. Hßtt Ý 50.000 manns, mest konur eins og fyrir ■rjßtÝu ßrum, komu saman Ý mi­borg ReykjavÝkur Ý gŠr til a­ minnast tÝmamˇtanna. Ůar var a­ finna fˇlk af ÷llum aldri og af ÷llum stÚttum. ═slenskar konur l÷g­u ni­ur vinnu klukkan 14:08 Ý gŠr. S˙ tÝmasetning er vissulega tßknrŠn - enda h÷f­u konur ■ß unni­ fyrir launum sÝnum ef liti­ er til ■ess a­ ■Šr munu hafa um 64% af launum karla. Vinnudegi kvenna var ■ß loki­ sÚ liti­ til launamunar kynjanna.

ËhŠtt er a­ segja a­ auglřsingaherfer­ VerslunarmannafÚlags ReykjavÝkur Ý sÝ­asta mßnu­i, ■ar sem varpa­ er athyglisver­u ljˇsi ß launamun kynjanna, hafi hitt Ý mark. ═ auglřsingunum sßum vi­ ■ekkta ═slendinga Ý ÷­rum kynjahlutverkum. V÷ktu auglřsingarnar athygli ß ■vÝ ■arfa umrŠ­uefni sem launamunur kynjanna vissulega er. ═ ■essum auglřsingum birtust t.d. Ůorger­ur KatrÝn Gunnarsdˇttir menntamßlarß­herra og varaforma­ur SjßlfstŠ­isflokksins, og GÝsli Marteinn Baldursson varaborgarfulltr˙i, Ý merkilegu ljˇsi. Ůessar auglřsingar hˇfu nau­synlega umrŠ­u ß nřtt plan og vakti ■÷rf ß lÝflegri umrŠ­u um mßli­ - sem ■Šr og ger­u. Eins og vita­ er, er launamunur kynjanna algj÷rlega ˇe­lilegur og leitt a­ ß okkar tÝmum sÚ hann enn til sta­ar. Ůa­ eru eiginlega merkilegustu skilabo­ kvennafrÝdagsins ßri­ 2005 a­ ekki hafi tekist a­ laga ■essi mßl ÷ll sem mˇtmŠlt var a­ vŠru Ý ˇlestri ß ßrinu 1975. Konur ■essa lands eiga ■a­ skili­ a­ vinnuframlag ■eirra Ý sambŠrilegum st÷rfum og karla sÚ meti­ jafnt. JafnrÚtti ver­ur a­ standa undir nafni - me­ vi­eigandi a­ger­um. Kynbundinn launamunur er og ver­ur ˇe­lilegur. ┴ ßrinu 2005 er ekkert anna­ vi­eigandi en a­ hann hverfi!

╔g vil nota tŠkifŠri­ og grat˙lera konum me­ gŠrdaginn. ŮŠr sřndu og s÷nnu­u ■ß, rÚtt eins og fyrir ■rem ßratugum, hversu mikilvŠgur hluti samfÚlagsins ■Šr eru. SamfÚlagi­ f˙nkerar ekki ßn ■eirra. Ůa­ er vel vi­ hŠfi a­ ■Šr minni ß st÷­u sÝna - n˙ ■arf a­ tryggja a­ konur fßi jafnmiki­ greitt fyrir sambŠrileg st÷rf og karlmenn. Anna­ kemur ekki til greina. Ůa­ a­ svona dag ■urfi ■rem ßratugum eftir hinn ÷fluga kvennafrÝdag 1975 segir sÝna s÷gu. ╔g er alinn upp af ÷flugum konum og hef alla tÝ­ meti­ mikils framlag ■eirra Ý mitt lÝf - ■Šr kenndu mÚr alveg grÝ­arlega miki­. Ef Úg lÝt til baka og hugsa um hvar Úg lŠr­i mest ß lÝfi­ hugsa Úg fljˇtt til mˇ­ur÷mmu minnar, SigurlÝnar Kristmundsdˇttur, f÷­ur÷mmu minnar, H÷nnu Stefßnsdˇttur og ÷mmusystur, Hugr˙nar Stefßnsdˇttur. ŮŠr ˇlu mig upp sem persˇnu og kenndu mÚr a­ meta lÝfi­ og grunn ■ess Ý raun. Ůa­ framlag er ˇmetanlegt og Úg tel ■vÝ jafnrÚtti skipta alveg grÝ­arlega miklu mßli. Ůa­ ■arf ■vÝ ekki a­ kenna mÚr eitt nÚ neitt Ý ■eim efnum. Ůeir sem ■ekkja mig og mÝnar sko­anir Ý jafnrÚttismßlum vita hvar Úg stend Ý ■essum efnum.

═ tilefni kvennafrÝdagsins er vi­ hŠfi a­ ˇska Ýslenskum konum innilega til hamingju me­ daginn.

OktavÝa Jˇhannesdˇttir

Prˇfkj÷r Samfylkingarinnar hÚr ß Akureyri ver­ur Ý nŠstu viku. Ef marka mß frÚttir mun ■ar ver­a kosi­ ß milli tˇlf einstaklinga um fj÷gur efstu sŠti listans. Ůeir sem lenda ne­ar eru ekki ÷ruggir ß lista. Er fyrirkomulagi­ eins og hjß VG Ý borginni - a­eins geta tvŠr konur og tveir karlar komist Ý gegn Ý ÷rugg sŠti. OktavÝa Jˇhannesdˇttir, eini bŠjarfulltr˙i Samfylkingarinnar hÚr ß Akureyri, ßkva­ a­ gefa ekki kost ß sÚr Ý prˇfkj÷ri­ og vÝkur h˙n ■vÝ ˙r bŠjarstjˇrn eftir komandi kosningar. OktavÝa hefur veri­ Ý bŠjarstjˇrn samfellt frß ßrinu 1998, fyrstu fj÷gur ßrin fyrir Akureyrarlista vinstri manna, og ■ß Ý meirihlutasamstarfi vi­ okkur sjßlfstŠ­ismenn. Frß 2002 hefur OktavÝa veri­ bŠjarfulltr˙i Samfylkingarinnar. Ůa­ hefur blasa­ vi­ seinustu vikurnar a­ OktavÝa myndi ekki fara fram, enda vi­ ramman reip a­ draga. Varama­ur hennar Ý bŠjarstjˇrn, Hermann Jˇn Tˇmasson, ßkva­ a­ gefa kost ß sÚr til lei­togast÷­unnar og ■ˇtti flestum ljˇst a­ OktavÝa hef­i ßtt erfi­an slag fyrir h÷ndum - hef­i h˙n gefi­ kost ß sÚr. Ver­ur frˇ­legt a­ sjß hva­ OktavÝa tekur sÚr fyrir hendur er h˙n vÝkur ˙r bŠjarstjˇrn. Persˇnulega vil Úg ■akka OktavÝu fyrir ßgŠt samskipti Ý pˇlitÝk hÚr Ý bŠ og ˇska henni gˇ­s gengis ß nřjum vettvangi - hva­ svo sem h˙n tekur sÚr n˙ fyrir hendur er h˙n vÝkur ˙r bŠjarpˇlitÝk.

Um fyrsta sŠti­ takast Hermann Jˇn og nafni hans, Hermann Ëskarsson, forma­ur kj÷rdŠmisrß­s Samfylkingarinnar Ý NA. Ůa­ ver­ur merkilegt a­ sjß hvor ■eirra muni vinna prˇfkj÷ri­ og hvernig munurinn ver­i ß milli ■eirra Ý atkvŠ­um tali­, er yfir lřkur. Ůeir nafnar takast vŠntanlega ß Ý brˇ­erni, en ljˇst er a­ sß sem tapar slagnum tapar nokkru. Annar er varabŠjarfulltr˙i, hinn forma­ur kj÷rdŠmisrß­s flokksins. Bß­ir vilja lei­a listann. Ennfremur er Ý frambo­i ┴sgeir Magn˙sson sem leiddi Akureyrarlistann ßri­ 1998 og var­ forma­ur bŠjarrß­s ß ■vÝ kj÷rtÝmabili, en var­ svo undir Ý lei­togabarßttunni hjß Samfylkingunni ßri­ 2002 fyrir OktavÝu. Hann tˇk ■ß ekki sŠti ß frambo­slista og hŠtti Ý bŠjarmßlum. N˙ kemur hann aftur - og sŠkist merkilegt nokk bara eftir ■ri­ja sŠti flokksins. Hann vill vera me­ greinilega - en hefur ekki ambisjˇnir Ý lei­togastˇl. Kannski hann Štli sÚr a­ ver­a barßttuma­ur flokksins Ý bŠnum. Frˇ­legt hva­ forystumenn SamfylkingarfÚlaga Ý bŠnum segja annars um ■a­. Um anna­ sŠti­ takast ß ■Šr Helena Karlsdˇttir og Sigr˙n Stefßnsdˇttir.

Ůa­ blasir vi­ a­ kona ver­i Ý ÷­ru sŠtinu - enda karl Ý hinu fyrsta. Ůetta ver­ur merkilegt prˇfkj÷r - og ljˇst a­ ekki ver­a allir sßttir a­ ■vÝ loknu. Kannski fßum vi­ a­ sjß s÷mu fřluna gjˇsa upp ■arna og var­ fyrir ■rem ßrum ■egar ┴sgeiri Magn˙ssyni var hafna­ Ý loku­u forvali innan flokksins.

Abba

Haldi­ var upp ß hßlfrar aldar afmŠli Eurovision, s÷ngvakeppni evrˇpskra sjˇnvarpsst÷­va, sÝ­astli­i­ laugardagskv÷ld. Sß Úg ekki ˙tsendinguna en horf­i ß uppt÷ku af henni Ý gŠrkv÷ldi. Var ßnŠgjulegt a­ horfa ß ■essa skemmtilegu ath÷fn - kynna sÚr ■ar ■ekkt l÷g keppninnar seinustu hßlfu ÷ldina og merkilega s÷gulega punkta keppninnar samhli­a ■vÝ. Vegna afmŠlisins var vali­ besta lag keppninnar seinustu hßlfu ÷ldina. Ůa­ kom fßum ß ˇvart a­ sigurlagi­ ß ■essu tÝmabili var Waterloo, sem hljˇmsveitin Abba flutti Ý s÷ngvakeppninni Ý Bretlandi ßri­ 1974. Er ■a­ a­ mÝnu mati ennfremur besta lag keppninnar. Vel var vali­ Ý a­draganda keppninnar en ■ar var hŠgt a­ kjˇsa ß milli fjˇrtßn laga sem sett hafa svip sinn ß s÷gu keppninnar. Eins og ßvallt ■egar fari­ er yfir langan feril og vali­ ß milli merkra s÷gulega punkta vantar alltaf eitthva­ inn Ý sem manni hef­i ■ˇtt geta­ sˇma­ sÚr vel ■ar. Vanta­i a­ mÝnu mati fj÷lda laga sem skara­ hefur fram ˙r ß sÝ­ustu hßlfu ÷ld og hef­i geta­ hloti­ meiri hei­urssess en ÷nnur l÷g. En ■a­ er eins og ■a­ er, segi Úg bara.

Ni­ursta­an er glŠsileg og vel vi­eigandi. Fß l÷g hafa sett sterkari svip ß tˇnlistars÷guna en Waterloo - var­ ■a­ enda upphaf a­ merkum frŠg­arferli sŠnsku sveitarinnar Abba, sem starfa­i af krafti Ý um ßratug og sigra­i heiminn. ═ ÷­ru sŠti Ý kosningunni var­ Volare, sem heitir rÚttu nafni Nel blu, di pinto di blu en ═talinn Domenico Modugno s÷ng ■a­ ßri­ 1958. ═ 3. sŠti var­ Hold me now sem Johnny Logan s÷ng til sigurs ßri­ 1987. Hef Úg aldrei veri­ neinn Šstur Eurovision-a­dßndi - ß t.d. ekkert complete safn laga ■ess en hef fylgst me­ eins og flestir. Hversu oft hefur ma­ur ekki heyrt Jˇn Ý nŠsta h˙si segjast ekki fylgjast me­ en hann er svo fyrsti ma­ur a­ skjßnum ß hverju ßri. M÷rg l÷g Ýslensk sem erlend Ý s÷gu keppninnar eru eftirminnileg. Íll erum vi­ annars a­dßendur keppninnar - hvert ß sinn hßtt. En ■a­ er alltaf gaman a­ fallegum l÷gum - sem vekja athygli og eignast sta­ Ý hjartanu.

Pßll Magn˙sson ˙tvarpsstjˇri

Ůa­ hefur varla fari­ framhjß neinum a­ Pßll Magn˙sson ˙tvarpsstjˇri, birtist n˙ ß sjˇnvarpsskjßm landsmanna Ý hverri viku og les frÚttir Ý kv÷ldfrÚttatÝma RÝkissjˇnvarpsins. Hefur ■etta mŠlst misjafnlega vel fyrir og er umdeilt me­al sumra, a­ ■vÝ er vir­ist. Er einsdŠmi a­ ˙tvarpsstjˇri lesi frÚttir Ý sjˇnvarpi. Mark˙s Írn Antonsson las kv÷ldfrÚttir 30. september 1991, ß 25 ßra afmŠli Sjˇnvarpsins. Mark˙s Írn var einn af fyrstu sjˇnvarpsfrÚttam÷nnum ■jˇ­arinnar og las hann frÚttir vegna afmŠlisins ■etta kv÷ld merkisafmŠlis Sjˇnvarpsins ■etta afmŠliskv÷ld, ßsamt Magn˙si Bjarnfre­ssyni. Var ■a­ engin tilviljun, en ■eir lßsu frÚttir Ý fyrsta sjˇnvarpsfrÚttatÝmanum hÚrlendis Ý oktˇberbyrjun 1966. Sß munur er ■ˇ ß a­ Mark˙s Írn var ■ß ekki starfandi ˙tvarpsstjˇri, heldur borgarstjˇri. Pßll tˇk sŠti Loga Bergmanns Ei­ssonar, er hann fˇr yfir ß St÷­ 2. Er a­ mÝnu mati varla hŠgt a­ kvarta yfir komu Pßls ß skjßinn. Hann er a­ mÝnu mati einn allra besti frÚtta■ulur Ý Ýslenskri sjˇnvarpss÷gu - hefur allt til a­ prř­a sem ■arf Ý starfi­. SÝ­asta laugardagskv÷ld ger­i Pßll grÝn a­ ■essu me­ kostulegum hŠtti - er hann lÚk sjßlfan sig Ý hinum řmsu st÷rfum hjß R┌V. Sßst ■ar vel a­ Pßll hefur h˙mor - fyrst og fremst fyrir sjßlfum sÚr.

SjßlfstŠ­isflokkurinn

Stjˇrnmßlaskˇli SjßlfstŠ­isflokksins hÚr ß Akureyri hefst Ý kv÷ld. Ůß munu Arnbj÷rg Sveinsdˇttir ■ingflokksforma­ur, og Sigr˙n Bj÷rk Jakobsdˇttir bŠjarfulltr˙i, ver­a me­ frams÷gur. Arnbj÷rg, sem setur nßmskei­i­, fjallar um sjßvar˙tvegsmßl en Sigr˙n Bj÷rk um sveitarstjˇrnarmßl. Er um a­ rŠ­a fyrsta kv÷ldi­ af sex ■ar sem fjalla­ er um fj÷lda ßhugaver­ra mßlefna. ┴ nßmskei­inu ver­ur m.a. fjalla­ um sjßvar˙tvegsmßl, heilbrig­ismßl, menntamßl, sveitarstjˇrnarmßl, rŠ­umennsku- og framkomu, frÚtta- og greinaskrif, umhverfismßl, samg÷ngumßl, stjˇrnskipan og stjˇrnsřslu, sjßlfstŠ­isstefnuna og SjßlfstŠ­isflokkinn. Um er a­ rŠ­a fj÷lbreytt og gott nßmskei­ sem haldi­ er fyrir sjßlfstŠ­isfÚl÷gin hÚr ß Akureyri. Mun nßmskei­i­ standa allt til 15. nˇvember, en ■vÝ lřkur me­ pallbor­sumrŠ­um ■ar sem fyrir sv÷rum ver­a Kristjßn ١r J˙lÝusson bŠjarstjˇri og lei­togi bŠjarstjˇrnarflokks SjßlfstŠ­isflokksins ß Akureyri, ١ra ┴kadˇttir forseti bŠjarstjˇrnar, og Sigr˙n Bj÷rk Jakobsdˇttir bŠjarfulltr˙i.

Saga gŠrdagsins
1970 Salvador Allende kj÷rinn forseti Chile - honum var steypt af stˇli Ý valdarßni hersins 1973.
1975 KvennafrÝdagurinn - Ýslenskar konur tˇku sÚr frÝ ß degi Sameinu­u ■jˇ­anna ß al■jˇ­legu kvennaßri, til a­ sřna fram ß mikilvŠgi starfa kvenna Ý ■jˇ­fÚlaginu. AthafnalÝf Ý landinu lama­ist a­ miklu leyti. ┴ LŠkjartorgi Ý ReykjavÝk var haldinn fundur sem 25.000 manns sˇttu, nŠr eing÷ngu konur. Fundurinn marka­i upphaf jafnrÚttisbarßttu kvenna og leiddi til stofnunar Kvennalista 1982.
1975 Sjˇnvarps˙tsendingar Ý lit hˇfust hÚr ß landi - deilur voru uppi um hvort Štti a­ taka upp lita˙tsendingar og var tekist ß Ý ■ings÷lum um hvort Štti a­ hafa litasjˇnvarp e­a auka dagskrßrger­.
2002 L÷gregla handtˇk John Allen Muhammad og Lee Boyd Malvo - ■eir hÚldu Ýb˙um ß Washington-svŠ­inu Ý greipum ˇttans um margra vikna skei­ me­ ■vÝ a­ skjˇta ß fˇlk me­ vei­iriffli ˙r launsßtri. Ůeir myrtu alls 10 manns Ý oktˇber 2002 og sŠr­u nokkra. Muhammad var dŠmdur til dau­a fyrr ß ■essu ßri og Malvo var dŠmdur Ý lÝfstÝ­arfangelsi. Bß­um dˇmunum var svo ßfrřja­ til HŠstarÚttar.
2003 Concorde flugvÚl fer Ý sÝ­ustu flugfer­ina - ßkve­i­ haf­i veri­ a­ hŠtta a­ flj˙ga me­ Concorde eftir h÷rmulegt slys ß Charles De Gaulle flugvelli Ý ParÝs 25. j˙lÝ 2000 ■ar sem 113 lÚtust.

Saga dagsins
1875 Fyrsta borgaralega hjˇnavÝgslan hÚr ß landi fˇr fram Ý Vestmannaeyjum, me­ leyfi konungs.
1937 Ljˇsafossst÷­in var gangsett - me­ ■vÝ jˇkst afl ß svŠ­i rafveitu RVK um r˙m 13.000 hest÷fl.
1976 ElÝsabet II Englandsdrottning, opna­i formlega ■jˇ­leikh˙s Bretlands, eftir m÷rg ßr Ý byggingu.
1993 Jean Chretien var­ forsŠtisrß­herra Kanada - hann sat ß valdastˇli allt til desember 2003.
2002 Íldungadeildar■ingma­urinn Paul Wellstone frß Minnesota, ferst Ý flugslysi ßsamt eiginkonu sinni Sheilu og dˇtturinni Marciu, Ý N-Minnesota ß kosningafer­alagi. Hann var fyrst kj÷rinn Ý ÷ldungadeildina ßri­ 1990 og endurkj÷rinn 1996. ═ kosningunum 11 d÷gum sÝ­ar var Walter Mondale fyrrum varaforseti BandarÝkjanna, frambjˇ­andi demˇkrata Ý sta­ hans. Hann tapa­i kosningunum fyrir Norm Coleman sem vann nauman sigur ■rßtt fyrir andlßt Wellstone, sk÷mmu fyrir kj÷rdaginn.

Snjallyr­i­
Svo er um Švi
÷ldungamanna
sem um sumar
sˇl fram runna;
hnÝga ■eir ß haustkv÷ldi
hÚrvistardags
hˇglega og blÝ­lega
fyrir hafsbr˙n dau­ans

Grßti ■vÝ hÚr enginn
g÷fugan f÷­ur
harmi ■vÝ hÚr enginn
h÷f­ingja li­inn;
fagur var hans lÝfsdagur,
en fegri er upp runninn
dřr­ardagur hans
hjß drottni lifanda.
Jˇnas HallgrÝmsson skßld (1807-1845) (H÷f­inginn)

Jˇnas HallgrÝmsson var skßld tilfinninga og sannra hughrifa - ■etta ljˇ­ hans um hinn fallna h÷f­ingja snertir streng Ý hjartarˇt minni. Fallegt og tilfinninganŠmt ljˇ­.


Engin fyrirs÷gn

Stefßn Fri­rik StefßnssonSunnudagspistillinn
sunnudagspistli Ý dag fjalla Úg um ■rj˙ frÚttamßl vikunnar:

- Ý fyrsta lagi fjalla Úg um ■řsk stjˇrnmßl, en stˇru flokkarnir Ý landinu hafa sami­ um stjˇrnarsamstarf sÝn ß milli, svonefnda stˇru samsteypu. Ver­ur Angela Merkel kanslari, Ý sta­ Gerhard Schr÷der sem hefur veri­ Ý ■vÝ embŠtti Ý r˙m sj÷ ßr. Blasa m÷rg vandamßl vi­ nřrri stjˇrn og umfangsmikil ˙rlausnarefni. Vi­ haf­i blasa­ a­ ekkert anna­ stjˇrnarmynstur gat gengi­ vi­ breyttar a­stŠ­ur Ý ■řskum stjˇrnmßlum eftir kosningarnar 18. september ■ar sem hvorug valdablokkin nß­i starfhŠfum meirihluta. Hefur stjˇrn af ■essu tagi ekki veri­ myndu­ sÝ­an ß mi­jum sj÷unda ßratug, en h˙n sat ßrin 1966-1969. Ůa­ eru ■vÝ ˇneitanlega ■ßttaskil n˙ ■egar samkomulag milli stˇru flokkanna blasir vi­. Brotthvarf Schr÷ders ˙r mi­punkti ■řskra stjˇrnmßla markar ■ßttaskil - hann hefur veri­ lykilspilari Ý ■řskum stjˇrnmßlum undanfarinn ßratug. Hann var lengi forsŠtisrß­herra Ý heimahÚra­i sÝnu, Ne­ra-Saxlandi. Hann var­ kanslari Ůřskalands Ý september 1998 eftir sigur vinstriflokkanna Ý ■ingkosningum. Ver­ur merkilegt a­ sjß hvernig Merkel muni ganga Ý embŠtti.

- Ý ÷­ru lagi fjalla Úg um skipan Bush forseta ß Harriet Miers sem dˇmara vi­ HŠstarÚtt BandarÝkjanna, sem vir­ist Štla a­ ver­a umdeild mj÷g. Heldur koma ■ˇ deilurnar upp ß skondnum sta­ a­ margra mati. J˙, ■a­ eru einmitt Ýhaldss÷mustu stu­ningsmenn forsetans sem skora n˙ ß hann a­ draga skipun Miers til baka og velja anna­ dˇmaraefni. Margir spyrja sig eflaust af hverju ■eir lßti til skarar skrÝ­a gegn Miers og vali hennar Ý rÚttinn. J˙, ■eir eru hrŠddir um a­ h˙n ver­i andstŠ­a ■ess sem menn telja a­ h˙n sÚ er h˙n er komin Ý rÚttinn. Miers ß ekki neina dˇmarasetu a­ baki og er ˇskrifa­ bla­ Ý m÷rgum helstu lykilmßlum seinustu ßra: t.d. hva­ var­ar samkynhneig­, fˇsturey­ingar og fleira. Er andsta­an svo langt gengin a­ Bush hefur or­i­ a­ verja vali­.

- Ý ■ri­ja lagi fjalla Úg um kostulegar till÷gur Arnar Sigur­ssonar arkitekts ß landsfundi fyrir viku, og snerust a­ mestu um andst÷­una vi­ ReykjavÝkurflugv÷ll. Ůrßtt fyrir ˇlÝkar sko­anir nefndarmanna Ý samg÷ngunefnd ß landsfundi um tilvist vallarins nß­ist samsta­a um or­alag Ý ßlyktunina Ý endal÷gum dr÷gum sem fyrir fundinn fˇru ß sunnudeginum. Var ■a­ ßnŠgjuleg ni­ursta­a - miki­ gle­iefni a­ svo skyldi vera. Ůa­ virtist ß fundunum nefndarinnar svo a­ Írn tŠki undir mßlami­lun Ý mßlinu og lag­i hann ekki fram neinar till÷gur beint Ý a­ra ßtt ■ar inni. Ůa­ kom ■vÝ mj÷g ß ˇvart a­ sjß till÷gur hans - sem voru felldar ß landsfundinum, sem er miki­ gle­iefni.

A­ lokum fjalla Úg um styrk Eddu Hei­r˙nar Backman, sem berst n˙ vi­ MND-sj˙kdˇminn. Dß­ist Úg a­ ■eim styrk hennar sem sßst Ý tveim sjˇnvarpsvi­t÷lum nřlega. Er ekki anna­ hŠgt en a­ skrifa um ■au vi­t÷l - en Úg, eins og margir fleiri, hrifust af ■vÝ hvernig Edda Hei­r˙n horfist Ý augu vi­ sj˙kdˇminn, barßttu lÝfs sÝns.


Ůjˇ­mßl

Ůjˇ­mßl

Nřlega kom ˙t athyglisvert tÝmarit a­ nafni Ůjˇ­mßl, Ý ritstjˇrn Jakobs F. ┴sgeirssonar. Ůar er a­ finna frˇ­legar og gˇ­ar greinar sem fjalla um řmislegt merkilegt, jafnt Ý stjˇrnmßlum sem ■jˇ­mßlum. ═ ■essu fyrsta riti Ůjˇ­mßls, sem Štla­ er a­ koma ˙t fjˇrum sinnum ß ßri, er a­ finna fj÷lbreyttar greinar. Ůarna er a­ finna Ýtarlega grein eftir Magn˙s ١r Gylfason um pˇlitÝska s÷gu R-listans, sem eins og flestir vita hefur n˙ geispa­ golunni, og ■ar er a­ sjßlfs÷g­u rakin sagan af valdatÝmanum sem hefur einkennst af Švintřrafjßrfestingum og st÷­nun umfram allt. Jˇhannes Nordal, fyrrum se­labankastjˇri, ritar merkilega grein um s÷gu Stjˇrnarrß­s ═slands.

Pßll Vilhjßlmsson, bla­ama­ur, ritar Ý tÝmariti­ grein um stjˇrnmßlaferil DavÝ­s Oddssonar, sem n˙ hefur viki­ af hinu pˇlitÝska svi­i og teki­ vi­ embŠtti se­labankastjˇra, eftir a­ hafa veri­ forma­ur SjßlfstŠ­isflokksins Ý 14 ßr, ■ar af forsŠtisrß­herra ═slands samfellt Ý 13 ßr af ■essum 14. Er ekki ofs÷gum sagt a­ skrif Pßls um DavÝ­ sÚu merkileg. Eins og flestir vita er Pßll ritari Samfylkingarinnar Ý Su­vesturkj÷rdŠmi. Auk Pßls rita Jˇnas H. Haralz, fyrrum bankastjˇri Landsbankans, og MatthÝas Johannessen, fyrrum ritstjˇri Morgunbla­sins, greinar um DavÝ­. Af ÷­ru efni mß nefna frˇ­lega grein Gl˙ms Jˇns Bj÷rnssonar um Samfylkinguna. Ůar er t.d. a­ finna margar skondnar lřsingar ß ■essum flokki, sem vert er a­ mŠla me­.

Ennfremur mß vekja athygli ß grein Ůorbj÷rns Broddasonar, prˇfessors, ■ar sem hann dŠmir bˇk Ëlafs Teits Gu­nasonar, Fj÷lmi­lar 2004. Eins og flestir vita er Ůorbj÷rn fyrrum borgarfulltr˙i Al■ř­ubandalagsins og ■vÝ au­vita­ fjarri ■vÝ samherji h÷fundar bˇkarinnar Ý stjˇrnmßlum. Bj÷rn Bjarnason, dˇmsmßlarß­herra, skrifar vettvangsgrein um stjˇrnmßlin Ý riti­ og vÝkur ■ar au­vita­ a­ ■eim stˇrtÝ­indum sem ur­u me­ brotthvarfi DavÝ­s Oddssonar ˙r stjˇrnmßlum. ┴sta M÷ller, al■ingisma­ur, sem tˇk sŠti ß ■ingi Ý sta­ DavÝ­s, ritar Ý Ůjˇ­mßl ennfremur mj÷g merkilega grein um rß­herraßbyrg­.

Er vel ■ess vir­i fyrir ßhugamenn um stjˇrnmßl og gˇ­ og vel Ýgrundu­ skrif um stjˇrnmßl og mßlefni samtÝmans, sem og sagnfrŠ­ilegar pŠlingar a­ lÝta ß Ůjˇ­mßl.

Saga dagsins
1956 Ů˙sundir ungverja mˇtmŠla komm˙nistastjˇrn landsins og krefjast almennra mannrÚttinda - stjˇrn landsins bar­i ni­ur mˇtmŠlin me­ har­ri hendi me­ beitingu valds nokkrum d÷gum sÝ­ar.
1973 Richard Nixon forseti, sam■ykkir a­ afhenda dˇmstˇlum hljˇ­ritanir ß tr˙na­arsamt÷lum ˙r forsetaskrifstofunni vegna Watergate-mßlsins. HŠstirÚttur landsins haf­i ß­ur skipa­ honum a­ afhenda segulb÷ndin. A­eins var birtur hluti spˇlanna ß ■essum tÝmapunkti, h÷f­a ■urfti fleiri mßl til a­ fß ÷ll g÷gnin. Birting ■eirra sumari­ 1974 leiddi Ý ljˇs a­ forsetinn haf­i fulla vitneskju, allt frß j˙nÝ 1972 ß innbrotinu Ý Watergate bygginguna og tˇk ■ßtt Ý yfirhylmingu mßlsins. Leiddi mßli­ til afsagnar Nixons forseta, 9. ßg˙st 1974. Hann var­ fyrstur af forsetum landsins til a­ segja af sÚr embŠtti.
1976 Nřr flugv÷llur vi­ Sau­ßrkrˇk tekinn Ý notkun - nefndur eftir Alexander Jˇhannessyni rektor.
2002 TÚtÚnskir uppreisnarmenn taka r˙mlega 700 manneskjur Ý gÝslingu Ý ■jˇ­leikh˙sinu Ý Moskvu - gÝslat÷kunni lauk tveim sˇlarhringum sÝ­ar ■egar yfirv÷ld rÚ­ust inn Ý leikh˙si­ og sprautu­u gasi ■ar inn. Allir uppreisnarmennirnir voru drepnir Ý innrßs hersins Ý h˙si­, auk ■eirra lÚtust um 120 gÝslar.
2003 George W. Bush forseti BandarÝkjanna, ßvarpar ßstralska ■ingi­ - neyddist til a­ gera hlÚ ß rŠ­unni vegna hrˇpa frß ■ingm÷nnum grŠningja sem mˇtmŠltu mj÷g, einkum vegna ═raksstrÝ­sins.

Snjallyr­i­
BŠrinn stendur vi­ botn ß l÷ngum fir­i
Blßir ßlar Ý sˇlskininu loga
١ kann ÷­rum a­ ■ykja meira vir­i,
a­ ■orskur og koli fylla alla voga.
Hvernig sem blŠs, er fj÷r­urinn alltaf fagur.
Fßir heillu­u lengur gamla vini.
Hann skÝn, ■egar ljˇmar ß lofti hei­ur dagur
Hann leiftrar Ý stjarnanna dřr­ og mßnaskini.

Vi­ borgarans augum blasa fjallatindar
brekkur og hlÝ­ar vaxnar grŠnu lyngi.
Sunnan af hei­um koma vorsins vindar
og vilja, a­ ßr og lŠkir me­ ■eim syngi.
Ůß leysir Ýsa, fuglar koma og kvaka.
┴ kv÷ldin ro­na bj÷rgin og taka undir.
Nˇttina birtir, villtir vŠngir blaka.
Veturinn kve­ur og bř­ur gˇ­ar stundir.
DavÝ­ Stefßnsson skßld frß Fagraskˇgi (1895-1964) (BŠrinn vi­ fj÷r­inn)

Ein af perlunum hans DavÝ­s frß Fagraskˇgi - hÚr er ort um bŠinn fagra vi­ fj÷r­inn nor­an hei­a. SŠtt og heilsteypt ljˇ­ sem lřsir vel hinum fagra Eyjafir­i.


Engin fyrirs÷gn

David DavisDavid Cameron

Lei­togakj÷ri­ Ý breska ═haldsflokknum er hafi­ af fullum krafti. Ferli­ vegna lei­togakj÷rsins hˇfst formlega fyrr Ý ■essum mßnu­i er Michael Howard lei­togi flokksins frß ßrinu 2003, ba­st lausnar. Ůa­ ger­i hann Ý lok flokks■ings ═haldsflokksins sem haldi­ var Ý Blackpool fyrri hluta mßna­arins. Fimm h÷f­u tilkynnt frambo­ ■egar frambo­sfrestur rann ˙t: David Cameron, Kenneth Clarke, David Davis, Liam Fox og Malcolm Rifkind. Ůar sem ekki nß­ist samsta­a um a­ breyta l÷gum um vali ß lei­toga flokksins fˇr ■vÝ svo a­ lei­togakj÷ri­ fer fram me­ sama hŠtti og er forveri Michael Howard ß lei­togastˇli, Iain Duncan Smith, var valinn Ý lei­togakj÷ri ßri­ 2001. Ůa­ er me­ ■eim hŠtti a­ ■ingflokkurinn křs me­ ˙tslßttarfyrirkomulagi ß milli lei­togaefnanna ■anga­ til a­ tveir standa eftir. Um ■ß munu svo flokksmenn kjˇsa Ý pˇstkosningu nŠstu vikurnar. Svo fˇr a­ Rifkind drˇ frambo­ sitt til baka Ý sÝ­ustu viku og eftir stˇ­u ■vÝ fjˇrir Ý lei­togakj÷ri innan ■ingflokksins. ┴ ■ri­judaginn fˇr fyrsta umfer­ lei­togakj÷rsins fram Ý ■ingflokknum.

Ůß fÚll Kenneth Clarke fyrrum fjßrmßlarß­herra Bretlands, ˙r leik. Hlaut hann fŠst atkvŠ­i fjˇrmenninganna, e­a 38 af ■eim 198 sem greidd voru. David Davis hlaut flest atkvŠ­i Ý umfer­inni, alls 62. David Cameron hlaut 56 atkvŠ­i og Liam Fox hlaut 42. Clarke var ■vÝ ˙r leik Ý umfer­inni. Ůetta var Ý ■ri­ja skipti sem Clarke fer Ý lei­togaslag. Hann fˇr fram ßri­ 1997 ■egar a­ Sir John Major lÚt af lei­togaembŠttinu eftir afhro­i­ Ý kosningunum ■a­ ßr. Hann tapa­i svo Ý pˇstkosningu allra flokksmanna fyrir Iain Duncan Smith ßri­ 2001. Hann fˇr ■ˇ ekki fram ßri­ 2003, enda var Michael Howard ■ß sjßlfkj÷rinn Ý lei­togast÷­una. Fullyr­a mß a­ einkum tvennt hafi orsaka­ ■a­ a­ Clarke fÚll ˙r leik. BŠ­i er hann har­ur Evrˇpusinni, sem fer ekki vel Ý ■ingmenn flokksins almennt, og svo er hann or­inn 65 ßra gamall og er eldri en n˙verandi lei­togi flokksins. Ůßttaskil ur­u samhli­a ■essu - Clarke er vŠntanlega ß ˙tlei­ ˙r stjˇrnmßlum a­ loknu ■essu kj÷rtÝmabili. Hann mun allavega aldrei ver­a lei­togi flokksins, ■essi ˙rslit lei­a til ■ess a­ ■essi umdeildi en litrÝki stjˇrnmßlama­ur pakkar ni­ur og heldur af hinu pˇlitÝska svi­i.

Leiddi tap Clarke til ■ess a­ fj÷lmargir stu­ningsmanna hans lřstu yfir stu­ningi vi­ lei­togaframbo­ David Cameron, og ■ˇtti eftir ■a­ sřnt a­ stu­ningur vi­ hann hef­i aukist umtalsvert. ═ gŠr fˇr svo ÷nnur umfer­ lei­togakj÷rsins fram. Ůß hlaut Cameron 90 atkvŠ­i, Davis hlaut 57 og Fox hlaut 51. Fox er ■vÝ ˙r leik - eins og flestir h÷f­u spß­ - og eftir standa ■eir Cameron og Davis. Vi­ blasir a­ sta­a David Cameron hefur vŠnkast verulega seinustu vikurnar. Ůau ■ßttaskil hafa ßtt sÚr sta­ a­ Davis, sem lengi vel var talinn fremstur Ý kj÷rinu og sigurstranglegastur, hefur misst ■ann sess til Cameron. Honum hefur vaxi­ mj÷g ßsmegin og stefnir allt Ý a­ hann ver­i lei­togi me­ mj÷g afgerandi hŠtti. Stu­ningur vi­ Davis hefur ■verra­ mj÷g hratt seinustu daga og stefnir allt Ý a­ hann ver­i fyrir miklu ßfalli Ý kj÷rinu. Ůa­ var Davis og stu­ningsm÷nnum hans ßfall hversu naumur sigur Davis var Ý fyrri umfer­inni.

David Davis

Enn meira ßfall ■ykir ■a­ a­ hann hafi misst forystuna til Cameron Ý seinni umfer­ ■ingflokksins. Ůa­ var ■ˇ fyrirsÚ­ a­ svo myndi fara. ŮvÝ var jafnvel spß­ um tÝma Ý gŠr fyrir kj÷ri­ a­ Cameron myndi fß fleiri en 100 atkvŠ­i Ý ■ingflokknum. SlÝk sta­a hef­i gert vonir frambjˇ­andans gegn honum Ý pˇstkosningunni allt a­ ■vÝ vonlausa og ■vÝ jafnvel spß­ a­ ekki kŠmi til pˇstkosningarinnar yr­i s˙ sta­an. Svo fˇr ekki og ■ykir ljˇst n˙ a­ Davis muni leggja allt undir og fara Ý pˇstkosninguna. Sigur Cameron Ý ■essari umfer­ var nokku­ afgerandi en ekki nˇgu afgerandi til a­ vera roth÷gg ß mˇtframbjˇ­andann. Davis heldur ■vÝ ßfram af krafti Ý lokabardagann. Vi­ tekur n˙ sex vikna slagur milli Cameron og Davis um hylli flokksmanna. Ef marka mß yfirlřsingar lei­togaefnanna ver­ur s˙ barßtta mj÷g h÷r­. Munu um 300.000 flokksfÚlagar Ý breska ═haldsflokknum n˙ fß lokavaldi­ Ý hendurnar um hvor DavÝ­inn Ý forystusveit ■eirra David – Cameron e­a Davis taki vi­ valdataumunum Ý flokknum.

Ůetta er vissulega nokku­ merkileg ■rˇun Ý breska ═haldsflokknum sem ßtt hefur sÚr sta­ Ý ■essum mßnu­i. Lengi vel var Cameron talinn djarfur a­ leggja Ý lei­togaslaginn og lengi vel talinn algj÷r outsider Ý slagnum. Hann haf­i enda a­eins seti­ ß ■ingi Ý fj÷gur ßr er hann lřsti yfir lei­togaframbo­inu og bar­ist lengi vel ß mˇti miklum straumi innan flokksstofnana og talinn vera me­ vonlaust frambo­. Davis haf­i yfirbur­ast÷­u lengi vel og tali­ um tÝma a­ slagurinn stŠ­i milli hans og Clarke. N˙ er Clarke fokinn burt og stjˇrnmßlaferli hans augljˇslega loki­ a­ loknu ■essu kj÷rtÝmabili. Skjˇtt skipast ■vÝ ve­ur Ý lofti Ý lei­togapˇlitÝk Ýhaldsmanna. Ůa­ er allavega hŠgt a­ or­a ■a­ ■annig a­ lei­togi hafi fŠ­st ß flokks■inginu Ý Blackpool. Ůar ur­u ■ßttaskilin – Cameron tala­i til flokksmanna me­ miklum fÝtonskrafti – algj÷rlega bla­laust og ■ˇtti ÷flugur me­an a­ Davis ■ˇtti flytja hundlei­inlega rŠ­u af bl÷­um. Munurinn ■ˇtti slßandi – sÝ­an hefur Cameron leitt slaginn og sÝfellt bŠtt vi­ forskoti­.

Aldursmunurinn ß milli Davis og Cameron er nokkur. Davis er jafngamall DavÝ­ Oddssyni se­labankastjˇra og fyrrum formanni SjßlfstŠ­isflokksins, fŠddur ßri­ 1948. Cameron er um fertugt, fŠddur ßri­ 1966 – ma­ur nřrra tÝma semsagt. Ůau ■ßttaskil eru Ý ■essu kj÷ri a­ ■arna takast ß nřji og gamli tÝminn Ý breska ═haldsflokknum - Ý fyrsta skipti Ý m÷rg herrans ßr. Margir telja a­ flokkurinn sÚ a­ ganga Ý gegnum kosningu, ekki bara um stefnu sÝna og strauma, heldur um ■a­ Ý hva­a ßtt hann vilji sŠkja me­ nřjum lei­toga. Hvort hann eigi bara a­ l˙kka vel e­a eigi a­ vera hugsjˇnapˇlitÝkus. Ůa­ er ■vÝ Ý raun tekist ß um framtÝ­arsřn lei­toganna, bŠ­i fyrir ═haldsflokkinn og sig sem lei­togaefni­ inn Ý framtÝ­ina. Michael Howard mun gegna lei­togast÷­unni Ý breska ═haldsflokknum allt til 6. desember nk. Ůann dag munu ˙rslitin ˙r pˇstkosningunni milli Davis og Cameron liggja fyrir. Hans hlutverk er ■ˇ a­ mestu formlegt n˙, enda er svi­sljˇs allra n˙ ß lei­togaefnunum sem berjast um a­ hljˇta sess hans innan flokksins.

David Cameron

N˙ er vissulega komi­ a­ krossg÷tum fyrir ═haldsflokkinn Ý starfi sÝnu. Ůar ■arf a­ fara fram mikil endurnřjun Ý forystuli­i a­ mÝnu mati og ekki sÝ­ur hugmyndafrŠ­ileg vinna vi­ a­ bŠ­i marka flokknum nřja tilveru og sˇknarfŠri. Ůa­ er alltaf svo a­ nřjir lei­togar koma til s÷gunnar og ■essi grunnvinna skilar ßrangri. Vi­ sjßum bara hvernig Verkamannaflokkurinn haf­i ■a­ lengi vel. Ůeir voru Ý stjˇrnarandst÷­u Ý heil 18 ßr og ßttu lengi Ý miklu basli vi­ a­ marka sÚr grunn til a­ lyfta sÚr til nřrra hŠ­a. Ůa­ tˇkst og ■a­ mun Ýhaldsm÷nnum takast, fyrr en sÝ­ar. Hinsvegar vantar breskum Ýhaldsm÷nnum verulega ß a­ hugmyndafrŠ­ilega heildin sÚ heil og menn hafa helst misreikna­ sig Ý ■vÝ a­ hafa ekki ÷fluga framtÝ­arsřn a­ bo­a. Ůa­ var helsti akkilesarhŠll ■eirra Ý annars gˇ­ri kosningabarßttu fyrr ß ßrinu. Ůa­ kann aldrei gˇ­ri lukku a­ střra a­ lei­a kosningabarßttu ßn framtÝ­arsřnar og lei­sagnar til framtÝ­ar um verkefni samtÝmans. Ůa­ ver­ur verkefni nŠsta lei­toga a­ taka vi­ keflinu og halda verkinu ßfram.

A­ mÝnu mati er nau­synlegt a­ menn fari nřjar ßttir og velji fˇlk nřrra tÝma til a­ lei­a flokkinn einmitt inn Ý nřja tÝma. Cameron er ■vÝ rÚtti ma­urinn a­ mÝnu mati fyrir Ýhaldsmenn. Breski ═haldsflokkurinn hefur Ý st÷­unni m÷rg sˇknarfŠri og allm÷rg tŠkifŠri er ■eir feta sig a­ ■vÝ a­ finna ■ann sem lei­ir ■ß ßfram - til sigurs!

Saga gŠrdagsins
1728 Mikill eldur kom upp Ý Kaupmannah÷fn - ■ar brann stˇr hluti bˇkasafns ┴rna Magn˙ssonar.
1905 Landsdˇmur stofna­ur til a­ dŠma Ý mßlum gegn rß­herrum fyrir brot ß stjˇrnarath÷fnum - allt frß stofnun dˇmsins hefur hann aldrei komi­ saman, enda ekki ■ˇtt neitt tilefni a­ svo skyldi vera.
1968 Jacqueline Bouvier Kennedy fyrrum forsetafr˙ BandarÝkjanna, ekkja John F. Kennedy, 35. forseta BandarÝkjanna, giftist milljar­amŠringnum Aristotle Onassis Ý Grikklandi - br˙­kaup ■eirra olli mj÷g miklum deilum. Ůa­ var ßstlaust a­ mestu, en entist til andlßts Onassis 1975 - Jackie lÚst 1994.
1973 Ëperuh˙si­ Ý Sydney formlega teki­ Ý notkun - ein glŠsilegasta menningarbygging s÷gunnar.
1989 Borgarleikh˙si­ Ý ReykjavÝk var vÝgt - ■a­ var 13 ßr Ý byggingu og var um 10.000 fm. a­ stŠr­.

Saga dagsins
1916 PÚtur Ottesen, 28 ßra bˇndi, var kj÷rinn ß ■ing fyrir Borgfir­inga - PÚtur sat ß ■ingi samfellt Ý 43 ßr, er hann lÚt af ■ingmennsku 1959 haf­i hann seti­ ß ■ingi lengst allra sem ■ar hafa teki­ sŠti.
1933 Ůjˇ­aratkvŠ­agrei­sla fˇr fram um afnßm bannlaganna - 15.866 greiddu atkvŠ­i me­ afnßmi en 11.625 greiddu atkvŠ­i ß mˇti till÷gunni. ┴fengisbann var svo formlega afnumi­ hinn 1. febr˙ar 1935.
1944 RÝkisstjˇrn Ëlafs Thors, Nřsk÷punarstjˇrnin, tˇk formlega vi­ v÷ldum - SjßlfstŠ­isflokkurinn, SˇsÝalistaflokkurinn og Al■ř­uflokkurinn ßttu a­ild a­ henni. H˙n sat a­ v÷ldum Ý r˙mlega ■rj˙ ßr. Meginmarkmi­ hennar var nřsk÷pun atvinnulÝfsins og uppbygging eftir seinni heimsstyrj÷ldina.
1961 Bjarni Jˇnsson vÝgslubiskup og fv. forsetaframbjˇ­andi, var­ fyrsti hei­ursborgari Ý ReykjavÝk.
1998 ┌tf÷r Gu­r˙nar KatrÝnar Ůorbergsdˇttur forsetafr˙ar, fˇr fram frß HallgrÝmskirkju Ý ReykjavÝk - ■jˇ­h÷f­ingjar Nor­urlandanna voru vi­staddir jar­arf÷r forsetafr˙arinnar. Karl Sigurbj÷rnsson biskup ═slands flutti huglj˙fa minningarrŠ­u um hana, en hann jar­s÷ng. RÝkisstjˇrn ═slands bar kistu hennar ˙r kirkju. A­ afh÷fninni lokinni var kista forsetafr˙arinnar flutt Ý Fossvogskapellu ■ar sem bßlf÷r fˇr fram. Duftkeri forsetafr˙arinnar var komi­ fyrir Ý Bessasta­akirkju sk÷mmu eftir ˙tf÷rina.

Snjallyr­i­
Heyri­ vella ß hei­um hveri,
heyri­ ßlftir syngja Ý veri:
═slands er ■a­ lag.
Heyri­ fljˇt ß fl˙­um duna,
foss Ý klettaskorum bruna:
═slands er ■a­ lag.

E­a fugl Ý eyjum kvaka,
undir kl÷pp og sk˙tar taka:
═slands er ■a­ lag.
Heyri­ brim ß bj÷rgum svarra,
bylja ■jˇta svipi snarra:
═slands er ■a­ lag.

Og Ý sjßlfs ■Ýn brjˇsti bundnar
blunda raddir nßtt˙runnar:
═slands eigi­ lag.
Innst Ý ■Ýnum eigin barmi,
eins Ý gle­i og eins Ý harmi
ymur ═slands lag.
GrÝmur Thomsen skßld (1820-1896) (═slandslag)

Ůetta ■jˇ­lega og kraftmikla ljˇ­ GrÝms Thomsens snertir alltaf streng Ý hjartanu mÝnu. Ůetta er fallegra en or­ fß lřst. Ůetta fagra ljˇ­ var svo fŠrt Ý una­slegan b˙ning vi­ lag Bj÷rgvins Gu­mundssonar. Stˇrfenglegt!


Engin fyrirs÷gn

Stefßn Fri­rik Stefßnsson

Ůriggja ßra afmŠli bloggvefsins
═ dag eru ■rj˙ ßr li­in sÝ­an Úg hˇf bloggskrif ß netinu ß ■essum sta­. Allt frß upphafi hafa hitamßl samtÝmans, bŠ­i ß vettvangi innlendra og erlendra stjˇrnmßla, veri­ umfj÷llunarefni Ý skrifum mÝnum. Ůennan vettvang hef Úg nota­ til a­ tjß mÝnar sko­anir um helstu mßlin, fara yfir ■au frß m÷rgum hli­um og vera me­ ˙ttekt ß ■vÝ sem helst er frÚttnŠmt. Fyrir mÚr var bloggheimurinn frß upphafi einkar spennandi vettvangur til a­ tjß sko­anir mÝnar og hef Úg uppfŠrt bloggvefinn reglulega allan ■ennan tÝma. Fyrir tveim ßrum breytti Úg uppsetningunni verulega og bŠtti hana nokku­ og til s÷gunnar kom ÷flugri umfj÷llun. ═ febr˙armßnu­i breytti Úg aftur til og Ý sumar hŠtti Úg me­ gamlan og gˇ­an flokk og kaflaskiptingu og vi­ blasir ■etta sem n˙ sÚst: samantekt Ý fimm punktum, dagleg umfj÷llun og Ý lokin s÷gulegir punktar og snjallyr­i. Allan tÝmann hef Úg haft sanna ßnŠgju af ■essu. Myndi varla nenna ■essu nema s÷nn ßstrÝ­a ß umfj÷llunarefnunum og hjartans ßhugi ß ■jˇ­mßlum vŠri fyrir hendi. PŠlingarnar halda ßfram af krafti.

bestu kve­jur og kŠrar ■akkir fyrir samfylgdina
Stefßn Fri­rik Stefßnsson

Kenneth Clarke

Kenneth Clarke fyrrum fjßrmßlarß­herra Bretlands, fÚll Ý gŠr ˙r leik Ý lei­togakj÷ri breska ═haldsflokksins. Hlaut hann ■vÝ fŠst atkvŠ­i ■eirra fj÷gurra sem gefi­ h÷f­u kost ß sÚr til lei­togast÷­unnar. Hann hlaut 38 atkvŠ­i af ■eim 198 sem greidd voru. David Davis hlaut flest atkvŠ­i, alls 62. David Cameron hlaut 56 atkvŠ­i og Liam Fox hlaut 42. Clarke er ■vÝ ˙r leik og kosi­ ver­ur a­ nřju ß morgun milli ■eirra ■riggja sem eftir standa. Ůeir tveir sem standa eftir a­ lokinni ■eirri umfer­ fara Ý lokaumfer­ina, sem er pˇstkosning allra flokksmanna. Ůetta er Ý ■ri­ja skipti sem Clarke fer Ý lei­togaslag - alltaf hefur hann tapa­ slagnum. Hann fˇr fram ßri­ 1997 ■egar a­ Sir John Major lÚt af lei­togaembŠttinu eftir afhro­i­ Ý kosningunum ■a­ ßr. Hann tapa­i svo Ý pˇstkosningu allra flokksmanna fyrir Iain Duncan Smith ßri­ 2001. Hann fˇr ■ˇ ekki fram ßri­ 2003, enda var Michael Howard ■ß sjßlfkj÷rinn Ý lei­togast÷­una. Fullyr­a mß a­ einkum tvennt hafi orsaka­ ■a­ a­ Clarke fÚll ˙r leik. BŠ­i er hann har­ur Evrˇpusinni, sem fer ekki vel Ý ■ingmenn flokksins almennt, og svo er hann or­inn 65 ßra gamall og er eldri en n˙verandi lei­togi flokksins.

Ůßttaskil ver­a samhli­a ■essu - Clarke er vŠntanlega ß ˙tlei­ ˙r stjˇrnmßlum a­ loknu ■essu kj÷rtÝmabili. Hann mun allavega aldrei ver­a lei­togi flokksins, ■essi ˙rslit lei­a til ■ess a­ ■essi umdeildi en litrÝki stjˇrnmßlama­ur pakkar ni­ur og heldur af hinu pˇlitÝska svi­i. Vi­ blasir a­ sta­a David Cameron hefur vŠnkast verulega seinustu vikurnar. N˙ ■egar hafa margir af lykilstu­ningsm÷nnum Clarke a­ sty­ja hann. Vi­ blasir a­ hann muni fß flest atkvŠ­i Ý kj÷rinu ß morgun. Ůau ■ßttaskil hafa ■vÝ ßtt sÚr sta­ a­ Davis, sem lengi vel var talinn fremstur Ý kj÷rinu og sigurstranglegastur, hefur misst ■ann sess til Cameron. Honum hefur vaxi­ mj÷g ßsmegin og stefnir allt Ý a­ hann ver­i lei­togi me­ mj÷g afgerandi hŠtti. Stu­ningur vi­ Davis hefur ■verra­ mj÷g hratt seinustu daga og stefnir allt Ý a­ hann ver­i fyrir miklu ßfalli ß morgun. Ůa­ var Davis og stu­ningsm÷nnum hans ßfall hversu naumur sigur Davis var Ý fyrri umfer­inni. Ůa­ blasir vi­ a­ margir t÷ldu a­ Cameron myndi ekki komast yfir 50 atkvŠ­i Ý fyrstu umfer­inni. Ůa­ a­ svo fˇr lei­ir til ■ess a­ sta­a Davis veikist - eins og sÚst hefur Ý dag og Ý gŠr.

Svo gŠti fari­ a­ sigur Cameron Ý annarri umfer­inni ver­i svo yfirgnŠfandi a­ ekki komi til framhaldskosninga. Mˇtherji hans Ý pˇstkosningunni leggi ekki Ý ■ann slag og pakki saman. Forskot Cameron er enda or­i­ svo yfirgnŠfandi a­ fßtt anna­ kemur or­i­ til greina en a­ hann nßi Ý mark. Hann hefur me­byr lykilflokksmanna og hefur stu­ning almennra flokksmanna Ý k÷nnunum. Ef marka mß frÚttir Ý dag telja margir a­ Cameron ver­i jafnvel or­inn lei­togi strax fyrir helgi - en til ■ess ■arf sß sem fer Ý pˇstkosninguna a­ draga sig til baka. Margir telja ■a­ blasa vi­ - enda hafi Cameron nß­ ■a­ afgerandi st÷­u a­ mˇtherjinn telji vonlaust a­ hafa hann undir. Ůetta er merkileg ■rˇun, enda var Cameron talinn djarfur a­ leggja Ý lei­togaslaginn og lengi vel talinn outsider Ý slagnum. En skjˇtt skipast oft ve­ur Ý lofti. Ůa­ er allavega hŠgt a­ or­a ■a­ ■annig a­ lei­togi hafi fŠ­st ß flokks■inginu Ý Blackpool.

ReykjavÝkurflugv÷llur

┴ landsfundi SjßlfstŠ­isflokksins var nokku­ rŠtt um flugv÷llinn Ý Vatnsmřrinni. Sat Úg fundi samg÷ngunefndar ■ar sem var lÝfleg umrŠ­a um mßli­. Ůrßtt fyrir ˇlÝkar sko­anir nefndarmanna ß tilvist vallarins nß­ist samsta­a um or­alag Ý ßlyktunina Ý endanlegum dr÷gum sem fyrir fundinn fˇru ß sunnudeginum. Var ■a­ ßnŠgjuleg ni­ursta­a - miki­ gle­iefni a­ svo skyldi vera. A­ilar komu til mˇts hvor vi­ annan og ni­ursta­an farsŠl fyrir okkur ÷ll - einkum ■ˇ flokkinn okkar. Einn ■eirra sem sat fundi nefndarinnar og tˇk undir samkomulagi­ a­ ■vÝ er virtist var Írn Sigur­sson arkitekt og frambjˇ­andi Ý prˇfkj÷ri flokksins Ý borginni. Eins og allir vita er Írn ekki stu­ningsma­ur vallarins. Ůa­ virtist ß fundunum nefndarinnar svo a­ Írn tŠki undir mßlami­lun Ý mßlinu og lag­i hann ekki fram neinar till÷gur beint Ý a­ra ßtt ■ar inni. Ůa­ kom ■vÝ mj÷g ß ˇvart ■egar sami ma­ur lag­i fram ß sunnudeginum till÷gu um a­ ReykjavÝkurflugv÷llur Štti a­ vera farinn ˙r Vatnsmřrinni, eigi sÝ­ar en ßri­ 2012. Komu frß honum ennfremur fleiri till÷gur Ý svipa­a ßtt - allar me­ ■eim hŠtti a­ vera algj÷rlega ˇvi­unandi fyrir landsbygg­arfˇlk.

Ůessi gangur mßla hef­i varla or­i­ frÚttaefni hÚr ß ■essum vef nema fyrir ■Šr sakir a­ Úg og a­rir tˇkum ekki eftir ■essum till÷gum Arnar inni Ý nefndinni. Ůetta var mj÷g merkilegt, svo vŠgt sÚ til or­a teki­. Eins og allir vita sem sßtu Ý nefndinni tˇk Írn ■ßtt Ý ■vÝ ßsamt fj÷lda manna a­ mˇta or­alag sem vera mŠtti til mßlami­lunar og var ekki a­ flagga neinum sˇlˇmennskutill÷gum. ŮŠr komu ■ˇ fram ß sunnudeginum. Er mj÷g vŠgt til or­a teki­ a­ vi­ h÷fum or­i­ gßttu­ ß ■essum vinnubr÷g­um og undrandi ß ■vÝ a­ ■essar till÷gur kŠmu fram og ■a­ me­ ■essum hŠtti. Birna Lßrusdˇttir forma­ur vinnuhˇpsins um samg÷ngumßl Ý a­draganda fundarins, fˇr Ý pontu og lag­i fram till÷gu til frßvÝsunar ß till÷gur Arnar. Kom ■ß Írn Ý pontu og var­i till÷gur sÝnar. Me­an a­ hann tala­i lyftum vi­ landsbygg­arfˇlk (og fleiri) upp rau­a nei-spjaldinu sem nota­ var vi­ atkvŠ­agrei­slur. ١tti okkur ■a­ sterk skilabo­ a­ senda manninum og skilabo­um hans rau­a spjaldi­ me­ tßknrŠnum hŠtti. Var ■a­ mj÷g vi­eigandi.

Svo fˇr a­ till÷gur hans voru felldar. Var ■a­ mj÷g gle­ilegt! Afsta­a fundarmanna kom vel fram og meirihluti landsfundarfulltr˙a henti till÷gum hans algj÷rlega ˙t Ý hafsauga! Tek Úg undir me­ Halldˇri Halldˇrssyni bŠjarstjˇra ß ═safir­i, sem ritar um mßli­ Ý dagbˇkinni ß vef sÝnum, a­ Írn Sigur­sson ■urfi a­ fara ß nßmskei­ Ý fÚlagsstarfsemi og funda■ßttt÷ku! Ůa­ veitti varla af ■vÝ. Allavega fˇr ■a­ svo a­ arkitektinn rann ß rassinn me­ till÷gur sÝnar ß fundinum - okkur landsbygg­arfˇlki til mikillar gle­i!

Daniel Craig

N˙ hefur veri­ tilkynnt formlega a­ leikarinn Daniel Craig muni taka vi­ hlutverki njˇsnara hennar hßtignar, James Bond, sem ber kenniheiti­ 007 Ý bresku leyni■jˇnustunni. Markar vali­ ß Craig nokkur ■ßttaskil - enda ver­ur hann fyrsti ljˇshŠr­i leikarinn sem leikur ofurnjˇsnarann Ý r˙mlega fj÷gurra ßratuga langri s÷gu kvikmyndanna um Bond. Tekur hann vi­ hlutverkinu af Pierce Brosnan, sem lÚk Bond Ý fjˇrum kvikmyndum ß tÝmabilinu 1995-2002. Mun Craig birtast ßhorfendum Ý kvikmyndinni Casino Royale, sem ver­ur frumsřnd ß nŠsta ßri. Ver­ur ■a­ 21. kvikmyndin sem Broccoli-fj÷lskyldan framlei­ir um Bond. Eftirsjß er af Brosnan Ý hlutverki Bond. Taldi Úg lengi vel a­ hann hef­i ßtt a­ leika Bond einu sinni enn. En skiljanlegt er a­ framlei­endur vilji breyta til. Ver­ur frˇ­legt a­ sjß Daniel Craig fŠra okkur annan og unglegri Bond Ý nřju myndinni.

Sßlin

Rosalega er nřja lagi­ me­ Sßlinni gott. ╔g er ekki fjarri ■vÝ a­ lagi­ "Undir ■Ýnum ßhrifum" sÚ besta lag Sßlarinnar Ý fj÷ldam÷rg ßr. Ůa­ allavega hitti beint Ý hjartasta­ hjß mÚr - svo er um fleiri hef Úg heyrt. Stˇrfenglegt lag - ■eir eru algj÷rir snillingar strßkarnir. ═ vikunni var myndbandi­ vi­ lagi­ frumsřnt Ý ═slandi Ý dag hjß SvansÝ og Ingu Lind. Hvet alla til a­ horfa ß ■a­ - stˇrfenglegt myndband sem segir sŠta og huglj˙fa ßstars÷gu (afturßbak skemmtilegt nokk) frß ■vÝ a­ ßstin kviknar milli tveggja einstaklinga ■ar til a­ kemur a­ ■eirri stundu a­ annar a­ilinn kve­ur ■ennan heim. Stˇrfenglegt lag - frßbŠrt myndband. Klikkar ekki!

Saga dagsins
1918 SpŠnska veikin barst til landsins me­ tveimur skipum, ÷­ru frß Kaupmannah÷fn en hinu frß
New York. ═ hinni skŠ­u infl˙ensu lÚtust ß fßum vikum vel ß fimmta hundra­ manns Ý ReykjavÝk.
1965 Fyrsta plata hljˇmsveitar Ingimars Eydal kom ˙t. Me­al laga ß pl÷tunni voru klassÝsk l÷g ß bor­ vi­ Vor Ý Vaglaskˇgi og ┴ sjˇ. Hljˇmsveitin starfa­i me­ breytingum allt til andlßts Ingimars ßri­ 1993.
1973 Richard Nixon forseti BandarÝkjanna, neitar a­ afhenda dˇmstˇlum hljˇ­ritanir ß tr˙na­arsamt÷lum ˙r forsetaskrifstofunni vegna Watergate-mßlsins. Ůessi ßkv÷r­un leiddi til mßlaferla sem lauk fyrir hŠstarÚtti ■ar sem forsetanum var skipa­ a­ afhenda hljˇ­ritanirnar. S˙ ßkv÷r­un leiddi Ý ljˇs a­ forsetinn haf­i fulla vitneskju, allt frß j˙nÝ 1972 ß innbrotinu Ý Watergate bygginguna og tˇk ■ßtt Ý yfirhylmingu mßlsins. Leiddi mßli­ til afsagnar forsetans, 9. ßg˙st 1974.
1989 Guildford fjˇrmenningunum sleppt ˙r fangelsi, eftir a­ sanna­ var a­ ■au voru saklaus um a­ hafa sta­i­ ß bakvi­ sprengjutilrŠ­i Ý Guildford 1975. Ůau sßtu inni saklaus Ý 15 ßr, er tali­ eitt mesta hneyksli­ Ý rÚttars÷gu Bretlands - saga mßlsins er s÷g­ Ý kvikmyndinni In the Name of the Father.
2003 Mˇ­ir Teresa ger­ a­ dřrlingi af Jˇhannesi Pßli pßfa II vi­ hßtÝ­lega ath÷fn - h˙n lÚst 1997.

Snjallyr­i­
═ regninu elskendur finnur­u falda,
fallandi regni­ mun yfir ■au tjalda,
hj÷rtun ■au titra, hj÷rtun ■au loga,
hj÷rtun sÚr fˇrna undir silfru­um boga.

Vi­ ■ig Úg tala me­an tungli­ syndir
tekur ■Ýn augu sřnir ■Úr myndir.
LÝfinu mundi Úg vissulega voga
Ý von um koss undir silfru­um boga.

Dagarnir mÝnir daufir lÝ­a,
daprir eftir ßstinni ■urfum a­ bÝ­a
Ý hjarta mitt sem hamast togar
h˙mblß augu undir silfru­um boga.

Ef Ý regninu elskendur finnur­u farna
felldu ekki dˇminn, allavega ekki ■arna,
ef ■˙ a­eins heldur vi­ hjartans loga
mun hamingjan bÝ­a undir silfru­um boga.

┴stin undir silfru­um boga bÝ­ur
a­ bros ■itt vakni ■vÝ tÝminn lÝ­ur.
Ef regninu kaldar g÷turnar gengur
gakktu undir bogann og dveldu ■ar lengur.
Bubbi Morthens tˇnlistarma­ur (Silfra­ur bogi)

Ein af perlunum hans Bubba - sŠtt og hugheilt ljˇ­ sem fŠrt var Ý undurfagran b˙ning ß pl÷tunni D÷gun fyrir tveim ßratugum.


Engin fyrirs÷gn

Geir H. Haarde utanrÝkisrß­herra og forma­ur SjßlfstŠ­isflokksins

Ýtarlegum pistli ß heimasÝ­u minni Ý dag fjalla Úg um 36. landsfund SjßlfstŠ­isflokksins. Ůßttaskil hafa ßtt sÚr sta­ Ý flokknum. ┴ landsfundinum stÚ DavÝ­ Oddsson ver­andi se­labankastjˇri, af hinu pˇlitÝska svi­i, Ý or­sins fyllstu merkingu er hann labba­i af a­alsvi­inu Ý Laugardalsh÷ll og hÚlt ˙t Ý sal. Hann var ekki lengur forystuma­ur SjßlfstŠ­isflokksins, haf­i afhent v÷ldin innan flokksins til eftirmanns sÝns. Geir H. Haarde utanrÝkisrß­herra, haf­i ■ß veri­ kj÷rinn forma­ur SjßlfstŠ­isflokksins og teki­ vi­ forystu flokksins af DavÝ­. A­ baki er merkur ferill – r˙mlega ■riggja ßratuga stjˇrnmßlaferill ÷flugs lei­toga sem leitt hefur SjßlfstŠ­isflokkinn Ý einn og hßlfan ßratug, Ý senn bŠ­i me­ kraftmiklum og glŠsilegum hŠtti. Ůßttaskilin felast Ý brotthvarfi ■essa sterka lei­toga. Eftirma­urinn er ■ˇ af s÷mu kynslˇ­ – nßinn samstarfsma­ur og fÚlagi DavÝ­s Ý r˙ma ■rjß ßratugi, ma­ur sem ■ekkir SjßlfstŠ­isflokkinn og stjˇrnmßlavettvanginn mj÷g vel. Ůßttaskil ur­u svo Ý varaformannskj÷ri ■egar a­ Ůorger­ur KatrÝn Gunnarsdˇttir var kj÷rin varaforma­ur, fyrst kvenna. ١ a­ kosning hafi veri­ milli Ůorger­ar KatrÝnar og Kristjßns ١rs um embŠtti varaformanns var barßttan vinsamleg og drengilega hß­ a­ hßlfu ■eirra beggja.

Geir H. Haarde utanrÝkisrß­herra og forma­ur SjßlfstŠ­isflokksins, tekur vi­ flokknum heilum og ÷flugum ß bakvi­ sig. Flokksmenn fŠr­u honum forystuna Ý flokknum me­ afgerandi hŠtti og enginn vafi leikur ß ■vÝ hversu sterkur lei­togi hann er vi­ ■essi ■ßttaskil. Ůegar a­ sterkir lei­togar kve­ja ver­ur alltaf tˇmar˙m. Vi­ sjßlfstŠ­ismenn erum svo heppnir a­ eiga sterka stjˇrnmßlamenn sem geta teki­ vi­ forystunni af krafti vi­ brotthvarf DavÝ­s. Geir H. Haarde er ■ekktur fyrir verk sÝn og st÷rf Ý ■ßgu SjßlfstŠ­isflokksins. Honum voru launu­ ■au st÷rf Ý kosningunni Ý gŠr me­ ■eim hŠtti sem fyrir liggur. Geir er vel kominn a­ ■vÝ a­ taka vi­ forystu flokksins. Hann hefur seti­ ß ■ingi frß ßrinu 1987 og hefur a­eins Halldˇr Bl÷ndal seti­ lengur Ý ■ingflokki SjßlfstŠ­isflokksins. Geir var varaforma­ur flokksins Ý sex ßr, en hann var kj÷rinn varaforma­ur me­ yfirbur­um ß landsfundi flokksins Ý a­draganda ■ingkosninganna ßri­ 1999, og var fjßrmßlarß­herra, lengur en nokkur annar Ý Ýslenskri stjˇrnmßlas÷gu, e­a Ý r˙m sj÷ ßr, og hefur n˙ teki­ sŠti sem utanrÝkisrß­herra. Ver­ur merkilegt a­ fylgjast me­ Geir Ý nřju hlutverki Ý Ýslenskum stjˇrnmßlum.

Ůa­ var aldrei vafi ß ■vÝ Ý mÝnum huga fyrir landsfundinn a­ Geir myndi hljˇta glŠsilega kosningu sem eftirma­ur DavÝ­s ß formannsstˇli. Vi­ sameinumst n˙ ÷ll sem eitt a­ baki Geir og sty­jum hann heilshugar Ý ■eim verkefnum sem blasa vi­ honum og flokknum okkar ß komandi ßrum. Framundan eru tvŠr mj÷g spennandi kosningar og ßhugavert ver­ur a­ vinna fyrir flokkinn Ý ■eim ßt÷kum sem fylgja kosningunum, og undir forystu Geirs sem formanns okkar. Ůa­ hefur veri­ gŠfa SjßlfstŠ­isflokksins seinustu ßrin a­ fylgja formanni sÝnum heilshugar Ý ■vÝ sem gera ■arf og ■eim verkefnum sem framundan eru ß veginum. Lengi var sagt a­ ■egar a­ DavÝ­ Oddsson myndi lßta af formennsku myndu pˇlitÝsk ßt÷k og ˇsamsta­a einkenna andr˙mslofti­ vi­ ■au ■ßttaskil. Ůa­ var­ ekki svo – andstŠ­ingum okkar var­ ekki a­ ■eirri ˇsk sinni a­ lŠti yr­u vi­ brotthvarf DavÝ­s. Vi­ fŠr­um Geir formennskuna me­ ÷flugum og samhentum hŠtti og hann hefur umbo­ okkar til forystu. Bind Úg vonir vi­ a­ Geir muni lei­a brßtt rÝkisstjˇrn og taka vi­ forystu Ý stjˇrnmßlum me­ sama hŠtti og DavÝ­ Oddsson ger­i.

RÚtt eins og ljˇst var fyrir landsfundinn a­ Geir yr­i forma­ur var ÷llum ljˇst a­ nřr varaforma­ur yr­i kj÷rinn ß landsfundinum. ═ frambo­i voru eins og fyrr segir Kristjßn ١r og Ůorger­ur KatrÝn. Eins og vel kom fram Ý pistli ß vef mÝnum fyrir tŠpum mßnu­i er frambo­ ■eirra lßgu fyrir ßkva­ Úg a­ sty­ja Kristjßn ١r til varaformennsku. Hef Úg ■ekkt Kristjßn ١r J˙lÝusson Ý um tvo ßratugi og ■vÝ engin undur og stˇrtÝ­indi a­ Úg hafi stutt hann af krafti Ý ■essu varaformannskj÷ri. Kristjßn ١r sanna­i fyrir mÚr og ÷llum ÷­rum sem ■ekkja hann og bakgrunn hans Ý rŠ­unni ß laugardeginum hvernig hann er – bŠ­i sem stjˇrnmßlama­ur og persˇna. Hann er kraftmikill, hei­arlegur og ßbyrg­armikill stjˇrnmßlama­ur – ÷flugur ma­ur me­ mikla reynslu – sem ■orir a­ taka ßhŠttur og vill vinna verkin af krafti. Heyr­i Úg vel ß landsfundinum a­ fˇlki lÝka­i markvissar ßherslur hans og metna­ur fyrir h÷nd flokksins Ý varaformannskj÷rinu. Kom hann enda fram me­ markvissa stefnu um a­ efla innra starf flokksins og sˇtti fram af krafti – umfram allt me­ metna­ fyrir h÷nd flokksins a­ lei­arljˇsi. ١tti mÚr honum mŠlast ■ar vel og nß­i hann eflaust til ■eirra sem ˇßkve­nir voru, enda heyr­i Úg almenna ßnŠgju allra me­ rŠ­u hans.

Ůegar kom a­ kj÷rinu var ÷llum ljˇst a­ mjˇtt gŠti or­i­ ß munum og Kristjßn hef­i unni­ mj÷g ß. Fyrir fundinn ■ˇtti m÷rgum sem svo a­ frambo­ Kristjßns ١rs vŠri vonlaust og sˇtt hef­i veri­ fram af hans hßlfu a­eins til a­ skora keilur Ý athygli. Ůeir sem ■ekkja Kristjßn ١r vita a­ hann er keppnisma­ur og leggur aldrei af sta­ nema vera fullkomin alvara. Ůa­ sßu allir sem fylgdust me­ rŠ­u hans ß laugardeginum. Hann er enda keppnisma­ur. Svo fˇr a­ Ůorger­ur KatrÝn hlaut kj÷r sem varaforma­ur SjßlfstŠ­isflokksins. Marka­i h˙n sÚr ■ar sess Ý s÷gu flokksins, enda er h˙n fyrsta konan Ý s÷gu hans sem tekur sŠti Ý Š­stu forystu hans. Ůorger­ur KatrÝn hlaut 728 atkvŠ­i e­a 62,3%. Kristjßn ١r hlaut 424 atkvŠ­i e­a 36,3%. Var alveg ljˇst ß ■essum ˙rslitum a­ Kristjßn ١r haf­i ÷flugan stu­ning og gott bakland Ý formannskj÷rinu. 10 a­rir sjßlfstŠ­ismenn fengu samtals 16 atkvŠ­i. Vi­ sem studdum Kristjßn ١r J˙lÝusson erum ßnŠg­ me­ gˇ­an ßrangur hans Ý kosningunni, sem mun efla hann til komandi verkefna Ý pˇlitÝk, og vinnum af krafti me­ Ůorger­i KatrÝnu Ý innra starfinu.

Ůßttaskil hafa or­i­ Ý Ýslenskum stjˇrnmßlum. Stjˇrnmßlaferli DavÝ­s Oddssonar er loki­ og flokksmenn hafa ß fj÷lmennum og gˇ­um landsfundi fŠrt Geir H. Haarde forystuna Ý flokknum. Ůetta var mj÷g gˇ­ helgi og ßnŠgjulegur fundur og virkilega gaman a­ hittast og eiga svo gˇ­a stund. R˙mlega ■˙sund manns greiddu atkvŠ­i Ý kosningu um formann og varaformann og vi­ finnum ß ■vÝ og kraftinum ß fundinum hversu flokkurinn fer ÷flugur inn Ý pˇlitÝskan vetur. Geir er vel kominn a­ ■vÝ a­ taka vi­ pˇlitÝskum v÷ldum DavÝ­s Oddssonar. Ůorger­ur KatrÝn fÚkk ÷flugt umbo­ til varaformennsku og mun vonandi vinna af krafti a­ innra starfi flokksins og ■eim verkefnum sem mikilvŠg eru Ý a­draganda tveggja kosninga. A­ fundinum loknum hÚldu sjßlfstŠ­ismenn sßttir til sÝns heima. Samsta­a okkar er mikil og vinna framundan til a­ tryggja gˇ­a ˙tkomu Ý kosningunum tveim. Framundan eru skemmtilegir tÝmar Ý Ýslenskum stjˇrnmßlum eftir ■essi ■ßttaskil Ý SjßlfstŠ­isflokknum.

Bergur Ůorri BenjamÝnsson

═ a­draganda landsfundar haf­i veri­ nokkur umrŠ­a um ■ß ßkv÷r­un stjˇrnvalda a­ sker­a bensÝnstyrk ÷ryrkja. Var ■etta mj÷g umdeild ßkv÷r­un og vakti ˇßnŠgju Ý samfÚlaginu, sem von er. Svo fˇr ß landsfundi SjßlfstŠ­isflokksins a­ Bergur Ůorri BenjamÝnsson lag­i fram breytingatill÷gu Ý heilbrig­isnefnd og mŠlti fyrir ■vÝ a­ ßkv÷r­unin skyldi dregin til baka. Var tillaga hans sam■ykkt. Var ■a­ miki­ gle­iefni, mj÷g svo. Bergur Ůorri lenti Ý alvarlegu slysi fyrir nokkrum ßrum og lama­ist fyrir ne­an mitti. Hann er ein af hvunndagshetjunum. Hann lifir sÝnu lÝfi og hefur teki­ ■ßtt Ý ■eim verkefnum sem hann hefur ßhuga ß. Hann er n˙ gjaldkeri stjˇrnar Var­ar, f.u.s. ß Akureyri, ■ess fÚlags sem Úg er forma­ur Ý. ╔g studdi hann af krafti Ý a­ leggja fram ■essa till÷gu og fagna sam■ykkt hennar. Ůa­ kemur ekki til greina a­ ■essi tillaga heilbrig­isrß­herra ver­i sam■ykkt. H˙n er ˇe­lileg og ■a­ var gle­iefni a­ Bergur Ůorri lÚt landsfund SjßlfstŠ­isflokksins taka afst÷­u til mßlsins og slˇ mßli­ burt hva­ var­ar flokkinn. N˙ er mßli­ Ý h÷ndum heilbrig­isrß­herra. Afsta­a SjßlfstŠ­isflokksins er au­vita­ algj÷rlega skřr. Burt me­ ■essa fyrirhugu­u sker­ingu bensÝnstyrksins. Hver getur enda vari­ ■essa ■vŠlu?

Almennur sjßlfstŠ­isma­ur, sem er lama­ur eftir alvarlegt slys, leggur fram till÷gu um ■etta mßl sem er sam■ykkt af almennum sjßlfstŠ­ism÷nnum ß landsfundi, sem er Š­sta stofnun flokksins. Stefna okkar Ý mßlum er mˇtu­ ß ■essum fundi og sjßlfsagt a­ rŠ­a ■etta. Stefna flokksins Ý ■essu mßli er ljˇs og ■vÝ alveg ljˇst a­ menn ver­a a­ vinna eftir henni. Merkilegt er a­ heyra n˙ Ý framsˇknarm÷nnum ■ar sem ■eir tala um svik og hva­ ofan ß anna­. SÝ­an hvenŠr er ■a­ a­ stinga einhvern Ý baki­ a­ leggja fram till÷gu ß landsfundi flokksins sÝns og berjast fyrir sÝnum hjartans mßlum? Er ■a­ ekki bara besta dŠmi­ um hversu flokksstarfi­ er opi­ og hversu mikil ßhrif hinn almenni flokksma­ur hefur? Ůa­ held Úg n˙. Vi­ sjßlfstŠ­ismenn s÷g­um okkar ß landsfundinum. Ůetta er gott dŠmi um ■a­ a­ almennir flokksmenn geta teki­ mßlin Ý sÝnar hendur - komi­ me­ breytingatill÷gur og keyrt mßlin Ý gegnum fundinn og afla­ breytingatill÷gunum stu­nings annarra fundarmanna. Hinn almenni flokksma­ur hefur raunverulega ßhrif - ■a­ er svosem gott a­ a­rir sjß ■a­. En ■etta er gˇ­ tillaga sem var ■arna sam■ykkt og vonandi er ■etta mßl Jˇns Kristjßnssonar me­ ■essu dautt. Gott hjß Bergi Ůorra.

David Cameron

╔g hef lengi velt vel fyrir mÚr breskri pˇlitÝk. N˙ er komi­ a­ ■vÝ a­ Ýhaldsmenn hefja kosningu innan ■ingflokksins um ■a­ hver eigi a­ lei­a flokkinn ß nŠstu ßrum. Rifkind hefur hŠtt vi­ og eftir standa Cameron, Clarke, Davis og Fox. Allt eru ■etta mŠtir menn sem vilja vinna vel fyrir Ýhaldsmenn og koma flokknum til valda. ┴ morgun rŠ­st ■a­ hver ■eirra dettur fyrst ˙t og ß fimmtudag dettur annar ˙t. Ůingflokkurinn křs tvo ˙t og svo munu flokksmenn kjˇsa ß milli ■eirra tveggja sem komast Ý gegnum kosningu ■ingflokksins. 6. desember ver­ur kj÷ri nřs lei­toga lřst. Lengi vel halla­ist Úg a­ Davis e­a Fox Ý ■essum slag. Hef aldrei veri­ mj÷g hrifinn af Clarke sem stjˇrnmßlamanni. N˙ ■ykir mÚr sem a­ stjarna David Cameron sÚ a­ rÝsa. Hann flutti alveg glimrandi rŠ­u ß flokks■ingi Ýhaldsmanna fyrr Ý mßnu­inum og sanna­i ■ar kraft sinn og afl. Tala­i ■ar bla­laust og af styrk um lykilmßl og stefnu flokksins. Er Úg kominn ß ■ß sko­un n˙ a­ hann sÚ mßli­ - hann eigi a­ lei­a flokkinn inn Ý nřja tÝma. Hann er a­eins 39 ßra gamall og hefur ■a­ sem Úg tel Ý slaginn. Ătla a­ vona a­ hann vinni ■etta. Hallast a­ ■vÝ a­ Clarke detti fyrstur og svo fari Davis e­a Fox ß fimmtudag, hallast a­ Fox.

Edda Hei­r˙n Backman

═ sÝ­ustu viku var, eins og Úg fjalla­i um ■ß, vi­tal vi­ Eddu Hei­r˙nu Backman leikstjˇra og leikkonu, Ý Kastljˇsi. Ůar tala­i Edda Hei­r˙n me­ nŠmum og fallegum hŠtti um barßttu lÝfs sÝns - gegn hr÷rnunarsj˙kdˇmnum MND, sem n˙ hefur leitt til ■ess a­ h˙n hefur or­i­ a­ hŠtta leik, langt um aldur fram. Dß­ist Úg ■ar a­ t˙lkun Eddu Hei­r˙nar og ■vÝ hversu heilsteypt h˙n horfist Ý augu vi­ ÷rl÷g sÝn. ┴ sunnudagskv÷ldi­ var Edda Hei­r˙n vi­mŠlandi Jˇns ┴rsŠls ١r­arsonar Ý SjßlfstŠ­u fˇlki. Ůa­ var svo tilfinninganŠmt vi­tal a­ Úg komst eiginlega vi­ a­ fylgjast me­ henni tala ■ar um veikindin og lÝfi­. Hreint ˙t sagt a­ ■ß dßist Úg a­ Eddu Hei­r˙nu - h˙n er sannk÷llu­ hetja. Ůeir sem eru a­ fjargvi­rast yfir smßvŠgilegum erfi­leikum og eru ˙rillir vegna smßatri­a lÝfsins Šttu a­ horfa ß vi­tali­ vi­ Eddu Hei­r˙nu og horfa ß ■ß miklu sˇmakonu rŠ­a um ÷rl÷g sÝn me­ ■eim hŠtti sem ■ar kemur fram. Hvet alla til a­ horfa ß ■etta vi­tal vi­ Eddu Hei­r˙nu - ■a­ gefur lÝfinu annan lit a­ horfa ß Eddu tala um ÷rl÷g sÝn og hvernig h˙n horfist Ý augu vi­ ■au.

DavÝ­ Oddsson

┴ f÷studeginum ßtti Úg notalegt spjall vi­ DavÝ­ Oddsson ß landsfundi SjßlfstŠ­isflokksins. Ůakka­i hann mÚr og stjˇrn Var­ar ■ar fyrir skeyti­ sem vi­ sendum honum vegna starfsloka hans Ý stjˇrnmßlum. ١tti mÚr vŠnt um vingjarnleg or­ DavÝ­s Ý gar­ okkar og fÚlagsins. Ůa­ er vŠgt til or­a teki­ a­ Úg hafi dřrka­ DavÝ­ og flokkinn ß ■eim ßratug sem Úg hef veri­ flokksbundinn ■ar. Eiginlega mŠtti segja a­ Úg hafi gengi­ Ý flokkinn vegna a­dßunar minnar ß honum sem stjˇrnmßlamanni og vegna ■ess a­ Úg fann taug milli hugsjˇna minna og sjßlfstŠ­isstefnunnar. Annars ß Úg svosem Šttir a­ rekja til flokksins. Afar mÝnir voru bß­ir miklir sjßlfstŠ­ismenn og kusu flokkinn alla tÝ­. Ůeir mŠttu hinsvegar bß­ir ß landsfund og fˇru sÝnar lei­ir en flokkinn kusu ■eir alltaf og hiku­u ekki vi­ a­ va­a eld og brennistein fyrir hann. Langafi var bŠjarfulltr˙i hÚr ß Akureyri, svo tengslin Ý flokkinn eru til sta­ar og gott betur en ■a­.

Saga dagsins
1755 K÷tlugos hˇfst me­ miklum jar­skjßlftum, eldingum, stˇrdynkjum, skru­ningum, ■oku, ■ykku sandmistri og eldsgangi. Tali­ er a­ ■etta eldgos sÚ eitt mesta ÷skugos ß s÷gulegum tÝma Ý K÷tlu.
1970 Anwar Sadat ver­ur forseti Egyptalands - Sadat sat ß valdastˇli ■ar til hann var myrtur 1981.
1979 Mˇ­ir Teresa hlřtur fri­arver­laun Nˇbels fyrir Švistarf sitt a­ mann˙­armßlum Ý heiminum.
1989 Jar­skjßlfti skekur San Francisco og veldur miklum skemmdum - hann mŠldist 7 Richter-stig.
1998 Kista Gu­r˙nar KatrÝnar Ůorbergsdˇttur forsetafr˙ar, kom til ═slands frß Seattle, ■ar sem h˙n haf­i lßtist hinn 12. oktˇber. Stutt ath÷fn var ß KeflavÝkurflugvelli vegna ■essa. Karl Sigurbj÷rnsson biskup ═slands, minntist forsetafr˙arinnar. Vi­ ath÷fnina fˇr a­ snjˇa og ■ˇtti ■a­ mj÷g tßknrŠnt.

Snjallyr­i­
N˙ komin er kve­justund okkar
og kossinn Úg sÝ­asta fŠ.
En minningin merlar og lokkar
s˙ minning fer aldrei ß glŠ.
Innst Ý hjarta sem gull Úg ■ig geymi
■˙ ert glˇbjarta drottningin mÝn.
١ ßrin til eilÝf­ar streymi
fer aldrei burt minningin ■Ýn.
Kristjßn Ingˇlfsson (Kve­justundin)

Undurfagurt ljˇ­ Kristjßns Ingˇlfssonar vi­ lag mˇ­urbrˇ­ur mÝns, Ůorvaldar Fri­rikssonar ß Eskifir­i. Valdi var snillingur Ý tˇnsmÝ­um, samdi listilega falleg l÷g sem geymast mj÷g vel Ý hjarta og huga. Kve­justundin var hans fallegasta lag a­ mÝnu mati og vekur ■a­ alltaf upp minningar Ý huga mÚr. Texti Kristjßns er sannkalla­ snjallyr­i.


ź Fyrri sÝ­a | NŠsta sÝ­a

Innskrßning

Ath. Vinsamlegast kveiki­ ß Javascript til a­ hefja innskrßningu.

Haf­u samband